یکشنبه 22 فروردین 1344 / 8 ذیالحجه 1384 / 11 آوریل 1965
5 بازدید
گزارش یونایتدپرس از ترور شاه
«گزارشهای رسمی از تهران نشان میدهد که روز شنبه یک سرباز جوان سعی کرد به شاهنشاه ایران سوءقصد کند. وی یکی از نگهبانان را کشت و 2 تن دیگر را زخمی کرد و خود نیز پس از این جریان به قتل رسید. جای گلولههای روی دیوار خارج دفتر شاهنشاه نشان میدهد که گلولهها به هدف نزدیک شده بود».[1]
خبر رادیو بغداد از ترور شاه
بخش کردی رادیو بغداد: «اکنون در تهران مشغول تحقیقات درباره وقایع روز شنبه گذشته که در کاخ سلطنتی رخ داد میباشند. این واقعه زمانی اتفاق افتاد که پادشاه ایران عازم دفتر کار روزانه خود بود که مورد سوءقصد یک سرباز با مسلسل گردید. در این سانحه دو درجهدار مستحفظ شاه ایران کشته شدند. سن ضارب در حدود 22 سال است و به طوری که اطلاع حاصل شده یعنی آنهایی که ناظر جریان بودهاند میگویند سرباز مذکور قبلاً خود را در کاخ مخفی نموده بود که هنگام رفتن شاه ایران به دفتر کار خود از کمینگاه بیرون جسته و شروع به تیراندازی نموده است».[2]
گزارش خبرگزاری آلمان درباره ترور شاه
«با اینکه آقای هویدا نخستوزیر ایران روز گذشته این امر را تکذیب کرد که منظور ضارب تعرض به شاهنشاه بوده است امروز رادیو تهران اعلام داشت که یک سرباز وظیفه به قصد تیراندازی به شاهنشاه وارد قصر سلطنتی شده است. سرباز ضارب و دو تن از افراد گارد در این حادثه کشته شدند. تحقیقات پیرامون حادثه ادامه دارد تا روشن شود عمدی در کار بوده یا جنون آنی عارض سرباز شده است».[3]
نگرانی غربیها از ترور شاه
«دولت ایران یک رشته تحقیقات دامنهداری را درباره حادثه کاخ مرمر آغاز کرده است. در این حادثه که مدت یک دقیقه به سوی شاهنشاه تیراندازی شد آسیبی به معظمله وارد نیامد.
یک مقام دولتی گفت بررسیها ادامه دارد تا معلوم شود عمدی در کار بوده و یا جنون آنی عارض سرباز شده و احتمال شق دوم بیشتر است. این مقام گفت دولت در این باره بیانیه ضد و نقیضی صادر کرد ولی آنچه مسلم است ضارب، شاهنشاه را هدف خود قرار داده بود.
منابع مطلع جریان را اینطور تعریف میکنند. ساعت 9 صبح شاهنشاه کاخ اختصاصی را با اتومبیلی که شخصاً هدایت میکرد ترک گفتند. در کاخ مرمر هنگامی که شاهنشاه از اتومبیل پیاده میشدند یک سرباز وظیفه وابسته به گارد از 40 تا 50 متری به شاهنشاه تیراندازی کرد. محافظین شاهنشاه ایشان را به دفتر مخصوص معظمله که در طبقه اول واقع است هدایت کردند. سرباز به سوی در ورودی کاخ هجوم آورد و به تیراندازی ادامه داد.
گلولههای ضارب دو تن از محافظین گارد را از پای درآورد و یک پیشخدمت و یک باغبان نیز مجروح شدند، با آنکه افراد گارد به شدت زخمی شده بودند ضارب را با گلوله از پای درآوردند. سرباز ضارب 50 تیر شلیک کرد.
شاهنشاه روز یکشنبه که ژنرال محمدموسی فرمانده نیروهای پاکستان را به حضور پذیرفتند دارای روحیه عالی بودند. سفیر پاکستان نیز که در این شرفیابی حضور داشت گفت روحیه شاهنشاه هرگز بهتر از امروز نبود. در بیانیه اولی که انتشار یافت اصرار به عمل آمد تا این موضوع کتمان شود که ضارب هدفش شاهنشاه بوده است و هماکنون نیز این مسأله روشن نیست که به سوی شاهنشاه تیراندازی شده است یا نه؟
این حادثه که کمتر از 3 ماه پس از قتل مرحوم منصور روی داد تهران را دچار شگفتی و بهت کرد.
