پنجشنبه 27 فروردین 1343 / 3 ذیحجه 1383 / 16 آوریل 1964
8 بازدید
تعیین سرپرست طلاب
گزارش امروز ساواک از جلسه مشاوره حضرات آیات خمینى، نجفى و شریعتمدارى درباره تعیین سرپرست براى طلاب در نقاط مختلف ایران حاکى است: «آقاى شریعتمدراى و آقاى خمینى و آقاى نجفى با همدیگر شور کردند براى هر شهرستان که طلبه دارد در قم، رئیس براى آنها قرار بدهند و این تصویب‌نامه به‌شرح زیر تمام شد. رئیس طلبه‌هاى گیلان و مازندران آقاى محمدى رودسرى و آقاى صالحى مازندرانى، رئیس طلبه‌هاى مشهد و آن حدود آقاى مروارید و آقاى علم‌الهدى مى‌باشد. زنجان و تبریز و آن حدود آقاى مصطفى اعتماد و آقاى شیخ جعفر سبحانى، شیراز آقاى ناصر مکارم و آقاى على دوانى، بروجرد، یزد و اراک و ملایر و خمین آقاى فقیه بروجردى و آقاى هاشمى اراکى و آقاى حسین نورى و شیخ رضا محلاتى که اینها نگذارند طلبه‌ها از حدود خود تجاوز نمایند و با هم دعوا نمایند. کوچک‌ترین کارى شد از نظر قانونى که خودشان تصویب کردند تنبیه شوند و در دوایر دولت هیچ‌گونه شکایت نکند و دستگاه دولتى را غیرقانونى مى‌دانند. از آقاى شریعتمدارى و آقاى خمینى و آقاى نجفى سئوال کردند علت این تصویب‌نامه چه بود؟ جواب دادند از این تاریخ به بعد هیچ‌گونه کارى به‌دستگاه دولت نداشته باشیم خودم [خودمان] کارهاى مشکل و غیره را حل نماییم. اگر یک طلبه با طلبه دیگر دعوا کردند رفتند در شهربانى یا جاى دیگر شکایت کردند از ما نیستند و از جزو ما خارج [مى‌شوند] از دستگاه شهربانى و سازمان امنیت مى‌باشند و با آنها نمى‌شود اعتماد کرد و از مزایاى حوزه علمیه قم محروم خواهند شد. صبح وقتى که [طلبه‌ها] این حرف‌ها را شنیدند خیلى خوشحال شدند و گفتند بهترین کارى است که پیشوایان ما تصویب کردند. از این نظر مى‌توانیم اتحاد و وحدت خود را مستحکم نماییم و از عهده مبارزه بربیاییم چون مبارزه‌ها در پیش دارند، آقاى خمینى و شریعتمدارى و آقاى نجفى از این جهات اول وضع داخلى خود را حفظ نمایند. هر یک از طلبه‌ها براى خاطر این موضوع از علما دارند تشکر مى‌کنند که براى ما رئیس تعیین شده و هر کارى هم مى‌خواهند انجام بدهند بدون اجازه نامبردگان نباشد. اگر مسافرت مى‌خواهند بروند به خصوص در ماه محرم و بالاى منبر چه باید بگویند باید از اینها دستور بگیرند. همچنین براى تبلیغ باید دستور بگیرند تا دستور نگرفته‌اند حق ندارند منبر بروند و مسافرت نمایند. از امشب که تاریخ 27/1/43 که شب جمعه است نامبردگان جلسه دارند. در منزل آقاى صالحى مازندرانى».[1]
شناسایى عامل تهیه قطعنامه ده ماده‌اى حوزه علمیه
ساواک امروز در گزارشى دیگر، خبر از شناسایى عامل تهیه قطعنامه ده ماده‌اى مراسم جشن آزادى آیت‌الله خمینى داد. در این گزارش آمده است: «پیرامون توزیع قطعنامه چاپى ده ماده‌اى حوزه علمیه قم در تهران و مدرسه فیضیه بدین‌وسیله به استحضار مى‌رساند: به طورى که ساواک تهران گزارش نمود، اعلامیه‌هاى مورد بحث به وسیله على حجتى کرمانى معمم، نویسنده مجله مکتب اسلام که با مطابع و مسائل چاپى سر و کار دارد، تهیه گردیده است».
