پنجشنبه 17 اردیبهشت 1343 / 24ذى‏حجه 1383 / 7 مه 1964

1 بازدید

² تشییع پیکر آیت‌‌الله کمالوند

 

تشییع جنازه آیت‌‌الله روح‌‌الله کمالوند امروز در تهران انجام شد و جنازه ایشان را بلافاصله به قم منتقل کردند. در مراسم تشییع جنازه آیت‌‌الله کمالوند در قم بسیارى از مراجع از جمله آیت‌‌الله خمینى شرکت کردند.[1]

² تجلیل روزنامه اطلاعات از آیت‌الله کمالوند

در پى درگذشت آیت‌الله کمالوند، روزنامه اطلاعات در یادداشتى از ایشان تجلیل کرد.

در این روزنامه آمده است: آیت‌الله حاج آقا روح‌الله کمالوند یکى از شخصیت‌هاى برجسته عالم روحانیت بود که از محضر حضرت آیت‌الله العظمى آقاى حاج شیخ عبدالکریم حائرى استفاده نموده به معیت ایشان به قم مهاجرت کرد و سالیان دراز در حوزه علمیه قم به تدریس اشتغال داشت و جمع کثیرى از محضر ایشان استفاده مى‌نمودند. مشارالیه با مرحوم آیت‌الله حائرى به خرم‌آباد عزیمت نموده در آنجا حوزه علمیه را تأسیس و اداره مسلمین ناحیه لرستان را با همت عالى خود برعهده داشت. فقید سعید در سال 1324 بعد از اقامت حضرت آیت‌الله العظمى بروجردى در قم مجدداً به قم آمده مدتى از محضر ایشان استفاده نمود. سپس به امر ایشان و بر حسب تقاضاى مردم لرستان به خرم‌آباد مراجعت کرد و سرپرستى مسلمانان آن ناحیه را به عهده گرفته در تمام مدت عمر خود یکى از افراد برجسته‌اى بود که آراى خردمندانه او مورد توجه عموم آقایان علما، قرار مى‌گرفت. ما این ضایعه ناگوار را به جامعه روحانیت بالاخص مراجع عظام تسلیت مى‌گوییم و از طرف جامعه روحانیت، عصر یکشنبه در مسجد ارک فاتحه منعقد مى‌باشد.[2]

²جلوگیری از بازگشت آیت‌الله قاضى به تبریز

ساواک مرکز دستور داد از رفتن آیت‌الله قاضى به تبریز در ماه‌هاى محرم و صفر جلوگیرى شود. در گزارشی که ساواک تبریز به صورت تلگرامى به تهران مخابره کرده، آمده است: [1ـ] برابر اطلاع، آقاى شریعتمدارى یک نفر را از قم به تبریز فرستاده که اگر در ماه محرم و صفر نامه‌هایى به اسم و امضاى من رسید، جعل مى‌باشد و من کارى به این کارها ندارم و بى‌طرف مى‌باشم و مشغول ساختن مدرسه هستم و اظهار داشته خمینى در قم ضعیف شده جبهه ملى قرار گذاشته بود که قاضى را به تبریز بفرستند که فعالیت در تبریز شروع شود ولى با سرعت عمل و اعزام او به تهران فعلاً در تبریز هم خبرى نیست.

2ـ در تأیید این گفته اطلاعى به این ساواک رسیده که خمینى به قاضى گفته است که چند نفر وعاظ تبریز که در تهران هستند به تبریز بروند ولى قاضى پیشنهاد مى‌نماید که من خودم مى‌روم. با این اطلاعیه گفته واسطه صحیح مى‌باشد و جبهه ملى چون از خمینى مأیوس شده در تبریز هم با مقاومت روبه‌رو گردیده، تمام تلاش خود را متوجه مشهد و میلانى نموده است. شریعتمدارى از اینکه در قم سرگرم ساختمان مدرسه مى‌باشد و اسمى از ایشان در روزنامه‌ها نیست، ناراحت [شده] و گفته که در منابر موضوع ساختمان مدرسه را بگویند و از جزواتى که بعضى از ادارات مى‌نویسند ناراحت مى‌باشد. در صورتى که مصلحت مى‌باشد نظریه عالى را امر به ابلاغ فرمایند که در روزنامه‌هاى تبریز ساختمان مدرسه به وسیله شریعتمدارى منعکس گردد. در ذیل این تلگرام، رئیس ساواک دستور مى‌دهد: سرکار مقدم، اداره کل سوم. در ماههاى محرم و صفر از رفتن قاضى و چند روحانى دیگر که در سال قبل موجبات بى‌نظمى شهر تبریز را فراهم آورده بودند، جداً خوددارى شود و تحت هیچ عنوان مورد موافقت آن اداره کل قرار نگیرد.[3]