افسران ارتش، بازرگانان، بازاریان، رانندگان تاکسی و خارجیان تأکید میکنند که بدون وجود قدرت شاهنشاه ایران این کشور دچار هرج و مرج و آشفتگی فوری خواهد شد... متعصبین مذهبی در 15 سال اخیر دو نخستوزیر ایران را ترور کردهاند؛ در سال 1947 نیز شاهنشاه در دانشگاه هدف گلوله قرار گرفت ولی این نخستین بار است که از اعضای گارد سلطنتی در نتیجه توطئه و یا جنون دست به چنین کاری میزند».[4]
گزارش خبر لندن از ترور شاه
«دولت ایران اعلامیهای درباره حادثه تیراندازی دیروز در کاخ شاهنشاهی در تهران منتشر نموده است. اعلامیه میگوید سرباز وظیفه بدون اجازه وارد کاخ شده است و وارد محلی گردیده که اعلیحضرت شاهنشاه مشغول کار بوده، سرباز وظیفه با تفنگ خود شلیک نموده است.
پاسداران کاخ شاهنشاهی سرباز را کشتهاند ولی قبل از ورود، سرباز وظیفه دو نفر از پاسداران را کشته و 2 نفر از خادمین کاخ شاهنشاهی را مجروح کرده بود. تحقیقات ادامه دارد تا معلوم شود آیا عمل سرباز وظیفه بر طبق نقشهای بوده یا آنکه جنون عارض وی شده بوده است».[5]
اجاره املاک موقوفه آستان قدس رضوی
به فرمان محمدرضا پهلوی امروز در کمیسیونی که با حضور رئیس سازمان اصلاحات ارضی کشور و نماینده تامالاختیار آستان قدس رضوی در مشهد تشکیل شد، شرایط اختصاصی اجاره موقوفات آستان قدس رضوی تعیین گردید؛ مقرر شد حداکثر در مدت یک ماه 407 ملک موقوفه عام به اجاره واگذار شود.[6]
اظهارات وزیر دارایی پاکستان درباره شاه
محمد شعیب وزیر دارایی پاکستان که به عنوان رئیس هیئت نمایندگی آن کشور در شورای وزیران سنتو شرکت کرده بودند هنگام بازگشت به پاکستان گفت شاه دوست حقیقی و صمیمی مردم پاکستان است.[7]
کنفرانس استانداران و فرمانداران کل
امروز در کنفرانس استانداران و فرمانداران کل، [حسن] شالچیان وزیر راه، [هوشنگ] نهاوندی وزیر آبادانی و مسکن و [سیدجواد] صدر وزیر کشور حضور داشتند.[8]
آگهی اجرای آییننامه اصلاحات ارضی
سازمان اصلاحات ارضی کل کشور امروز نوبت دوم آگهی اجرای ماده سیوهفت آئیننامه اصلاحات ارضی مصوب کمیسیون خاص مشترک دو مجلس را در منطقه دماوند و فیروزکوه منتشر کرد.
در ماده سیوهفت آئیننامه اصلاحات ارضی آمده است:
در مواردی که مالکین نسبت به انتخاب یکی از شقوق مندرج در این آئیننامه و تسلیم اظهارنامه و امضاء اسناد به وظایف مقرر اقدام نکنند سازمان اصلاحات ارضی با تصویب شورای اصلاحات ارضی برای هر منطقه دو بار به فاصله ده روز به وسیله یکی از روزنامههای محلی و یکی از روزنامههای کثیرالانتشار مرکز و یا سایر وسایل معمول و مناسب محل، آگهی لازم منتشر خواهد کرد.
پس از خاتمه یک ماه از تاریخ انتشار آخرین آگهی، سازمان اصلاحات ارضی به قائممقامی مستنکف و به نمایندگی از [او] اقدام [میکند] و یا اسناد مربوطه را امضا مینماید.