این گزارش مى‌افزاید: «طبق اطلاعى که به ساواک تهران رسیده، این شخص با طرفداران نواب صفوى ارتباط داشته نسبت به دکتر مصدق سمپاتى دارد و قرائنى در دست است که قطعنامه‌هاى مزبور را با معاضدت عناصر وابسته به جمعیت نهضت آزادى تهیه نموده است. نامبرده از تاریخ توزیع قطعنامه مورد بحث تاکنون متوارى است. اقدامات لازم به منظور دستگیرى و تعقیب قانونى وى معمول گردیده است و در تحقیقات بعدى که پس از دستگیرى وى به عمل خواهد آمد، اطلاعات جامع‌ترى کسب و متعاقباً به استحضار خواهد رسید».[2]
نامه‌های سربسته آیت‌الله خمینی به چند بازاری
اطلاعات داخلى ساواک در گزارشى مدعى شد که: «آقاى خمینى تعداد 24 نامه که ذیل آن را امضا نموده در پاکت سربسته به پنج نفر از میدانی‌ها تحویل داده که به رؤیت اشخاص معینى رسانیده و از آنان بابت خمس و زکات و غیره پول‌هایى دریافت نموده و این پول‌ها را به خانواده‌هایى که سرپرست خود را در 15 خرداد از دست داده‌اند، از هر دسته و طبقه که باشند به نسبت معینى تقسیم نمایند». کریم کبیرى، حاج اکبر واعظى، حاج حسین رضایى، فضل‌الله واعظى و جواد ذاکرى، بارفروشانى هستند که ساواک از آنان در این گزارش یاد کرده است.[3]
سفر تعدادی از روحانیان خراسان به قم
امروز شمارى از علما و روحانیان مبارز خراسان براى دیدار با آیت‌الله خمینى از تهران عازم قم شدند. در میان این عده آیت‌الله حاج شیخ مجتبى قزوینى و آیت‌الله عباس واعظ طبسى نیز به چشم مى‌خورد. مولوى رئیس ساواک تهران نیز در تلگرامى در این باره مى‌نویسد: «در لیله 27 جارى چهل نفر از طلاب مدرسه نواب به وسیله اتومبیل به منظور ملاقات [با] خمینى به قم عزیمت [کرده‌اند] و طبق اطلاع به هر نفر 800 ریال از طرف قمى [به عنوان] هزینه مسافرت پرداخت شده است».[4]
گزارش تفصیلى ساواک از حزب ایران نوین
ساواک گزارشى از وضعیت کنونى حزب ایران نوین تهیه کرد و طى آن به نقاط قوت و ضعف حزب حاکم پرداخت. در گزارش ساواک، شمار طرفداران این حزب در تهران حدود 1000 نفر قید شده است در حالى که فراکسیون پارلمانى حزب ایران نوین در مجلس شوراى ملى 135 عضو دارد.
ساواک عوامل تقویت کننده داخلى این حزب را چنین برشمرده است: «دولت که در حال حاضر در دست این حزب است، مجلسین که اکثریت قریب به اتفاق نمایندگان از رئیس دولت، که دبیرکل حزب ایران نوین است، پشتیبانى مى‌نمایند». ساواک مى‌نویسد: «عوامل تقویت‌کننده خارجى ظاهراً در تقویت این حزب دخالتى ندارند لیکن گفته مى‌شود کارگردانان حزب ایران نوین از طرف پاره‌اى مقامات خارجى من‌جمله امریکا پشتیبانى مى‌گردند و در بعضى از محافل سیاسى پایتخت شایع است که علت پیشرفت سریع این حزب بستگى به این قبیل عوامل تقویتى خارجى است». این گزارش، وضع مالى حزب ایران نوین را فعلاً رضایت‌بخش دانسته مى‌نویسد: «از حق عضویت افراد و کمک‌هایى که از طرف کارگردانان اصلى حزب که در شرایط موجود جزء مسئولین اصلى مملکتى هستند، تأمین مى‌گردد». بخش دیگر این گزارش، فعالیت‌هاى اساسى حزب ایران نوین را مورد توجه قرار داده نوشته است: «حزب ایران نوین در دو ماهه گذشته فعالیت‌هایى در زمینه‌هاى مختلف معمول داشته که اهم آن فعالیت‌هاى این حزب و کارگردانان آن به منظور در دست گرفتن حکومت بوده که سرانجام در تاریخ 17/12/42، منصور دبیرکل حزب به