² رصد طلاب توسط ساواک

سرتیپ بهرامى رئیس سازمان اطلاعات و امنیت خراسان در ابلاغیه‌اى به ژاندارمرى و ساواک خراسان درباره طلاب و روضه‌خوان‌ها دستور مى‌دهد: چون در ایام سوگوارى [محرم و صفر] عده‌اى از طلاب و روضه‌خوان‌ها براى وعظ به دهات مى‌روند و یکى از هدف‌هاى این قبیل افراد جلب پشتیبانى مردم از روحانیون مى‌باشد به این وسیله ممکن است در میان دهقانان و مردم عوام تحریکاتى به عمل آورند. على‌هذا متمنى است مقرر فرمایند به کلیه واحدهاى تابعه اعلام فرمایند در این ایام مراقبت لازم معمول و چنانچه طلبه و یا واعظى برخلاف مصالح کشور اقدام و تحریکاتى به عمل آورد از ادامه وعظ آن جلوگیرى [نموده] نتیجه را ضمن تعیین مشخصات کامل آنها به این ساواک اعلام فرمایند.[4]

² وضعیت روحانیون در زندان

عباس رادنیا در خاطراتش از وقایع امروز در زندان قزل‌قلعه مى‌نویسد: ساعت 9 [صبح] که از خواب برخواستم [خاستم] آقاى سیدعبدالرضا حجازى را خواستند که با اثاث خود خارج شود. با او خداحافظى کردیم و رفت. ولى برخلاف تصور خودش که گمان مى‌کرد آزاد مى‌شود، ساعتى بعد اطلاع یافتم که او و طبسى واعظ خراسانى را که در بند یک زندانى بود به زندان شهربانى منتقل کرده‌اند و همچنین آقایان قاضى طباطبایى تبریزى و سیدعبدالحسین دستغیب شیرازى [را] به خانه‌اى برده تحت نظر گرفته‌اند. شیخ محامى خراسانى را چندین‌بار به بازجویى برده‌اند و او با کمال شهامت گفته‌ها و اعمال خود را تأیید کرده به اعمال هیئت حاکمه هم سخت حمله نموده است. [على] حجتى کرمانى که در قم تحصیل مى‌کند و در مجلات دینى مقاله مى‌نویسد و قطعنامه محصلین حوزه علمیه را در مسجد اعظم قرائت کرده چندبار به بازجویى رفته و با آنکه در شب اول دستگیرى مورد ضرب و شتم سرهنگ مولوى قرار گرفته با استدلال به پرسش‌هاى بازجویان پاسخ گفته از تهدید به اقامت طولانى در زندان نهراسیده حاضر نشده بنویسد اشتباه کرده تقاضاى عفو نموده خلاص و آزاد شود. ولى شیخ محمد صادقى، واعظ قمى کمی ضعف نشان داده ولى به هر ترتیب بوده در مقابل تهدیدها استقامت کرده استغفارنامه که از او خواسته بودند ننوشته است ولى نوشته ممکن است در صحبت‌هایم دچار احساسات شده تندروى کرده باشم. من هم با امید ملاقات زن و فرزندانم [در] فرداى جمعه، ساعت‌ها پس از نیمه شب به خواب مى‌روم.[5]