نسبت به سایر مواد مذکور در این آئیننامه چنانچه زارعین و مالکین توافق ننمایند و یا زارعین استنکاف نموده و یا به وظایف مقرر عمل نکنند سازمان اصلاحات ارضی هر محل با توجه به مقررات اصلاحات ارضی رأساً اقدام خواهند نمود.
سازمان اصلاحات ارضی انتظار دارد که آقایان مالکین و زارعان منطقه دماوند و فیروزکوه که آگهی اجرای ماده سیوهفت آئیننامه اصلاحات ارضی در آنجا منتشر شده است به وظایف قانونی خود اقدام کنند و مراتب را به سازمان اصلاحات ارضی محل اطلاع دهند.[9]
پیام محمدرضا پهلوی به کنگره بینالمللی رم درباره تمدن و فرهنگ ایران
محمدرضا پهلوی و رئیسجمهور ایتالیا ریاست عالیه کنگره بینالمللی رم درباره تمدن و فرهنگ ایران را بر عهده دارند. شاه در پیام خود به این کنگره گفت:
... ما همواره نسبت به مقام بلند علمی و فرهنگی این آکادمی کهنسال که مظهر فرهنگ و تمدن درخشان و پرسابقه ایتالیا است با دیده احترام نگریستهایم ... فعالیتهای علمی و پر ارزش سایر مراکز خاورشناسی غرب و دانشمندان برجستهای که با آنها همکاری دارند نیز مورد کمال تقدیر و امتنان ما است.
برای ما مایه مباهات است که امروز کنگرهای از دانشمندان عالیقدر برای مطالعه درباره تأثیر تمدن ایران در یونان و رم تشکیل میشود ... آن را قسمتی از میراث عظیم تمدن و فرهنگ بشری میشناسیم که هر یک از ملل قدیم و جدید جهان در تکمیل [آن] سهم خاص خود را داشتهاند و دارند...
در این راه ما همانقدر که به تمدن یونان و رم و سایر تمدنهای بزرگ شرق و غرب هدیه دادهایم به همان اندازه نیز به آنها مدیونیم ...[10]
ملاقات ژنرال موسی خان رئیس ستاد کل ارتش با محمدرضا پهلوی
پیش از ظهر امروز ژنرال موسی خان رئیس ستاد کل ارتش پاکستان در کاخ مرمر با شاه ملاقات کرد.[11]
جلسه علنی مجلس شورای ملی
در جلسه علنی امروز مجلس شورای ملی، امیرعباس هویدا نخستوزیر نیز حضور داشت.
جلسه امروز به ریاست عبدالله ریاضی، ساعت 9 صبح آغاز شد و 11 صبح به پایان رسید.[12]
کشف تریاک در کوههای شمالی کرمانشاه
بیش از 370 کیلوگرم تریاک توسط مأموران ژاندارمری در کوههای شمالی کرمانشاه کشف شد.[13]
گزارش رادیو پیک ایران درباره سنتو
رادیو پیک ایران در گزارش ساعت 8 امروز خود به اعلامیه پایانی شورای وزیران سنتو حمله کرد و این پیمان را پیمان تجاوزکاران نامید: «شنوندگان عزیز. اخیراً اعلامیه مشترک شرکتکنندگان در شورای وزیران سنتو منتشر شد. وزیران عضو پیمان سنتو طی 2 روز در 4 جلسه سربسته شرکت جستند. گرچه اطلاعیه منتشره محتوی مضمون مذاکراتی را که در پشت درهای دربسته انجام گرفت آشکار نمیسازد، با وجود این بدون ذرهای تردید میتوان گفت شورای وزیران پیمان تجاوزکار سنتو نتوانست آنچه را که گردانندگان اصلی سنتو یعنی امریکا و انگلستان انتظار داشتند برآورده سازند ... در اعلامیه منتشره گفته میشود با در نظر گرفتن پیمانهای موجود، وزیران نگرانی شدید خود را درباره وضع خطرناکی که در قبرس ادامه دارد اظهار کردند و علاقه واقعی خود را به حل عادلانه این مسأله ابراز داشتند.