نخست‌وزیرى منصوب گردیده است. به طور کلى فعالیت‌هایى که حزب ایران نوین از بدو به دست گرفتن دولت معمول داشت غالبا از حدود طرح و پروژه و ارائه برنامه‌هاى آتى دولت تجاوز ننموده است و بایستى منتظر نتایج فعالیت‌هاى این حزب در آینده بود». گزارش سپس به جلسات دو ماهه اخیر این حزب پرداخته که به‌طور نامرتب در باشگاه مرکزى تشکیل شده، مطالب مورد بحث در آن جلسات را چنین فهرست کرده است: «الف ـ هدف حزب ایران نوین این است که با کمک کلیه طبقات روشنفکر وضع ثابتى براى سازمان‌هاى دولتى تنظیم نماید که با تغییر دولت‌ها دستخوش آشفتگى نگردد. ب‌ـ مسئولیت کارها را اعم از خوب یا بد، خود به عهده خواهیم گرفت. پ‌ـ شایعه تغییر کادر هیئت رئیسه فعلى راه‌آهن موجبات دلسردى برخى از کارکنان را فراهم نموده بهتر است ترتیبى داده شود ضمن تعیین صحت و سقم این خبر، تکلیف کارمندان و کارگران راه‌آهن روشن و به این شایعات خاتمه داده شود. ت‌ـ دکتر ماهرى در به تصویب رسانیدن لایحه نظام پزشکى با شکست مواجه شد. علت اینکه در کابینه منصور یک نفر غیرپزشک در رأس وزارت بهدارى قرار گرفته این است که پیرامون لایحه مورد بحث رسیدگى کامل به عمل آید. اگر یک نفر پزشک به وزارت بهدارى منصوب مى‌شد، ممکن بود گفته شود که از همکاران خود دفاع خواهد کرد».
اظهارات منصور دبیرکل حزب ایران نوین، در مباحثاتش، بخش دیگر این گزارش را تشکیل داده است: «الف‌ـ ما مى‌خواهیم علم را با عمل توأم نماییم و دانش را که جوانان در مدارس خوانده‌اند، بایگانى نکرده بلکه به مرحله عمل برسانیم. ب‌ـ اینکه مى‌گویند حزب ما براى مشاغل مختلف فقط از اعضاى حزب استفاده خواهد کرد، صحیح نیست و ما از افراد غیرحزبى هم براى پست‌هاى حساس استفاده خواهیم کرد. پ‌ـ عده‌اى براى استفاده شخصى و حفظ پست‌هاى کنونى خود مى‌خواهند با تهمت‌هاى سراپا دروغ ما را عقب بزنند ولى این گروه از اقدامات خود کوچک‌ترین نتیجه‌اى نخواهند گرفت زیرا شاهنشاه به کلیه جزئیات امور کاملاً آشنا مى‌باشند. ت‌ـ ما عقیده داریم که بین شاه و ملت نباید خلأ به‌وجود آید. این خلأ را خدمتگزاران مملکت باید پرکنند و ما کوشش خواهیم کرد که این افتخار را در تاریخ ایران به دست بیاوریم که ملت ایران از ما راضى و در اثر رضایت ملت، خشنودى شاهنشاه را فراهم کنیم. ث‌ـ این حزب با اجتماع خدمتگزاران کشور تشکیل شده در نظر دارد با تشخیص صحیح افراد خدمتگزار و برنامه‌هاى مورد نیاز مملکت، خود را براى خدمتگزارى به ایران آماده نماید». برابر این گزارش، حزب ایران نوین به اعضاى شوراى مرکزى حزب ابلاغ نمود که هر نفر مسئولیت دارد توافق بیست نفر از دوستان خود را براى شرکت در حزب جلب نموده آنان را براى تشکیل و شرکت در حوزه‌هاى حزبى راهنمایى نماید.
بخش دیگر این گزارش به تبلیغات حزب اختصاص یافته آمده است: «حزب ایران نوین در نظر داشته یک روزنامه یومیه و همچنین یک مجله هفتگى یا ماهانه به عنوان ارگان تئوریک حزب منتشر نماید لیکن تاکنون این کار انجام نگردیده است. پس از آنکه رهبران این حزب مأمور تشکیل کابینه گردیدند به غیر از قسمتى از جراید طرفدار دولت، دستگاه‌هاى تبلیغاتى مملکت من‌جمله رادیو و تلویزیون در اختیار دولت قرار گرفته اقدامات و فعالیت‌هاى معموله به وسیله دولت روزانه توسط این دستگاه‌هاى تبلیغاتى منتشر مى‌گردد».