² رابطه سوسیالیستهاى نهضت ملى با روحانیون

گزارش امروز اطلاعات داخلى ساواک به موضوع رابطه جامعه سوسیالیست‌هاى نهضت ملى با درخشش و روحانیون اختصاص یافته است. در این گزارش کوتاه آمده است که در جامعه سوسیالیست‌هاى نهضت ملى ایران (نیروى سوم) گفته مى‌شود که خبر ملاقات درخشش و خلیل ملکى حقیقت دارد ولى اگر خلیل ملکى بدون اطلاع هیئت اجراییه تصمیمى بگیرد، آن تصمیم مورد تأیید جامعه قرار نخواهد گرفت. راجع به روحانیون از طرف جامعه دستور داده شده که هر دسته و جمعیتى که باعث تضعیف دستگاه دیکتاتورى و دربار باشد، جامعه با آن موافق است حتى اگر این دسته و جمعیت یک دولت خارجى مثل مصر باشد و بدین‌ترتیب با روحانیون نیز به استثناى آن قسمت از عوامل و اعمال ارتجاعى آنها که افکار را از حقیقت‌بینى منحرف مى‌سازد، موافق مى‌باشد.[6]

² اختلاف بین دولت و روحانیت

منصور روحانى وزیر آب و برق خواستار ادامه اختلاف بین دولت و روحانیت براى تسهیل ایجاد رابطه میان ایران و اسرائیل شد. گزارش اطلاعات داخلى ساواک به نقل از کریمى آشتیانى، یکى از دوستان منصور روحانى، حاکى است که به گفته وزیر، نظر دوستان ما در کابینه (منظور وزراى پیرو فرقه بهایى‌گرى است که خود روحانى از آن دسته مى‌باشد) آن است که اختلاف بین دولت و روحانیت ادامه یابد تا اینکه دولت ناچار شود براى ضربه زدن به فعالیت روحانیون، با دولت اسرائیل رابطه سیاسى برقرار کند و حتى در صورت لزوم با آن دولت قرارداد نظامى منعقد سازد.

برپایه این گزارش، کریمى به روحانى گفته است که مردم ایران این نظر را تأیید نمى‌کنند و ممکن است این فکر در صورت عملى شدن، عکس‌العمل شدیدى به دنبال داشته باشد. روحانى نیز پاسخ داده است که اگر مقامات روحانى در ایران با حکومت مصر به مبارزه برنخیزند، ناچاریم این فکر عقد قرارداد با کشور اسرائیل را عملى سازیم.[7]

² تلگرام تبریک کمیته مرکزى حزب توده

رادیو پیک ایران گزارشى از مطالب هشتادمین شماره روزنامه مردم ارگان حزب توده ایران را که به تازگى منتشر شده در برنامه ساعت18:30 امروز تهیه و پخش کرد.

از جمله مطالب مندرج در این شماره از مردم، تلگرام تبریک کمیته مرکزى حزب توده ایران به «رفیق خروشچف» دبیراول کمیته مرکزى حزب کمونیست اتحاد شوروى و رئیس هیئت وزیران اتحاد شوروى است که رادیو پیک ایران از دلیل ارسال این تلگرام تبریک خوددارى کرده است. گفته مى‌شود این پیام را به مناسبت سالروز تولد خروشچف ارسال نموده‌اند. از دیگر مطالب مندرج در شماره هشتاد روزنامه مردم، اعتراض به برگزارى مانور دلاور در ایران بوده است که آن را برضد منافع حیاتى ایران برشمرده عملى علیه استقلال و حاکمیت کشور ما و به زیان سیاست خارجى و مستقل برشمرده نوشته‌اند: تا وقتى که ایران پاى‌بند مقررات امپریالیستى این پیمان جنگى است نمى‌توان سیاست خارجى مستقل در جهت منافع ملت ایران اتخاذ کرد. محمدرضا شاه که کشور ما را به این پیمان (سنتو) وابسته گردانیده مرتکب خیانت فجیعى شده است.

این روزنامه همچنین الغاى انحصار قند و شکر و تقویت بخش خصوصى اقتصاد به ضرر بخش دولتى را ضربت جدید بر اقتصاد ایران برشمرده است.

