چهارشنبه 4 دی 1342 / 8 شعبان 1383 / 25 دسامبر 1963
3 بازدید
استقبال از فروش تصاویر آیت‌الله خمینی
تصاویر قاب گرفتة آیت‌الله خمینی و آیت‌الله مرعشی نجفی به تعداد بسیار در مغازه‌های قابسازی دقت در خیابان گذرقلی و در شیشه و آئینه‌فروشی سمیعی در انتهای بازار هفت تن، برای فروش عرضه شده است. صاحبان مغازه‌های فوق از پیروان و مقلدان آیت‌الله خمینی هستند که ساواک آنان را زیر نظر دارد.[1]
طرح ساواک برای اعمال فشار بر آیت‌الله میلانی
سرتیپ حسین فردوست رئیس دفتر ویژه اطلاعات، در تلگرامی به تیمسار بهرامی رئیس ساواک خراسان، پیگیر اجرای طرح زیرنظر گرفتن آیت‌الله میلانی است. در متن تلگرام آمده است: تیمسار بهرامی، موقعی که جناب آقای استاندار خراسان در تهران بودند، قرار شد دربارة آیت‌الله محمدهادی میلانی طرحی تهیه و با تصویب تهران به موقع اجرا گزارده شود. موضوع را فوراً از ایشان سئوال نمایید و بلافاصله با رئیس شهربانی استان تماس بگیرید و طرح مشترکی تهیه کنید و برای تصویب به مرکز ارسال دارید و استاندار را از ماوقع مطلع کنید؛ همین امروز تلگرامی در این مورد به رئیس شهربانی استان خواهد رسید. ساواک منتظر وصول طرح مزبور است. سرتیپ فردوست».[2] سرتیپ بهرامی در پاسخِ تلگرام تیمسار فردوست نوشت: «طرحی برای فشار بر آیت‌الله میلانی اجرا شده است و آن ایجاد مزاحمت تدریجی برای ایشان است که در نتیجه مجبور شود از مشهد برود».[3]
مخالفت آیت‌الله میلانی با اغتشاش
آیت‌الله سیدمحمدهادی میلانی در ملاقاتی با رئیس شهربانی مشهد به وی اظهار کرد: «نمی‌توانم در منزلم را به روی مردم ببندم. شما اگر می‌خواهید جلوگیری کنید، کسی نیاید. ضمن مذاکره‌ای که با تیمسار سرلشکر پاکروان در مرکز داشتم به وی گفتم من طالب اغتشاش و هرج و مرج نیستم؛ زیرا به نفع دین نیست. هرچه محیط آرام‌تر باشد فعالیت مذهبی بیشتر است.[4]
تلگرام آیت‌الله خویی به آیت‌الله میلانی
آیت‌الله سیدابوالقاسم خویی از نجف تلگرامی برای آیت‌الله سیدمحمدهادی میلانی ارسال کرد. ایشان در این تلگرام خواستار شد که برای آزادی حجت‌الاسلام سیدعبدالکریم هاشمی‌نژاد و سایر افرادی که به جرم حمایت از ایشان بازداشت شده‌اند و در تهران زندانی هستند، اقداماتی انجام شود.