مخبر خبرگزاری فرانسپرس در خبری که اخیراً در تفسیر اعلامیه سنتو مخابره نموده مینویسد که فرمول مذکور درباره قبرس که در اعلامیه شورای وزیران سنتو ذکر گردیده اصلاً روشن نیست و فرمولی است کلی و از سوی دیگر در اعلامیه درباره به اصطلاح تجاوز کمونیستها در آسیای جنوب شرقی که دین راسک سخنرانی افتتاحیه خود را با تکیه بر روی آن آغاز کرد حتی کلمهای به چشم نمیخورد. این موضوع شایان اهمیت میباشد زیرا یکی از هدفهای دین راسک از شرکت در جلسات شورای وزیران سنتو جلب حمایت اعضای سنتو به سیاست تجاوزکارانه امریکا در این ناحیه از جهان میباشد ... پیک ایران قبل از تشکیل جلسات شورای وزیران طی تفسیرهای خود متذکر گردید که سعی امپریالیستهای امریکا در جلب نظر موافق ترکیه و پاکستان نسبت به سیاست تجاوزکارانه دولت آمریکا در منطقه جنوب شرقی آسیا دچار اشکال خواهد شد. ما گفتیم که در بین کشورهای ترکیه، پاکستان و ایران فقط زمامداران ایران هستند که در این مورد بدون چون و چرا از سیاست جنگافروزان امریکایی حمایت کرده و تعهد نیز خواهند کرد. مخبر خبرگزاری فرانسپرس از تهران گزارش میدهد عدم وجود مسأله تجاوز کمونیستها در آسیای جنوب شرقی در اعلامیه منتشره جلب نظر ناظران را در تهران نموده است. این مخبر مینویسد طبق اطلاعی که از پارهای از محافل دیپلماتیک به دست آمده دین راسک بیشتر مایل بود تا شرکتکنندگان در جلسات شورای وزیران درباره معضل ویتنام که به طور تفصیل آنها را در جریان قرار داد موضع خود را روشن سازند ولی برای اینکه وحدت در سنتو تأمین گردد این خواست امریکا به مورد اجرا گذارده نشد. بدینسان مخبر فرانسپرس به وجود تضاد در داخل پیمان سنتو اعتراف میکند و در تشریح این تضاد مینویسد در واقع نیز نماینده پاکستان نمیتوانست در شرایط فعلی که سرگرم بهبود بخشیدن روابط خود با مسکو و پکن میباشد از سیاست امریکا حمایت کند ... والا نماینده شاه مطابق معمول این بار نیز از سیاست تجاوزکارانه امپریالیستهای امریکا عاجزانه تبعیت نموده است. نکته مهم دیگری که در اعلامیه به چشم میخورد و دال بر شکست شاه میباشد موضوع رقابت ایران و جمهوری متحده عربی است. مدتها قبل از تشکیل جلسات شورای وزیران روزنامههای ایران و پارهای از جراید انگلستان و به ویژه رادیو بیبیسی تکیه اساسی را بر روی این مسأله گذارده بود. روزنامه سحر حتی نوشته بود که ایران در جلسات مزبور حساب خود را با متفقین منطقهاش در سنتو یعنی پاکستان و ترکیه روشن خواهد ساخت. علاوه بر این شاه انتظار داشت که به نحوی حمایت اربابان انگلیسی خود را نیز جلب نماید ولی باز تضاد موجود بین اعضای سنتو مانع انجام این خواست شاه گردید و بدین طریق شاه حتی در بین کشورهای عضو منطقه منفرد شد.
اکنون دیگر شاه چارهای ندارد جز اینکه بدون توجه به وضع پاکستان و ترکیه خود را بیش از پیش به دامن امپریالیستهای امریکا و انگستان اندازد. حال دیگر بر کسی پوشیده نیست که هیچ خطری از خارج کشورهای عضو منطقه سنتو را تهدید نمیکند. حتی مخبر فرانسپرس مینویسد محافل مطلع بر این عقیدهاند که مسأله ترس از تجاوز منتفی گردیده و به همین دلیل سنتو میتواند منبعد به فعالیت اقتصادی وسیعی بپردازد. این نتیجه ... درست بر عکس تبلیغاتی است که محافل رسمی و نیمهرسمی ایران طی ماههای اخیر درباره خطر تجاوز از خارج به ایران کرده و میکنند. در هر حال شورای وزیران پیمان سنتو بار دیگر به مردم ایران نشان داد که رژیم کودتا با تبعیت بیچون و چرا از استعمارگران، میهن ما را به سوی انفراد مطلق در بین کشورهای آسیایی و افریقایی سوق میدهد. شرکت در پیمان سنتو کمر اقتصاد ایران را شکسته است. شرکت در پیمان سنتو ایران را به پایگاه امپریالیستها در خاورمیانه و نزدیک مبدل ساخته و میهن ما را مرکز توطئه علیه نهضتهای رهائیبخش مردم این منطقه تبدیل نموده است.