روزنامه مردم همچنین در مطلب دیگرى با حمایت از حزب کمونیست عراق در مبارزه براى ایجاد جبهه متحد خلق علیه استعمار آورده است که ما اطمینان داریم این حزب در مبارزه خود براى پیروز کردن دمکراسى در عراق(!) در مبارزه خود براى تأمین حقوق حقه خلق کُرد در چهارچوب جامعه عراق پیروز خواهد شد.[8]

² برنامه‌ امروز شاه و فرح در گرگان

شاه و فرح در بازدید از دادگسترى گرگان گفت: همه دادگاه‌ها باید با روح فلسفه انقلاب ششم بهمن سازگار باشد و هر کارى مى‌شود براى اکثریت مردم و به خاطر رفاه و آسایش مردم باشد. گزارش روزنامه اطلاعات حاکى است که شاه پس از این بازدید راهى مزرعه کمال در 42 کیلومترى گرگان شد و ضمن افتتاح درمانگاه و دبستان رضا پهلوى از نمایشگاه کارهاى دستى زنان ترکمن و نمایشگاه کشاورزى دیدن کرد.[9]

شاه با رفتن در میان عشایر و مردم روستاها از نزدیک با آنها به گفت‌وگو پرداخت و از کشاورزى درباره استفاده از ماشین‌هاى کشاورزى پرسید که وى در پاسخ گفت: از چند سال پیش به این طرف زراعت در این منطقه مکانیزه شده است و تقریباً 75 درصد روستاییان با ماشین‌هاى کشاورزى آشنایى دارند. شاه به آموزگار (وزیر بهدارى) دستور داد با سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى براى ساختن درمانگاه مورد نیاز مردم این منطقه مذاکره کند و خود وزارت بهدارى هم باید در اینجا یک درمانگاه ایجاد کند.

گزارش روزنامه پست تهران حاکى است شاه و فرح سپس راهى میدان اسب‌دوانى دهکده شدند و از مسابقه ترکمن‌ها دیدن کردند سپس با هواپیما به کلاله رفتند.[10]

شاه و همراهانش ظهر امروز را میهمان شاهپور غلامرضا در کلاله بودند و بعدازظهر با هواپیما به تهران بازگشتند. نخست‌وزیر و هیئت دولت و سایر همراهان شاه نیز با قطار مخصوص از گرگان عازم تهران شدند.[11]

² توشیح قانون شرکت بانوان در انتخابات

محمدرضا پهلوى شاه ایران، قانون مربوط به شرکت بانوان در انتخابات مجلسین سنا و شوراى ملى را توشیح کرد.[12]

² مقاله‌ای درباره اقدامات شاه

روزنامه سون حوادث چاپ استانبول ترکیه در مقاله‌اى به اقدامات شاه در ایران طى چند سال اخیر پرداخته مى‌نویسد: شاه پس از آنکه زمینه را آماده یافت، طرح‌هاى خود را در مورد اصلاحات ارضى به مرحله اجرا درآورد. او ابتدا اراضى متعلق به خود را میان کشاورزان تقسیم کرد سپس به تقسیم اراضى خالصه پرداخت و در عین حال کشاورزان را به وسایل تازه کشاورزى مجهز کرد و اعتبار لازم براى کمک به آنها را تأمین نمود و بدین‌ترتیب توانست اصلاحات ارضى را به طور کامل به مرحله اجرا درآورد و ملت را از ثمرات آن برخوردار گرداند.

روزنامه مهر ایران با درج این مطلب و به نقل از روزنامه ترک مى‌نویسد: اصلاحات شاه منحصر به اصلاحات ارضى نیست بلکه در همه زمینه‌ها در ایران اصلاحات عمیقى به عمل آمده است و هنوز هم ادامه دارد. سون حوادث در پایان مى‌نویسد: روشنفکران ایرانى عقیده دارند که دولت کنونى ایران در اجراى سایر برنامه‌هاى مترقیانه(!) شاه موفق خواهد شد.[13]

² مقالات «خدمات ایران و ایرانیان به اسلام»

