پنجشنبه 11 تیر 1343 / 21 صفر 1384 / 2 ژوئیه 1964
2 بازدید
احضار 100 نفر به دادگاه
جلسه مقدماتی دادگاه بدوی زمان جنگ فارس به ریاست سرهنگ عبدالله ناصر و به دادستانی سرهنگ محمود همایون تشکیل شد. در دادگاه نظامی شیراز یازده نفر محاکمه میشوند که ممکن است محاکمه آنها در حدود یازده روز به طول انجامد. وکلای مدافع متهمین عبارتند از تیمسار سرتیپ دکتر شایگان نصر، تیمسار سرتیپ جاویدان، آقایان سرهنگ آرمین و سرهنگ شاهقلی از تهران و آقایان سرهنگ تخشا، سرگرد ستوده، سروان جلائی، ستوان یکم کریمآقائی از شیراز. به نوشته روزنامه اطلاعات، پرونده کیفرخواست یازده نفر از سران عشایر فارس 43 برگ میباشد و در جریان محاکمه در حدود 200 نفر جهت بازجوئی و ادای توضیحات به دادگاه احضار خواهند شد. قرار است این دادگاه روز 21 تیر تشکیل شود.[1]
برنامههای امروز رئیسجمهور پاکستان در تهران
رئیسجمهور پاکستان برنامههای امروز خود را در تهران با دیدار با حسنعلی منصور نخستوزیر در کاخ صاحبقرانیه آغاز کرد. در این ملاقات که یک ساعت و نیم به طول انجامید، ذوالفقار علیبوتو وزیر امور خارجه و سلمان علی مدیرکل وزارت امور خارجه پاکستان و عباس آرام وزیر امور خارجه ایران نیز حضور داشتند، درباره روابط دوستانه دو کشور و پیشرفت روابط اقتصادی و فرهنگی دوجانبه مذاکراتی صورت گرفت. به گزارش خبرگزاریها، ایوبخان رئیسجمهور پاکستان، پیشازظهر امروز را به گردش در منطقه شمیرانات اختصاص داد و ساعت 11:30 به دیدار شاه در کاخ صاحبقرانیه رفت و ناهار را با وی صرف کرد. در این دیدار مسائل مورد علاقه دو کشور به بحث و تبادل نظر گذاشته شد.[2]
رئیسجمهور پاکستان، بعدازظهر امروز در نطقی رادیویی با مردم ایران سخن گفت و از پذیرایی میزبانان ایرانیاش تشکر کرد. وی که نطق خود را به دو زبان پشتو و فارسی بیان میکرد از اینکه روز ورودش به ایران با اربعین حسینی مصادف بود آن را لاجرم خواند چون برنامه سفرش از پیش تنظیم شده بود با این حال تأکید کرد که حامل پیامهای دوستانه و ابراز حسننیت مردم پاکستان برای ملت ایران است. ایوبخان در نطق خود خاطرنشان ساخت که مردم ایران و پاکستان به منظور حفظ امنیت خود در آسیا باید به فکر ایجاد و ابداع راههای مختلفی باشند تا همکاری نزدیکتری در شئون گوناگون و با سرعتی ممکن، تأمین گردد تا از این راه، ثبات اقتصادی و استواری سیاسی دو کشور در منطقه حفظ گردد.