نامه آیت‌الله خمینی به آیت‌الله میلانی
سیدمهدی طباطبایی نامه‌ای با امضای آیت‌الله خمینی برای آیت‌الله میلانی فرستاده است که در آن نوشته است جشن نیمه شعبان را فراموش نفرمایید.[5]
ترس شعبان جعفری
پس از اعدام طیب حاج‌رضایی، شعبان جعفری به دوستان خود اظهار نمود: «از طرفداران طیب می‌ترسم؛ چرا که آنان مرا تهدید به مرگ نموده و گفته‌اند که چون تو باعث شدی طیب و حاج اسماعیل تیرباران شوند مطمئن باش نمی‌گذاریم زنده بمانی. از دستگاه سازمان امنیت هم ترس دارم».[6]
تعیین آجودان کشوری شاه
محمدرضا پهلوی، محمدعلی قطبی را به سمت آجودان کشوری خود تعیین کرد و عنوان جناب نیز به وی داده شد».[7]
شایعاتی دربارة تغییر دولت
شایعات بسیاری دربارة تغییر دولت در تمام محافل و مجالس شنیده می‌شود. در حالی که عده‌ای عقیده دارند دوران این دولت به پایان رسیده است و حتی افراد کابینه آینده نیز مشخص و معلوم شده‌اند، دولت عَلَم همچنان مشغول به کار است و هیچگونه اظهارنظری در این باره نمی‌شود. عده‌ای از مقامات معتقدند دولت آینده در مشاغل و مناصب مهم و حساس تغییرات بسیاری خواهد داد.[8]
شایعاتی درباره نخست‌وزیری حسنعلی منصور
بین اعضای فراکسیون مترقی و حزب ایران نوین شایع شده است پس از مراجعت شاه از اروپا، اسدالله علم نخست‌وزیر استعفا کرده و حسنعلی منصور دبیرکل حزب ایران نوین، دولت جدید را تشکیل خواهد داد و حتی اظهارنظر کرده‌اند دکتر محمد یگانه به وزارت دادگستری، دکتر محمدعلی مولوی به وزارت دارایی و دکتر سیدحسین کشفیا به وزارت اقتصاد منصوب خواهند شد.[9]
افزایش فعالیت‌های سیاسی انگلیس در ایران
ساواک به نقل از منابع سیاسی تهران، اوضاع سیاسی کشور را چنین تحلیل کرد: «شنیده می‌شود که پس از قتل کندی مقامات سفارت انگلیس در تهران به فعالیت‌های سیاسی خود افزوده‌اند و سعی می‌کنند وابستگانِ سیاست انگلیس را در ایران مجدد به رهبری سیاسی انگلیس در دنیا و بالاخص خاورمیانه امیدوار سازند و حتی شنیده می‌شود که سردنیس رایت سفیرکبیر انگلیس در دربار شاهنشاهی شب‌ها غالباً با بعضی از مقامات ایرانی ملاقات‌هایی دارد. ضمناً در یک ماه گذشته فعالیت جمعیت فراماسونری ایران افزایش یافته است و جلسات آنان مرتباً تشکیل می‌شود و حسین علاء وزیر سابق دربار شاهنشاهی در فعالیت‌های وابستگان سیاست انگلیس در ایران و فعالیت فراماسونرها کاملاً وارد شده و نقش مؤثری را عهده‌دار است. انتشار مقاله‌ای در روزنامة اطلاعات مبنی بر تجلیل از دیپلماسی انگلیس نیز مورد بحث محافل سیاسی تهران قرار گرفته است و آن را دلیل بارزی بر تلاش مجدد سفارت انگلیس در تهران می‌دانند.