روزنامه کیهان امروز در سلسله مقالاتى با عنوان «خدمات ایران و ایرانیان به اسلام» نقبى به تاریخ اسلام و سلسله حکومت‌هاى اسلامى در قرون گذشته زد و به بررسى حکومت‌هایى پرداخت که بر سرزمین‌هاى اسلامى حکم مى‌راندند و اکنون اثرى از آنها باقى نیست. به نوشته این روزنامه، یکى از فصول مهم تاریخ اسلام، فصل انتقال حکومت از خاندان بنى‌امیه به خاندان بنى‌عباس است که در اصطلاح مورخین دست به دست گشتن خلافت اسلامى از بنى‌امیه به بنى‌عباس مى‌باشد. وقتى از این مقوله بحث مى‌شود، قیام ابومسلم خراسانى و دلیری‌هاى او در انظار مجسم مى‌گردد، واقع امر این است که تا این اواخر که خاورشناسان محقق و مورخین متتبع شرق به تحقیق از علل این انتقال و یا انقراض حکومت امویان در شرق اسلامى نپرداخته بودند، تصور غالب این بود که ایرانیان مى‌خواستند انتقام بگیرند. باید یادآور شد که در سرشت مردم ایران، کینه‌توزى و انتقام‌جویى آن‌طور که در قبایل وجود داشته و هنوز هم وجود دارد، مطلقاً وجود ندارد و این یکى از فضایل نژادى ایرانیان است که تجزیه و تحلیل آن ما را از مطلب دور مى‌کند. انقراض حکومت امویان در شرق اسلامى مبتنى بر علل عمیق مادى و معنوى و سوء سیاست حکومت دمشق و حکام او نسبت به کشورهاى اسلامى حتى در حوزه جغرافیایى شامات بود. بیداد و ستمگرى حکام و امراى اموى مخصوصاً در ایران بزرگ آن تاریخ، حد و سدى نداشت. ایرانیان که به طیب خاطر و از لحاظ عوالم روحى و معنوى و تعالیم عالیه دین مبین اسلام قبول دین حق کرده بودند تا مگر از جور و استبداد گذشته نجات پیدا کرده باشند، نمى‌توانستند شاهد این واقعه اسفناک باشند که جمعى و جماعتى در دمشق به نام خلافت اسلامى نشسته درست برخلاف مبادى و اصول و احکام اسلام عمل مى‌کنند و از روى تعصبات جاهلی زمان قبل از اسلام، حکومت اشرافى را دوباره رونق داده‌اند و قایل به امتیازات نژادى و طبقاتى هستند و از حریت و اخوت و مساوات اسلامى خبرى و اثرى نمانده است.[14]

در ادامه مقاله با نقل مطلبى از کتاب عصر ائمه نوشته دکتر احمد رفاعى آمده است:

1ـ تحقیرى که امویان نسبت به «موالى» روا مى‌داشتند، قابل تحمل و دوام نبوده و رفتار امویان منطبق با مذهب جدید (اسلام) که «آزادى، برادرى و برابرى» را سفارش اکید کرده بود، نمى‌شد... معاویه ابن ابى‌سفیان، با پول و تبلیغات، تمایلات و افکار و عقاید مردم زمان خود را خرید و رژیم هجایى «خلافت» را مبدل به رژیم ولایتعهدى نظیر امپراتوری‌هاى رم شرقى و ایران ساسانى کرد و عبدالملک بنى‌مروان با «دیکتاتورى» و شدت عمل، احزاب مخالف را سرکوب ‌نمود و حکومت بنى‌امیه را تثبیت کرد».

نویسنده این سلسله مقاله سپس مى‌نویسد: ایمان به اسلام و ایدئولوژى اسلام، یعنى افکار و تعالیم و احکام اسلام بود که ایران و ایرانیان از روى صدق نیت و خلوص عقیدت قیام کردند و نه براى انتقام‌جویى و کینه‌توزى [بلکه] براى نجات اسلام و دین مبین اسلام از خراب‌کارى بى‌رحمانه‌اى که حکومت دمشق در اسلام و مبادى اسلام مى‌نمودند.[15]