رئیسجمهور پاکستان دوره سخن گفتن را پایان یافته دانست و تأکید کرد که بحث و مذاکرات را باید مبدل به اقدامات عملی ساخت و مشغول کار شد. وی افزود: این عمل هنگامی میسر خواهد بود که تمام کشورهای این منطقه معقول و صحیح بودن فکر و روح همکاری را درک و دنبال کنند. رئیسجمهور پاکستان در نطق خود با اشاره به ادامه سفرش به ترکیه و مسئله قبرس گفت: مردم ترکیه دوران سختی را میگذرانند و این مربوط به آینده اقلیت ترک مقیم جزیره قبرس است که موجودیتشان به خطر افتاده است و ما امیدواریم که راه حل همیشگی برای این اقلیت به دست آید.[3]
رئیسجمهور پاکستان در دیدار با استادان دانشگاه تهران، ضمن ابراز خوشوقتی از سفر به ایران و دیدار با دانشگاهیان و مردم ایران، ابراز داشت: کشورهای ما و همه کشورهای اسلامی از نظر فنی متأسفانه عقب هستند و ما باید با سرعت تمام این عقبماندگیها را جبران کنیم. ایوبخان افزود: باید دانست که برای جبران این عقبماندگیها تنها به دست آوردن اطلاعات و تحصیل در دانشگاهها کافی نیست بلکه باید از نظر تکنیک و تطبیق علوم در کشورهای خود کوشش کافی بنماییم. وی گفت: در دنیای امروز، کشورهای کوچک در کنار کشورهای بزرگ ناگزیر از ایجاد قوه تدافعی مشترک برای حفظ تمامیت خود هستند. پاکستان و ایران امروز بر فقر و مرض و بدبختی غلبه مییابند و باید دانست که جهش دادن یک مملکت از یک وضع بد به یک وضع خوب و ایدهآل کار آسانی نیست. در این دیدار احمد سروش یک جلد کلیات مولانا محمد اقبال لاهوری را به رئیسجمهور پاکستان هدیه کرد.[4]
تأسف رئیسجمهور پاکستان از عقبماندگی جهان اسلام
رئیسجمهور پاکستان از عقبماندگی جهان اسلام ابراز تأسف و بر تلاش برای جبران ناکامیها تأکید کرد.
ایوبخان در دیدار با اعضای انجمن ایران و پاکستان در کاخ صاحبقرانیه تهران، گفت: متأسفانه کشورهای اسلامی از نظر فنی عقب هستند و ما باید با سرعت تمام این عقبماندگی را جبران کنیم. وی تصریح کرد: باید دانست که برای جبران این عقبماندگی تنها به دست آوردن اطلاعات و تحصیل در دانشگاهها کافی نیست بلکه باید از نظر تکنیک و تطبیق علوم در کشورهای خود کوشش کافی نماییم. رئیسجمهور پاکستان با تقدیر از شاه و پشتیبانی مردم ایران از وی بر تحکیم مناسبات دوجانبه تأکید کرد.[5]
کنفرانس وزیران خارجه ایران، ترکیه و پاکستان
عصر امروز، کنفرانس وزیران امور خارجه سه کشور ایران، ترکیه و پاکستان در کاخ وزارت امور خارجه ایران برگزار شد. در این کنفرانس که عباس آرام، ذوالفقار علی بوتو و فریدون جهان ارکین وزیران امور خارجه ایران، پاکستان و ترکیه حضور داشتند درباره مسائل سیاسی، اقتصادی و فرهنگی سه کشور بحث و تبادل نظر شد.[6]
فدراسیون سه جانبه
بر اساس اخبار منتشر شده، رئیسجمهور پاکستان پیشنهاد تشکیل فدراسیونی سه جانبه با حضور ایران، پاکستان و ترکیه را داده است که در خارج از کادر پیمان سنتو فعالیت کند. به گفته ایوبخان، الحاق افغانستان به پیمان جدید، از نظر سه دولت اسلامی عضو سنتو، مانعی ندارد و این پیمان میتواند با توسعه خود، دیگر کشورهای خاورمیانه را نیز به عضویت خود درآورد.[7]
نقدی بر سخنان نخستوزیر در اصفهان
کیهان در مقالهای با اشاره به سخنان منصور در مراسم افتتاح دفتر حزب ایران نوین اصفهان که گفته است «با سیاستبافی نمیتوان جلو پیشرفت ایران را گرفت» مینویسد: «هر چه در همه جای دنیا داروست وقتی به ایران آمد درد میشود. یکی از آنها سیاستبافی است که در همه جای دنیا برای ترقی و پیش بردن مملکت است ولی چنان که از گفتههای نخستوزیر استفاده میشود در ایران برای جلوگیری از پیشرفت است. برای اینکه در سایر جاهای دنیا سیاستبافی روی ایمان و عقیده میشود و در ایران برای جلوگیری از پیشرفت است. در هر مملکتی احزابی یا اشخاصی هستند که پیشه ایشان سیاست است. اینها در سیاست اختلافات و منازعات شدیدی دارند ولی نزاع ایشان بر سر این است که کدام یک از طرق ایشان برای ترقی مملکت و سعادت ملت مفیدتر است. این احزاب اگرچه در سیاست با هم اختلاف دارند، این اختلاف در دوستی شخصی بین افراد آن هیچ تأثیری ندارد». نویسنده میافزاید: از اختلافنظر و اصطکاک افکار، حقیقت ظاهرتر میشود. به این جهت در مجالس دنیا و محافل سیاسی اقلیت و اکثریت هیچگونه کینه و خصومتی باهم ندارند و اکثریت اعتراف میکند که اقلیت برای هدایت او و رفع اشتباهاتش مفید است.