مردم ایران به ماهیت این پیمان تجاوزکار پی برده است. سالها است که مردم ایران در راه خروج از این پیمان مبارزه میکنند. مضار وارده از شرکت در پیمان سنتو به اندازهای واضح و روشن است که حتی افراد منسوب به هیأت حاکمه نیز در هر وضعی از آن یاد کردند. ملت ایران خواهان صلح و همزیستی مسالمتآمیز با کلیه کشورهای جهان و به ویژه همسایگان خود میباشد. مردم ایران خواهان بیطرفی و پیوستن میهنشان به خانواده کشورهای آزاد آسیایی و افریقایی که در راه صلح گام برداشته و علیه امپریالیستها به مبارزه برخاستهاند بوده و هستند. خروج از پیمان سنتو که اتخاذ سیاست بیطرفی است ... خواست مردم ایران و کلیه احزاب و جمعیتهای ملی و مترقی و از جمله حزب توده ایران میباشد».[14]
اعلامیه آیتالله طباطبایی در تقبیح تبعید امام خمینی و تصویب کاپیتولاسیون
رادیو پیک ایران در گزارش ساعت18:30خود، به اعلامیه آیتالله سیدحسن طباطبایی در تقبیح بازگشت کاپیتولاسیون به ایران پرداخت: «شنوندگان ارجمند چندی پیش از طرف آیتالله طباطبائی قمی درباره حوادث فجیع و خونین اخیر میهن ما و خیانتهای رژیم در تجدید اصل کاپیتولاسیون و گرفتن وام اسارتآور از امریکا و جریان تبعید آیتالله خمینی اعلامیه جالبی منتشر شده است که ما آن را در برنامههای آینده این رادیو به اطلاع شما خواهیم رساند. اعلامیه مزبور راجع به تبعید آیتالله خمینی ... [و] اعطای مصونیت سیاسی به گروه بزرگی از جاسوسان امریکایی بود که در اعلامیه آیتالله طباطبایی قمی نیز به شدت محکوم و مردود شناخته شده است. این لایحه اسارتآور در چه شرایطی به تصویب مجلسین رسید؟ شاید گویاترین و پر دردترین پاسخ به این پرسش را بتوان در اظهارات سناتور دکتر متیندفتری یافت. ما عین بیانات ایشان را به نقل از روزنامه ایران آزاد ارگان سازمانهای جبهه ملی ایران در اروپا برای روشنتر شدن جریان انجام این خیانت کبری به اطلاع شنوندگان ارجمند میرسانیم. ایران آزاد اظهارات دکتر متیندفتری را به شرح زیر نقل میکند: گذرانیدن قوانین مهم، مقدماتی لازم دارد که افکار برای استقبال از آن آماده شود ... آیا تجربه اخیر راجع به لایحه امتیازات سیاسی برای مستشاران نظامی امریکایی، برای عبرت کافی نبوده است. روزی که در تعطیل تابستان کمیسیون خارجه برای رسیدگی به بعضی از تبصرههای قانون بودجه با حضور یکی از وزرای مشاور و نماینده نخستوزیر تشکیل شد پس از اتمام تبصرهها وزیر مشاور تکلیف کرد که لایحه امتیاز مستشاران نظامی هم طرح شود...».[15]
رادیو پیک و ترور شاه
گزارش ساعت 20 رادیو پیک ایران درباره ترور شاه در کاخ مرمر چنین است: «شنوندگان عزیز. هنوز چند صباحی از تیراندازی به سوی نخستوزیر سابق منصور در مقابل مجلس شورای ملی نگذشته که صفیر گلوله در سرسرای کاخ مرمر مقر شاه به صدا درآمد و رعشه بر اندام شاه و ساکنین کاخ انداخت. هنوز دادرسی ارتش سرگرم تحقیق در اطراف علل ترور نخستوزیر سابق است که این بار سربازی از جان گذشته اسلحه به دست به سرسرای کاخ مرمر، آنجا که دفتر کار شاه قرار گرفته است، وارد میشود تا شاه را هدف گلوله قرار دهد.