نویسنده سپس به تأثیر ایران بر اسلام پرداخته از کتاب میراث اسلام نوشته پروفسور دیکنز استاد عربى دانشگاه کمبریج مثال مى‌آورد که سهم نبوغ ایران در تمدن اسلامى از لحاظ کیفیت چنان عمیق و همه‌گیر و دقیق و غیرقابل وصف است و در تمام رشته‌هاى تفکر و تعمق سریع و تمدن‌زا بود که... عملاً غیرممکن است بتوان این تأثیر عمیق را تجزیه و تحلیل کرد. نویسنده سپس به ارائه نمونه‌هایى از آثار تفسیرى، نحوى، کلامى و... ایرانیان مسلمان مى‌پردازد که در عالم اسلامى بى‌همتا بوده است. آنگاه مى‌نویسد: اینها نمونه‌هایى بود از خدمت ایرانیان به اسلام و اشاعه دین حق و اعتلاى کلمه اسلام که امروز هم فرزندان همان پدران این میراث را حفظ کرده گرامى مى‌شمارند.[16]

² سالگرد تأسیس حزب مردم

به نوشته روزنامه مهر ایران، نظر به اینکه هشتمین سالگرد تأسیس حزب مردم (26 اردیبهشت) مصادف با ایام سوگوارى ماه محرم مى‌باشد، بنا به تصمیم کمیته اجراییه حزب، از برقرارى جشن عمومى صرف‌نظر [مى‌شود] و به منظور بزرگداشت این روز، مجلس ضیافتى به شام از ساعت20 روز یکشنبه 20 اردیبهشت ماه جارى [27 ذى‌حجه] در هتل ونک برپا خواهد بود. در این ضیافت، از اعضاى محترم دولت، نمایندگان مجلسین، سفرای مقیم دربار شاهنشاهى، مدیران و نویسندگان جراید، اعضاى مؤثر حزب ملیون و حزب ایران نوین و رجال و شخصیت‌هاى مملکتى دعوت به عمل آمده است.[17]

² عضویت وزیر امور خارجه در حزب ایران نوین

ساواک در گزارشى ضمن اعلام خبر عضویت عباس آرام وزیر امور خارجه در حزب ایران نوین از وى به عنوان رئیس آینده دولت نام برد.

در این گزارش آمده است: طبق اطلاع واصله اخیراً آقاى عباس آرام وزیر امور خارجه عضویت حزب ایران نوین را پذیرفته فعالیت‌هاى حزبى را شروع نموده است. در محافل مطلع پایتخت گفته مى‌شود با توجه به اوضاع سیاسى فعلى کشور، امکان دارد در آینده خیلى نزدیک، آرام وزیر امور خارجه به سمت ریاست دولت انتخاب شود.[18]

² اداره امور مالى وزارتخانه‌ها

با تفکیک اداره بودجه از وزارت دارایى و محول کردن تهیه و تنظیم آن به سازمان برنامه که مستقیماً تحت نظر نخست‌وزیر، بودجه کل تهیه و تنظیم خواهد شد، از این پس امور مالى و بودجه وزارتخانه‌ها نیز مستقیم تحت نظر وزیر هر وزارتخانه اداره خواهد شد و وزیر با مسئولیت کامل اجازه دخالت مستقیم در خرج و دخل وزارتخانه تابعه خود را داشته فقط وزارت دارایى با تعیین ذى‌حساب و بدون داشتن اختیارات نامحدود، نظارت کلى خود را در اجراى بودجه هر وزارتخانه اعمال خواهد کرد.

به نوشته روزنامه پست تهران، با اجراى سیاست مالى جدید که منطبق با سیاست اقتصادى و عمرانى دولت مى‌باشد، دولت فعلى امیدوار است بتواند چرخ امور تولیدى و عمرانى را در وزارتخانه‌ها زودتر و سریع‌تر به جریان انداخته از تشریفات فوق‌العاده امور مالى که کلاً تاکنون با تصویب وزارت دارایى بوده است، تا میزان زیاد بکاهد.[19]

² تمجید روزنامه بهار ایران از رئیس دانشگاه شیراز

روزنامه بهار ایران در مطلبى با عنوان «علم و دانشگاه پهلوى» ضمن تمجید از اقدامات اسدالله عل، نخست‌وزیر سابق و رئیس فعلى دانشگاه شیراز، چشم امید ملت ایران را، دانشگاه و دانشگاهیان دانست و تأکید کرد: فاصله‌اى که بین ملل غرب و ملت‌هاى شرق ایجاد شده، فاصله‌اى است علمى و آن روز که دانشگاه‌هاى ما بتوانند این فاصله را از بین ببرند و عالم و کارشناس و متخصص به مفهوم واقعى به جامعه تحویل دهند، آن روز دیگر بین ما و ملت‌هاى راقیه، فاصله و اختلافى موجود نخواهد بود و ما خواهیم توانست به کمک علم، همه مشکلات و دشواری‌هاى خویش را برطرف سازیم.