نویسنده سپس با ذکر مواردی خاطرنشان میکند که هر فرد یا حزب سیاستبافی، مرام و هدف مثبتی دارد. برای ترقی و پیشرفت مملکت، مسابقه در بهتر کردن وضع ملت و مملکت است. ولی در ایران آنچه تاکنون بوده اغلب سیاست، برای کارشکنی و چوب گذاشتن لای چرخ اصلاحات و پیشرفت بوده و به این جهت هر کس برای مخالفت تصور کرده که این کار فقط برای جلوگیری از اصلاحات اوست و بدبختانه اغلب هم همینطور بوده برای اینکه با هر کار دولت مخالفت کرده اگر چه راهسازی و آسفالتکاری و آبیاری و تأسیس کارخانه برق و بهبود در نظام اجتماعی بوده است. نویسنده در پایان به نخستوزیر حق میدهد که تصور کند سیاستبافی برای جلوگیری از پیشرفت ایران است و بگوید «با سیاستبافی نمیتوان جلو پیشرفت ایران را گرفت».[8]
موافقت با گرفتن وام خارجی
در بودجه جدید کشور به دولت برای اخذ وام از خارج اجازه داده شده است. به نوشته کیهان، در بررسی بودجه جدید کل کشور، مسئله اجازه تحصیل وام از کشورها و مراجع مختلف جالب توجه به نظر میرسد. البته قسمتی از این وامها قبلاً تحصیل شده است و قسمتی دیگر پس از مذاکراتی که در جریان است اخذ خواهد شد. بر اساس اجازهای که در لایحه بودجه داده شده است، دولت مجاز است یازده فقره قرض از کشورهای امریکا، اتحاد شوروی، فرانسه، انگلستان، لهستان، و نیز از بانکهای بینالمللی، صادرات و واردات واشنگتن و مؤسسه عمران بینالمللی امریکا بگیرد. مجموع وامی که دولت به دلار از امریکا و لهستان خواهد گرفت بیش از 8/71 میلیون دلار است که از این مقدار 15 میلیون دلار از طرف دولت لهستان و بقیه از طرف مؤسسات امریکایی پرداخت خواهد شد. علاوه بر آن از دولت اتحاد شوروی 35 میلیون روبل اعتبار تحصیل خواهد شد تا به مصرف ایجاد دو سد بر روی رودخانه ارس برسد. این وام دوازده ساله خواهد بود و دولت شوروی بابت آن 6/3 درصد در سال بهره خواهد گرفت. از طرف دیگر انگلستان نیز برای طراحی طرحهای عمرانی برنامه سوم 2میلیون لیره استرلینگ به دولت وام خواهد داد که بیست سال باید اقساط آن پرداخت شود و بهره آن 6 درصد در سال و به عبارت دیگر پربهرهترین وامی است که در یازده فقره وام مذکور در بودجه به ایران داده خواهد شد. همچنین دولت فرانسه برای اجرای طرحهای عمرانی پتروشیمی و مخابرات، وامی به مبلغ 300 میلیون فرانک با بهره 5 درصد و برای مدت ده سال به ایران خواهد پرداخت.[9]
پینوشتها:
[1]. روزنامه اطلاعات، ش 11426، 11/4/1343، ص 10.
[2]. روزنامه کیهان، ش 6278، 11/4/43، ص 11.
[3]. روزنامه پست تهران، ش 3224، 13/4/43، ص 1.
[4]. روزنامه کیهان، ش 6279، 13/4/43، ص 11.
[5]. روزنامه بورس، ش 706، 14/4/43، ص 6 و 1.
[6]. همان، ص 2.
[7]. مجله خواندنیها، ش 83، 16/4/43، ص 1؛ هوشنگمهدوی، عبدالرضا، سیاست خارجی ایران در دوران پهلوی ۱۳۵۷ – ۱۳۰۰، تهران، البرز، ۱۳۷۴، ص 29 و 28.
[8]. روزنامه کیهان، ش 6278، 11/4/1343، ص 11 و 1.
[9]. همان، ص 12 و 1.
