پنجشنبه 5 اردیبهشت 1342 / اول ذی‌حجه 1382/ 25 آوریل 1963

7 بازدید

± مشکل حکومت در اعزام طلاب به سربازی

موضوع اعزام طلاب به خدمت سربازی که با مخالفت مراجع و علما روبه‌رو شده است، حکومت را با مشکل تازه‌ای مواجه ساخته است. این مشکل زمانی بیشتر خودنمایی می‌کند که مخالفان حکومت از کمترین ابزار اطلاع‌رسانی رسمی و عمومی هم برخوردار نیستند. در عین حال، گزارش ساواک در این زمینه حاکی است که اعزام طلاب به خدمت سربازى مجوزى به دست روحانیون داده است تا به وسیلة این موضوع، به تبلیغ علیه دولت بپردازند. روحانیون در همه‌جا و هر محفلى این اقدام دولت را یک عمل خصمانه علیه روحانیت و تضعیف اسلام جلوه می‌دهند. در اعلامیه‌ها و در نامه‌هاى خود به نجف و کربلا نیز این موضوع را مبارزة دستگاه علیه اسلام و روحانیت ابراز داشته است. بر پایة همین گزارش، عدة دیگرى شایع ساخته‌اند که اصولاً تعداد زیادى از طلاب، مفقود و جمعى در قلعة فلک‌الاافلاک خرم‌آباد زندانى هستند. کمیتة اکو پیشنهاد داده است که براى خنثی نمودن و بی‌اثر گذاشتن هر نوع تبلیغى در هر جایى، تا آن‌جا که مقدور است و لطمه بر پرستیژ دولت وارد نمی‌آید، باید اقدام نمود. مسلم است که عدة کثیرى از ایرانیان داراى تعصب مذهبى بوده و از عقاید روحانیون پیروى می‌نمایند. بنابراین اعزام تعداد معدودی از طلاب به خدمت سربازى، اسلحة برنده‌اى به دست روحانیون و وعاظ داده تا به تحریک احساسات متعصبین بپردازند. لذا پیشنهاد می‌شود که لااقل به وضع آنان نیز مانند مشمولین عادى، طبق مقررات رسیدگى به عمل آید.[1] به گزارش ساواک، آیت‌الله سیدابوالحسن رفیعى نیز طی سخنانی در مسجد شاه قزوین اظهار داشته است که: «دولت تصمیم گرفته طلاب جوان را به خدمت سربازى اعزام نماید. معلوم می‌شود مقصود این‌ها این است که مدارس علمیه را از بین ببرند. مگر چهل سال قبل قانون مجلس، بازیچه بود. پس منظورشان این است که دین را هم از بین ببرند و بایستى ما از مقامات بالا تقاضا نماییم، که شاید از این موضوع صرف‌نظر نمایند».[2]

± نظارت ساواک بر روحانیون

سردرگمی مراجع ذی‌ربط در مواجهه با اقدامات روحانیون، ساواک را بر آن داشت تا خود را تنها سازمان مسئول امور روحانیون بخواند و همگان را به رعایت دستورالعمل‌های این سازمان دعوت کند. در بخش‌نامة سرلشکر پاکروان با قید «خیلی خیلی فوری» آمده است که از این تاریخ به بعد، تنها سازمان مسئول امور روحانیون ساواک می‌باشد. دقت شود تدریجاً روابط حسنه برقرار گردد مشروط بر این‌که آنان از حدود خود خارج نشوند و در سیاست دخالت نکنند. ساواک تأکید کرده که سیاست شاهنشاه، پشتیبانی از مذهب و تشویق روحانیونی است که به وظیفة معنوی خود آگاهند و عمل می‌کنند. معکوساً هر عملی که جنبة تهدید سیاست داشته باشد، باید شدیداً جلوگیری شود. نظر به این‌که مذهب مهم‌ترین عامل حفظ کشور و ملیت می‌باشد، باید کلیة ایرانیان به وظیفة ملی و دینی خود پی برده و به خصوص روحانیونی که راهنمای ملت از نظر مسائل معنوی و دینی می‌باشند، باید وظیفة خطیری که دارند، انجام دهند.[3]