نویسنده، انتخاب عَلم به ریاست دانشگاه پهلوى شیراز را مقدمه‌اى براى آتیه بسیار درخشانى دانست که در انتظار این دانشگاه است و راه توسعه و تکامل دانشگاه را استفاده از دانشمندان غرب و استخدام استادان خارجى برشمرد و تأکید کرد که اهمیت و عظمت یک دانشگاه به ساختمان و عمارت و به اتومبیل و تجمل آن نیست بلکه مربوط به میزان دانش و تجربه و تبحر اساتید آن است. ولى در استخدام استاد خارجى نیز باید دقت و مطالعه لازم به عمل آید و کسانى که براى تدریس به خدمت دانشگاه گمارده مى‌شوند، نبایستى تحت‌تأثیر جریانات سیاسى قرار داشته باشند و بخواهند با اعمال نفوذ و مداخلات ناروا، سرنوشت دانشگاه و دانشجویان ما را به بازى بگیرند. ما همان‌طور که براى یک استاد خارجى که به وظیفه استادى خود درست عمل کند، احترام فوق‌العاده قایل هستیم، رفتار کسانى که به عنوان استاد بخواهند نظریات غیرعلمى خود را بر دانشگاه، تحمیل کنند، قابل انتقاد و درخور سرزنش مى‌دانیم و امیدواریم در دانشگاه پهلوى جایى براى استادانى از نوع دوم خالى نباشد.[20]

² سخنان نماینده زنجان در مجلس شورای ملی

سعید وزیرى نماینده زنجان در نطق خود در جلسه امروز مجلس شوراى ملى به مسائل جارى کشور اشاره کرد و گفت: در مملکت ما تنها مسئله بحران اقتصادى مطرح نیست. قبل از بحران اقتصادى در درجه اول، بحران روحى و اجتماعى و اخلاقى وجود دارد. وى افزود: قسمت عمده این بحران‌هاى اقتصادى مربوط به بحران اخلاقى و روحى است که در مملکت ما وجود دارد، مسئله این است که ملتى مى‌تواند وضع اقتصادى روشن و امیدبخشی داشته باشد که اعتماد به زندگى سالم و صحیح داشته باشد. اطمینان داشته باشد و با اعتماد به وضع خودش، وضع اقتصادى‌اش را درست کند. خودبه‌خود در سایه اعتماد و اطمینان ملت مى‌تواند در رونق و اصلاحات اقتصادى [موفق باشد].

ناطق با اشاره به سخنان شاه در گرگان گفت: براى اجراى نیات شاه باید مأموران دولت به خصوص مأموران عالى‌رتبه دولت در شهرستان‌ها به خوبى [نقش] ایفا کنند ولى متأسفانه نمى‌کنند براى اینکه در شهرستان‌ها و بخش‌ها همان افرادى فرماندار و بخشدار هستند که اینها دو سال پیش، سه سال پیش، چهار سال پیش هم بودند.

وى افزود: ما از فرماندار و بخشدار و مأمور دولتى که اصلاً معتقد و مؤمن به تحول و انقلاب نباشد، به آن کهنه‌کارى که نان ارتجاع و نان خیانت کردن به مردم را خورده باشد، چگونه مى‌توانیم امیدوار باشیم که ایده‌آل‌هاى انقلاب را اجرا کند. وزیرى تأکید کرد: فرمانداران و بخشدارانی در شهرستان‌ها هستند که همیشه مدافع و حامى رژیم و سیستم ارباب رعیتى گذشته بودند. کسانى هستند که اینها هنوز وقتى که صحبت مى‌کنند مى‌گویند من کارگر، فلان دهقان، فلان معلم و فلان روشنفکر یا فلان زن کوچه و خیابان را راه نمى‌دهم پیش من بیاید. اینها آدم‌هایى نیستند که من با آنها طرف بشوم. افرادى هستند در شهرستان‌ها که مى‌خواهند حرفشان را، مطالبشان را به فرماندار و به بخشدار بگویند و فرماندار و بخشدار اینها را نمى‌پذیرد. براى اینکه در میان اینها از سیماها و قیافه‌هاى سابق نمى‌بیند. قیافه‌هاى آشنا در میان آنها نمى‌بیند. وى در نطق خود خواستار تغییرات اساسى در کادر اجرایى در شهرستان‌ها شد.[21]