روابط با دستجات و احزاب، بخش دیگر گزارش ساواک را تشکیل مى‌دهد: «حزب ایران نوین با احزاب مردم و ملیون ظاهراً روابط حسنه‌اى داشته با سایر احزاب و دستجات ارتباطى ندارد. احزاب زحمتکشان، خلق، توده، نیروى سوم و دستجات وابسته به جبهه ملى گفته‌اند این حزب هم سرنوشتى بهتر از احزاب ملیون و مردم نخواهد داشت». درباره میزان نفوذ حزب در نیروهاى مسلح، سازمان‌هاى دولتى، مراکز فرهنگى، طبقه کارگر و سایر طبقات اجتماع نیز آمده است: «در وضع موجود که این حزب دولت را در دست گرفته وسیله عوامل خود که به تدریج مشاغل حساس دولتى را اشغال نموده‌اند، نفوذ بالنسبه قابل ملاحظه‌اى در ارکان مختلف ادارى نموده است.
حزب ایران نوین در سازمان‌هاى لشکرى و قواى انتظامى نفوذى ندارد و در دانشگاه و فرهنگ نفود بالنسبه ضعیفى داشته اما سعى مى‌کند که دامنه نفوذ خود را در کلیه مؤسسات گسترش دهد. به طور کلى مى‌توان گفت که عمده نفوذ این حزب فعلاً در وزارت آب و برق، وزارت کار و سازمان‌هاى کارگرى وابسته به آنها مى‌باشد».
ساواک در پایان، نظریه خود را درباره حزب ایران نوین چنین منعکس مى‌کند: «اکنون که حزب ایران نوین موفق به در دست گرفتن دولت شده و رهبران آن در رأس وزارتخانه‌ها و سایر مؤسسات دولتى قرار گرفته‌اند، فعالیت‌ها و اقدامات آینده این دولت و نحوه عمل و خط‌مشى دولت طى دورانى که حکومت را در دست دارد، ملاک عمل براى قضاوت مردم و بالنتیجه ثبات یا عدم ثبات آن در آینده خواهد بود و پیش‌بینى مى‌شود با توجه به امکانات وسیعى که در شرایط موجود براى گردانندگان حزب ایران نوین فراهم شده، در صورتى که از این امکانات به نحو مطلوب بهره‌بردارى شود، حزب ایران نوین در آتیه مى‌تواند وجهه عامه‌پسندى براى خود کسب نموده و در راه تحکیم مبانى حزب و گسترش فعالیت‌هاى آن در سراسر کشور قدم‌هاى مؤثرى به نفع مردم و مملکت بردارد و موفقیت‌هایى به‌دست آورد».[5]
انتقاد تعدادى از نمایندگان مجلس از دولت
نطق‌هاى پیش از دستور امروز نمایندگان مجلس شوراى ملى به انتقاد از عملکرد دولت و کمبودهاى مملکت اختصاص داشت؛ از کمبود مواد خوراکى تا خرابى وضعیت بهداشت، راه و سد و سیل. حسین معتمدى نماینده اصفهان درباره کمیابى و گرانى گوشت گفت: ملت ایران در مرحله اول نان و آب و گوشت مى‌خواهد و دولت نیز باید به این سه موضوع مهم و حیاتى توجه بیشترى کند. وى افزود: بیمارى سل بیشتر نقاط اصفهان را تهدید مى‌کند و با وجودى که وزارت بهدارى قول داده آسایشگاه مسلولین بنا خواهد کرد، هنوز از آسایشگاه خبرى نیست. وضع تلفن کاریر اصفهان نیز خراب است و مکالمات با اشکال صورت مى‌گیرد.
دیگر ناطق پیش از دستور امروز مجلس، دکتر تقى صاحب‌قلم نماینده رضاییه بود که در سخنانى با اشاره به تلگرام تولیدکنندگان و صادرکنندگان خشکبار رضاییه گفت: اینها مى‌گویند جایزه‌اى که قرار بود به صادرکنندگان بدهند، دیگر نمى‌دهند و این برخلاف اصل تشویق صادرات است. وى در بخش دیگرى از سخنانش اظهار داشت: در سرماى اخیر، تعداد زیادى از اغنام و احشام تلف شده‌اند و بقیه هم که مانده‌اند به مرض مرموزى دچار شده‌اند.