± سخنان ضد دولتی آیت‌الله دستغیب

امشب نیز مطابق هفته‌های گذشته، آیت‌الله سیدعبدالحسین دستغیب پس از اقامة نماز جماعت و پیش از قرائت دعای کمیل، در مسجد شیراز دربارة حوادث حوزة علمیة قم سخن گفت و افزود: «خود شما قانون را مطرح نموده‌اید و خود شما بر خلاف قانون عمل می‌کنی. طلاب معاف نیستند از سربازی، چرا چنین می‌کنید؟ از خشم مسلمین نمی‌ترسید؟» وی سپس به نامه‌ای که از آیت‌الله خمینی رسیده، اشاره کرد و گفت: «نامه‌ای از آیت‌الله خمینی که خداوند دشمنان او را ذلیل بگرداند، به شیراز رسید و از هم‌دردی و علاقه‌مندی علما و اهالی شیراز نسبت به ایشان اظهار تشکر نمود و سلام به تمام شما رسانیده‌اند. امام عصر هم از شما تشکر می‌نماید. بندة ناقابل هم اظهار تشکر و سپاس‌گزاری می‌نمایم». سپس آیت‌الله دستغیب موضوع اذان گویی جمعی مردم شیراز را مورد توجه قرار داد و گفت که: «این عمل شما پشت کفار را می‌لرزاند. البته سعی کنید بیشتر و همه موقع اذان بگویید و دیگر نمی‌توانند غلطی بکنند. شما از گناهان علنی و موسیقی جلوگیری کنید». گزارش مأمور ساواک از این برنامه حاکی است که آیت‌الله دستغیب در پایان سخنانش ضمن اشاره به کشاندن پای زنان به عرصه‌هایی که فسادآور است، برای رفع ظلم و ستم، مسببین وقایع اخیر را نفرین کرد.[4]

± تذکر وزیر کشور به نانواهای پایتخت

بعدازظهر امروز، سیدمهدی پیراسته، وزیر کشور در اجتماع اعضای صنف نانواهای پایتخت به آنان تذکر داد که نرخ نان را باید تا روز دوشنبة آینده پایین بیاورند. وی با اشاره به بی‌نظمی فوق‌العاده‌ای که در کار بعضی از نانواها مشاهده می‌شود، افزود: «الان که به این‌جا می‌آمدم، به طور ناشناس از چند دکان نانوایی در چند خیابان نان خریدم، متأسفانه نه قیمت، نه وزن و نه جنس این نان‌ها به هیچ‌وجه با هم شبیه نیست».[5]

± تلاش اتحادیة عرب برای جلوگیری از فروش نفت ایران به اسرائیل

کمیتة کارشناسان نفتی عرب، وابسته به اتحادیة عرب در پایان اجلاس خود در قاهره، تمام ممالک عربی را که با ایران رابطة سیاسی دارند، به تلاش برای جلوگیری از فروش نفت ایران به اسرائیل فراخواند. بر اساس تصمیمات این کمیته، فهرستی از اسامی کلیة نفت‌کش‌هایی که برای اسرائیل نفت می‌برند، تهیه خواهد شد و سپس ورود آن‌ها به تمام آب‌های عرب ممنوع خواهد گردید. خبرگزاری فرانسه در مورد تصمیم مربوط به جلوگیری از ورود نفت‌کش‌هایی که برای اسرائیل نفت می‌برند، گفته است که این تصمیم، محاصرة اقتصادی اسرائیل را شدیدتر می‌کند. به نوشتة این خبرگزاری، نفت‌کش‌هایی که در ایران بارگیری می‌نمایند، در دو نقطه، یعنی در آب‌های ساحلی عراق و آب‌های ساحلی مصر و عربستان سعودی، با مانع برخورد خواهند کرد و بدین ‌طریق، اعراب خواهند توانست یا از بارگیری نفت‌کش‌ها در ایران جلوگیری به عمل آورند و یا نفت‌کش‌ها نفت خود را در بندر اسرائیلی «الیات» تخلیه نمایند.[6]

±هدیة شاه به «صندوق کمک به کودک» انگلیس

امروز در لندن اعلام شد شاه ایران هدیه‌ای به «صندوق کمک به کودک»، سازمانی خیریه در انگلیس داده است. این هدیه قرار است در تالار معروف کریستین به حراج گذاشته شود. هدیة شاه، مجسمه‌ای سرخ رنگ از یک گاو سفالین متعلق به هزارة اول پیش از میلاد است.[7]

پی‌نوشت‌ها:


[1]. قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، جلد 2: فیضیه، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۷۸، ص156.

[2]. همان، ص141.

[3]. همان، ص 157.

[4]. یاران امام به روایت اسناد ساواک، جلد 10: نفس مطمئنه شهید آیت‌الله سیدعبدالحسین دستغیب، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1378، ص 62 تا 65.

[5]. روزنامه کیهان، ش 5929، 5/2/1342، ص 1 و 9.

[6]. بولتن خبرگزارى پارس محرمانه‌، ش 28، 7/2/1342، ص 19 و 20.

[7]. روزنامه پیغام امروز، ش 920، 5/2/1342، ص 8.