خبری که امروز رادیو ایران و خبرگزاریهای جهان در این مورد مخابره نمودند عبرتانگیز است. رادیو ایران جریان حادثه را چنین شرح میدهد: ساعت 9 صبح روز گذشته هنگامی که اعلیحضرت همایون شاهنشاه به دفتر کار خود در کاخ مرمر نزول اجلال میفرمودند سرباز وظیفهای با تهدید و تیراندازی به سرسرای کاخ وارد شده و بلافاصله توسط 2 نفر از مأمورین کشته میشود. در این جریان 2 نفر محافظ شهید و 1 باغبان و 1 مأمور دیگر زخمی شدند. چون ضارب به قتل رسیده تحقیقات ادامه دارد تا معلوم شود که آیا ضارب عمداً دست به قتل زده و یا نتیجه یک جنون ناگهانی بوده است.
این بود آنچه رادیو ایران درباره سوءقصد به شاه امروز پخش کرد ... شک نیست که رژیم کودتا دچار بحران عمیقی است، بجز اینکه ثبات صوری آن را متزلزل ساخته است. ترور نخستوزیر سابق و متعاقب آن تیراندازی در سرسرای کاخ مرمر بار دیگر به ثبوت میرساند که علیرغم ادعاهای تبلیغاتی دربار هیچگونه ثباتی در کشور وجود ندارد.
چندی پیش شاه ضمن مصاحبه با یک خبرنگار امریکایی اظهار داشت که هر وقت از کاخ بیرون میروم نمیدانم سالم بازخواهمگشت یا نه. شاه ایران با این سخنان اعتراف کرد که او فقط در کاخ سلطنتی خود را در امان میبیند ولی آنچه که دیروز در کاخ مرمر گذشت نشان داد که شاه اشتباه میکند. جان او حتی در بین چهار دیوار کاخ مسکونیش که از طرف یک لشگر گارد مجهز به سلاح مدرن محافظت میشود در امان نیست و این به هیچ وجه تصادفی و یا مختص به شخص شاه ایران نیست. سرنوشت همه دیکتاتورها چنین بوده و هست. سرنوشت همه سلاطین و رؤسای دولتی که مردمی را به اسارت کشیده، زبانها را بسته و قلمها را شکستهاند، مردان خودکامهای که هرگونه آزادیهای دموکراتیک را لگدمال نموده، زندانها را از میهنپرستان پر کردهاند، چنین بوده و در آینده نیز چنین خواهد بود. سرنوشتی که باتیستا دیکتاتور کوبا، نگو دین دیم مرد خودخواه ویتنام جنوبی، امیرفیصل سلطان عراق و دهها دیکتاتور دیگر بدان دچار گردیدهاند در انتظار دیکتاتورهای معاصر نیز هست. چنین سرنوشت شومی هماکنون در اسپانیا در انتظار فرانکو است و در پرتغال در انتظار سالازار و در ایران در انتظار شاه است.