میراسدالله موسوى ماکویى نماینده ماکو نیز در سخنانى درباره سیل ارس کنار صحبت کرد و گفت: در مقابل میلیون‌ها تومان پولى که در کشور خرج مى‌شود اگر سال گذشته سد خاکى ارس کنار را با 100 هزار تومان مى‌ساختیم، امروز این افتضاح پیش نمى‌آمد و عده‌اى از هم‌وطنان ما بى‌خانمان نمى‌شدند. او از دولت خواست در سال آینده نظیر این واقعه رخ ندهد و هرچه زودتر در مورد سد ارس کنار اقدام نماید.
موسوى ماکویى سپس درباره خانه‌سازى در ماکو گفت: احتمال ریزش سنگ کوه ماکو، جان اهالى این منطقه را تهدید مى‌کند. در ماکو براى هر 40 هزار نفر 1 پزشک وجود دارد. بیمارستانى در این شهر وجود دارد که سال تا سال بسته است و اگر شخصیتى به این شهر بیاید، مسئولان در شهر راه مى‌افتند و جار مى‌زنند: مریض اجاره مى‌کنیم. در ادامه این جلسه نهاوندى، وزیر آبادانى و مسکن در پاسخ به آقاى ماکویى گفت ظرف چند روز آینده هیئتى براى رسیدگى به امر خانه‌سازى به ماکو خواهد رفت.[6]
یک خانم در هیئت رئیسه مجلس
براساس آیین‌نامه داخلى مجلس، دکتر حسین خطیبى به سمت نایب‌رئیس، سیدمحمد میرهادى به سمت کارپرداز و نزهت نفیسى به عنوان منشى هیئت رئیسه برگزیده شدند. این سه تن در پى خالى شدن سه پست در هیئت رئیسه جایگزین گردیدند.[7] روزنامه اطلاعات نیز در خبرى با عنوان «خانم‌ها در مجلس خانه‌تکانى کردند» نوشت: خانم [هاجر] تربیت کرسى خالى آقاى دکتر [باقر ] عاملى، وزیر فعلى دادگسترى را اشغال [کرد] و خانم [شوکت ملک] جهانبانى را نیز بغل دست خودش نشانید. این روزنامه مى‌افزاید: با حضور خانم نزهت نفیسى در جایگاه منشى هیئت‌رئیسه، براى اولین‌بار یک خانم در ردیف اعضاى هیئت رئیسه جاى گرفت.[8]
پاسخ روزنامه‌هاى داخلى به نشریات کویتى
برخى روزنامه‌هاى امروز در یادداشت‌هایى به موضوع رابطه ایران و کویت و مطالب تنش‌زاى مطبوعات مصرى در این رابطه پرداختند. روزنامه پست تهران نوشت: سیاست خارجى کشور ما همیشه بر این اصل استوار بوده است که با اتخاذ روش عاقلانه‌اى، عامل مؤثرى در حفظ صلح و آرامش منطقه حساس خاورمیانه باشد و مخصوصا مبنى بر همین اساس، همیشه نسبت به کشورهاى هم‌جوار از سیاست دوستانه و کاملاً دور از هرگونه شائبه‌اى پیروى کرده است. این روزنامه مى‌افزاید: ناصر و گردانندگان دستگاه‌هاى تبلیغاتى مصر این‌گونه توافق‌ها و تحکیم روابط دوستانه کشورهاى اسلامى را با یکدیگر مغایر و مخالف نظریات توسعه‌طلبى و سیاست تعرض‌آمیز خود مى‌دانند و مى‌کوشند به هر نحوى دامنه تسلط خود را گسترش داده دراین منطقه حساس خاورمیانه رسوخ نموده نفوذ یابند.