² مقدمات سرشمارى جمعیت

خبرنگار پست تهران کسب اطلاع کرد که براى اطلاع دقیق از جمعیت کشور، وزارت کشور و اداره کل آمار عمومى کمیسیون‌هایى را مأمور ایجاد وسایل آمارگیرى کرده‌اند.

در حال حاضر تعداد دقیق جمعیت کشور مشخص نیست و آمارهاى موجود مربوط به چند سال قبل است و اداره کل آمار عمومى در صدد تهیه مقدمات کار سرشمارى جمعیت کشور است. به گفته یک مقام مطلع در امور آمار، پیش‌بینى مى‌شود که در سال 1345 سرشمارى عمومى در سراسر کشور انجام گیرد. هم‌اکنون کشور ایران معادل 21 میلیون نفر جمعیت دارد.[22]

 

پانوشتها:

 

[1][1]ـ طاهری خرم‌آبادی، حسن، خاطرات آیت الله طاهری خرم‌آبادی، ج 1، به کوشش محمدرضا احمدی، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1377، ص 286؛ خاطرات 15 خرداد، به کوشش علی باقری، دفتر ششم، تهران، حوزه هنری، 1374 ـ 1379، ص 297 و 295.

[2]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11380، 17/2/43، ص 20.

[3]ـ یاران امام به روایت اسناد ساواک، ج 13: جلوه محراب شهید آیت‌الله سیدمحمدقاضی طباطبایی، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1378، ص 7 و 146.

[4]ـ شریف‌پور،رضا، مسجد و انقلاب اسلامى، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی،1380، ص 203.

[5]ـ رادنیا، عباس، مقاومت در زندان، صفحاتی از تاریخ معاصر، ج 4، تهران، قلم، 1377، ص 339.

[6]ـ خلیل ملکى به روایت اسناد ساواک، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی، 1388، ص 223.

[7]ـ قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، آزادى، تهران، مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، 1378، ص 353.

[8]ـ بولتن خبرگزارى پارس محرمانه، ش 41، 19/2/43، ص 13 و 12.

[9]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11380، 17/2/43، ص 2.

[10]ـ روزنامه پست تهران، ش 3178، 17/2/43، ص 8.

[11]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11380، 17/2/43، ص 2.

[12]ـ گاهنامه پنجاه سال شاهنشاهى پهلوى، ج 2، نشریه کتابخانه پهلوى، بى‌جا، بى‌تا، ص 1742.

[13]ـ روزنامه مهر ایران، ش 2080، 17/2/43، ص 8 و 1.

[14]ـ روزنامه کیهان، ش 6232، 17/2/43، ص 15 و 1.

[15]ـ همان، ش 6233، 19/2/43، ص 11 و 1.

[16]ـ همان، ش 6234، 20/2/43، ص 9 و 1.

[17]ـ روزنامه مهر ایران، ش 2080، 17/2/43، ص 1.

[18]ـ حزب ایران نوین به روایت اسناد ساواک، ج اول، تهران، مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، 1385 ـ 1380، ص 380.

[19]ـ روزنامه پست تهران، ش 3178، 17/2/43، ص 4.

[20]ـ روزنامه بهار ایران، ش 1688، 17/2/43، ص 1.

[21]ـ مجله مذاکرات مجلس شوراى ملى، جلسه 67، 17/2/43، ص 6 و 3.

[22]ـ روزنامه پست تهران، ش 3178، 17/2/43، ص 8.