شنیده شده است که دکتر علی امینی که ظاهراً به جانبداری از سیاست امریکا نامدار است و مجری نیات سیاسی آنهاست، ضمن حفظ دوستی خود با مقامات امریکایی و ادعای آشنایی خصوصی با لیندن جانسون رئیس‌جمهور امریکا به مقامات انگلیسی بیش از پیش نزدیک شده و منتظر حوادث و تحولات سیاسی بزرگی در ایران است و به همین جهت بر میزان دیدارها و برگزاری جلسات در منزل خود و ملاقات با اشخاص افزوده است».[10]
پیوستن اعضای حزب مردم به حزب ایران نوین
با گسترش فعالیت‌های حزب تازه تأسیس ایران نوین، عده‌ای از اعضای حزب مردم به آن حزب پیوستند. حزب مردم امروز اطلاعیه‌ای به این شرح منتشر کرد: «به قرار مندرجات بعضی از جراید، نام عده‌ای از افراد حزب مردم که حتی تا این تاریخ حق عضویت حزبی را هم پرداخته‌اند، در ضمنِ اعضای جمعیت سیاسی دیگری دیده شده است. کمیسیون تشکیلات حزب مردم مراتب را به اطلاع این عده می‌رساند تا در عرض یک هفته با مراجعه به این کمیسیون وضعیت حزبی خود را روشن کنند. در غیر این صورت به موجب اساسنامه حزب، مستعفی شناخته خواهند شد».[11]
ادامه کنفرانس پنجم اوپک در ریاض
امروز ادامة کنفرانس پنجم اوپک پس از یک سال تأخیر در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، برگزار شد. بخش اول اجلاس پنجم اوپک در سال قبل تشکیل شد. در آن موقع جلسه به علت آنکه مذاکرات با کمپانی‌ها هنوز آغاز نشده بود، تعطیل و قرار شد در ظرف چند ماه کشورهای عضو با کمپانی‌های نفتی طرف خود وارد مذاکره شوند و نتیجه آن را به مرحله دوم کنفرانس پنجم گزارش دهند. این وضع چند بار بعد هم تمدید شد و در میان دو جلسه کنفرانس پنجم دو اجلاسیه بزرگ با حضور وزرای کشورهای عضو در ژنو تشکیل شد که نتیجة آن، مذاکرات مستقیم فؤاد روحانی دبیرکل اوپک، با کمپانی‌ها بود، این مذاکرات بالاخره به پایان رسید و امروز نتایج آن در اولین جلسه مرحله دوم کنفرانس گزارش می‌شود. اوپک سه تقاضا داشت: «اول تعیین قیمت نفت خام به قیمت اوت 1960 که زیادتر از قیمت فعلی است. دوم حذف هزینه‌های بازاریابی و سوم بهره مالکانه. دربارة تقلیل هزینه‌های بازاریابی، ایران اولین دولتی بود که موفق شد این هزینه را از 3 میلیون دلار به 800 هزار دلار در سال برساند و نسبت به مبلغ باقی‌مانده هم اقداماتی در دست اجرا است تا به طور کلی حذف شود».[12]در مرحله دوم مذاکرات چنین به نظر می‌رسد که کمپانی‌ها برای حل مشکلات، قبول کرده‌اند قیمت حقیقی ادعایی خود را در یک برنامه مدت‌دار به قیمت فعلی خلیج‌فارس برسانند. اگر این استنباط که در محافل نفتی مولود مذاکرات دبیرکل اوپک است درست باشد باید احتمال داد که جلسات کنفرانس پنجم در ریاض مشکلات خود را حل نشده تلقی کند و آنچه را به دست آورده فعلاً برای خود موفقیتی نسبی بداند و اطمینان حاصل کند در مدت زمان معینی به همه خواسته‌های خود می‌رسد.[13]
پی‌نوشت‌ها:
[1]ـ امام در آیینه اسناد، سیر مبارزات امام خمینی به روایت اسناد ساواک، ج 13، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، 1383، ص 125 و 126.
[2]ـ یاران امام به روایت اسناد ساواک، آیت‌الله العظمی سیدمحمدهادی میلانی، ج 1، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 487.
[3]ـ همان، ص 488.
[4]ـ همان، ص 486.
[5]ـ همان، ص 490.
[6]ـ آزادمرد؛ طیب حاج رضایی به روایت اسناد ساواک، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1378، ص 253.
[7]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11277، 4/10/1342، ص 16.
[8]ـ روزنامه خراسان، ش 4190، 4/10/1342، ص 8.
[9]ـ قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، ج 4: دوران حصر، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1385، ص 307.
[10]ـ همان، ص 309 و 310.
[11]ـ مجله خواندنیها، ش 30، 10/10/1342، ص 7 و 45.
[12]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11277، 4/10/1342، ص 1 و 15.
[13]ـ همان.