نویسنده با اشاره به برخى مطالب روزنامه‌هاى کویتى در مخالفت با ایران مى‌نویسد: [ناصر] چند روزنامه اجیر و مزدور خودرا در کویت برانگیخته که روابط دوستى دو کشور هم‌جوار ایران و کویت و بویژه توافق‌هاى اخیر بین دو کشور را مخالف منافع ملت کویت قلمداد نموده آنها را در دوراهى بکشانند که در حقیقت و نفس‌الامر بتوانند بر کشور زرخیز کویت تسلط یابند.[9]
روزنامه مهر ایران نیز در مطلبى مشابه افزوده است: ما از دولت کویت انتظار داریم که با تصمیمات شدید و سریعى که به منظور جلوگیرى از نشر مقالات مخالف دوستی‌هاى دو کشور اتخاذ خواهند کرد، ثابت کنند که در اجراى سیاست خارجى خود هرگز به مطالب روزنامه‌هاى آلت دست قاهره و دیکتاتور مصر توجهى ندارد و اجازه نخواهند داد که چند روزنامه هتاک و مزدور، روابط صمیمانه دو مملکت همسایه را به هم بزنند.[10]
سیستم دفاعى جدید عربستان
بنا به اظهار منابع مطلع دیپلماتیک در لندن، دولت‌هاى امریکا و انگلستان سرگرم مذاکره براى ایجاد یک سیستم دفاعى نو و مجهز در عربستان سعودى هستند. به گزارش آسوشیتدپرس از لندن، این سیستم دفاعى که تکمیل آن چندین میلیون دلار هزینه دربر دارد، شامل هواپیماهاى جنگنده جت امریکا و موشک‌هاى زمین به هواى انگلیس و دستگاه‌هاى مخابراتى و رادار در مرزهاى آن کشور خواهد بود. گفته مى‌شود که به منظور اجراى برنامه تقویت بنیه دفاعى سعودى، قراردادهایى بین عربستان و انگلستان منعقد خواهد شد. بنابراین گزارش، دولت سعودى، مصر را متهم به تجاوز به فضاى خود مى‌نماید. از این‌رو هم‌اکنون عربستان سعودى در حال انجام مذاکراتى براى تقویت بنیه دفاعى خود است تا بتواند حدود 400 کیلومتر ماوراى مرزى خود را تحت کنترل هوایى قرار دهد. این شعاع فضاى هوایى بین مصر، سوریه، ایران، عراق، یمن، اردن و اسرائیل را دربر خواهد گرفت. داگلاس هیوم، نخست‌وزیر انگلیس اخیراً گفته بود اگر تجاوز هواپیماهاى مصرى مقیم خاک یمن به کشور سعودى ادامه یابد، دولت عربستان اعتماد خود را نسبت به انگلستان از دست خواهد داد.[11]
طرح افزایش صادرات
مصاحبه دیروز وزیر اقتصاد، روزنامه بورس را بر آن داشت تا در یادداشتى زیر عنوان «سیاست حمله صادراتى وزارت اقتصاد» به این گفته عالیخانى مبنى بر اینکه ما امسال هم باید صادرات خود را به شدت توسعه دهیم و صادرکنندگان باید وزارت اقتصاد را خانه خود بدانند اشاره کرد و نوشت: وزارت اقتصاد در سال گذشته تدابیرى نظیر پرداخت جایزه به صادرکنندگان براى افزایش حجم صادرات ایران اندیشیده بود و اینک یک سیاست «حمله صادراتى» را آغاز کرده است. در این یادداشت آمده: از فحواى بیانات وزیر اقتصاد چنین برمى‌آید که وضع صادرات ایران در حال حاضر مطلقاً قابل توجه نیست و در حدود 100 میلیون دلار ارزى که بابت صادرات تحصیل مى‌شود در برابر احتیاجاتى که ما داریم جز قطره‌اى در برابر دریا نیست و گذشته از این، ترکیب صادرات ایران که منحصر به چند قلم معدود و از جمله نفت مى‌باشد باید عوض شود. در پایان این یادداشت آمده که انتظار مى‌رود با اجراى سیاست «حمله صادراتى» وزارت اقتصاد ایران بتواند حجم صادرات خود را تا سه سال دیگر حداقل به دو برابر میزان فعلى برساند.[12]
نگاه مقامات ایران به کنفرانس‌های بین المللی
روزنامه بورس تفسیر روز خود را به کنفرانس کافه‌آ اختصاص داد و نوشت: در سال‌هاى اخیر هرگز نظیر سال جارى، اقتصاددانان و مسئولان دولتى ایران این چنین درگیر و دار بحث درباره مسائل اقتصادى نبوده‌اند و این امر چه از نظر خود همان محافل و چه از نظر جامعه ایرانى که به هر حال از افزایش تجربیات مقامات دولتى خود منتفع خواهد شد، جالب توجه است. مقامات ایران در گذشته چندان به کنفرانس‌هاى بین‌المللى و آثار و نتایج آن توجه نداشته‌اند و این امر دلیل عدم توجه ایشان به این کنفرانس‌ها و عدم اعزام هیئت‌هاى قوى به کنفرانس‌هاى مذکور بوده است، ولى چنین به نظر مى‌رسد که در چند ساله اخیر این روش متروک شده به تدریج مقامات دولت ایران ارزش و اهمیتى آن چنانکه شایسته کنفرانس‌هاى بین‌المللى است براى این کنفرانس‌ها قایل مى‌شوند. بورس مى‌نویسد: در گذشته اغلب سؤال مى‌شد که فایده تشکیل کنفرانس‌هاى جهانى چیست و کدام یک از این کنفرانس‌ها تاکنون توانسته‌اند بارى از دوش ملت‌هاى کوچک بردارند چرا که شرکت کشورهاى کوچک و از آن جمله ایران در این کنفرانس‌ها به علت آنکه نتیجه فورى مادى نصیب نمى‌کند و اغلب موجب تحمیل تازه‌اى به بودجه مملکت مى‌گردد کار صحیح و سودمندى نیست. نویسنده با برشمردن مزایاى شرکت در این کنفرانس‌ها و از جمله آشنایى با مشکلات و مسائل و امکانات کشورها مى‌افزاید، براى موفقیت کامل این نوع کنفرانس‌ها و جلب حمایت افکار عمومى، لازم است اثرات فورى بر آن مترتب باشد از جمله رفع مشکلات توسعه تجارى منطقه‌اى یا حل مشکلاتى از قبیل عوارض گزاف و سهمیه‌بندی‌هاى مختلف و یا تعدیل آن.[13]
سفر امیرالحاج تهران به جده
پیش‌ازظهر امروز عبدالوهاب اقبال، امیرالحاج و سفیر کبیر فوق‌العاده شاه در عربستان سعودى با هواپیما تهران را به قصد جده ترک گفت. به گزارش خبرنگار روزنامه اطلاعات امسال براى زائران بیت‌الله الحرام تسهیلاتى قایل شده‌اند و در امر گذرنامه و گمرک آنها تشریفات زیادى قایل نمى‌شوند و هر زائر معمولاً پس از چند دقیقه از گمرک خارج مى‌شود. قبل از رسیدن زائرین به فرودگاه جده، مطوف زائرین مشخص است. مطوفین، زائرین را به محلى که باید بروند راهنمایى مى‌کنند. این گزارش مى‌افزاید: عده زیادى از حجاج امسال با خودشان تخت و فرش مى‌برند تا در موقع مناسک حج در مدینه در چادر زندگى کنند.[14]
پانوشتها:
[1]ـ قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، آزادى، تهران، مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، 1380، ص 8 و 177.
[2]ـ مدرسه فیضیه به روایت اسناد ساواک، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 146.
[3]ـ روح‌بخش، رحیم، نقش بازار در قیام 15 خرداد، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1381، ص 300.
[4]ـ جلالی، غلامرضا، تقویم تاریخ خراسان از مشروطه تا انقلاب اسلامی، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1377، ص 194، 352.
[5][5]ـ حزب ایران نوین به روایت اسناد ساواک، ج 1، تهران، مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، 1385 ـ 1380، ص 9 و 365.
[6]ـ روزنامه مهر ایران، ش 2067، 30/1/43، ص 4 و 1.
[7]ـ روزنامه کیهان، ش 6215، 27/1/43، ص 12.
[8]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11363، 27/1/43، ص 16.
[9]ـ روزنامه پست تهران، ش 316، 27/1/43، ص 1.
[10]ـ روزنامه مهر ایران، ش 2066، 27/1/43، ص 4.
[11]ـ بولتن خبرگزارى پارس محرمانه، ش 24، 29/1/43، ص 15 و 14.
[12]ـ روزنامه بورس، ش 653، 27/1/43، ص 4 و 1.
[13]ـ همان، ص 2 و 1.
[14]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11363، 27/1/43، ص 16.