در نیمه دوم قرن بیستم زمانی که انسان به تسخیر فضا سرگرم است و راه خود را به سوی کرات باز میکند نمیتوان 22 میلیون ایرانی را در قید اسارت و بندگی نگهداشت. فقر و [نبود] مسکن، بیکاری و ورشکستی، مرض و مرگ توأم با عدم هرگونه آزادی، مردم ایران را به جان آورده است. وقتی منصور در برابر مجلس شورا آماج تیر گردید رادیو پیک ایران ضمن تحلیل وضع موجود در میهن صریحاً اظهار داشت، در کشوری که کوچکترین صدای اعتراض مردم را با گلوله پاسخ میگویند، در مملکتی که جاسوسان سازمان امنیت بر جان و مال و ناموس مردم حکمروایی میکنند، در سرزمینی که خائنین به مصالح مملکت و ملت آزادند تا به خیانتهای خود ادامه بدهند و خادمین ملت به زنجیر کشیده شدهاند، وقوع حوادثی از قبیل ترور نخستوزیر به هیچوجه غیرمترقبه نیست ولی سردمداران رژیم حتی پس از قتل نخستوزیر درس عبرت نگرفتند و دوباره دم از ثبات سیاسی بیهمتای ایران زدند. باز ثبات ایران را به رخ مردم کشیدند. این چگونه ثباتی است که شاه حتی در کاخ محصور از سرنیزهها نمیتواند خود را در امان ببیند. این ثبات نیست بیثباتی مفرط است. رژیم کودتا در تب سوزانی دست و پا میزند. در چنین شرایطی دم از ثبات زدن جز هذیان چیز دیگری نیست. میهن ما نیاز مبرمی به یک ثبات سیاسی واقعی دارد و چنین ثباتی فقط میتواند وقتی به وجود آید که به رژیم کودتا در کشور خاتمه داده شود. فقط و فقط دولتی ملی و مترقی که نماینده واقعی کلیه افراد و طبقات ملی و مترقی جامعه باشد میتواند ثبات حقیقی نه کاذب در ایران به وجود آورد. شرط نخستین هرگونه ثبات واقعی استقرار آزادیهای دموکراتیک است. باید به مردم حتی در نفس کشیدن آزادی داد یا نه؟ باید به خودسریهای سازمان جاسوسی امنیت خاتمه داده شود. باید کلیه زندانیان سیاسی آزاد گردند ... این حادثه مضمون و محتوی افسانه ثبات سران رژیم را بار دیگر در برابر میلیونها ایرانی فاش ساخت؛ سران رژیم کودتا که در نتیجه حوادث اخیر پی به عمق بحران بردهاند و سعی دارند تا با مانورهای عوامفریبانه مردم را سرگرم نگهدارند. به هیچ وجه تصادفی نیست که پس از ترور منصور نخستوزیر مطبوعات به یک زبان، نغمه لزوم نزدیکی دولت را به مردم ساز کردهاند. مبلغین رژیم میخواهند چنین وانمود سازند که گویا دولت آقای هویدا مصمم است از منافع مردم دفاع نماید، ولی کیست که نداند با اینگونه مانورها نمیتوان حقایق را پردهپوشی کرد. دولت از نزدیکی به مردم دم میزند ولی محاکم نظامی کماکان آشکار و پنهان به فعالیت شبانهروزی مشغولند و پشت سر هم حکمهای حبس و تبعید صادر میکنند. دانشجویان را که جز عشق به میهن هوائی در سر ندارند از پشت کرسی دانشگاهها روانه شکنجهگاهها، زندانها و یا سربازخانهها مینمایند و شاه در حالی که حکم اعدام افسران را صادر میکند از آزادی مردم ایران سخن میگوید. مردم ایران در 11 سال اخیر، 11 سالی که از عمر شوم رژیم کودتا میگذرد، انواع و اقسام مانورهای سران رژیم را شاهد و ناظر بودهاند. هر زمان طوفان از سر گردانندگان رژیم گذشته دوباره حکومت زور و قلدری سیمای کریه خود را ظاهر ساخت. رژیم کودتا محکوم به زوال است. نباید به سران رژیم امکان مانور داد. باید با مبارزه متحد و متشکل و پیگیر و سرسخت به عمر نامیمون رژیم کودتا پایان داد. باید حکومت قانون را جایگزین رژیم زور و ترور و اختناق ساخت و برای رسیدن به این هدف مقدس، اتحاد کلیه نیروهای ملی و مترقی همه افراد و شخصیتهایی که آرزوی ایرانی آزاد، آباد و مستقل را دارند ضروری است».[16]
گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس از ترور شاه
«بیانیهای که امروز از طرف دولت ایران انتشار یافت حاکیست که یک سرباز که با وضع تهدیدآمیزی تیراندازی میکرد و 2 تن از نگهبانان شاهنشاه دیروز در یک زد و خورد مسلحانه در خارج کاخ سلطنتی کشته شدند. این حادثه هنگامی اتفاق افتاد که شاهنشاه وارد دفتر کار خود میشدند. در این حادثه به شاهنشاه آسیبی وارد نشد.
عکاس آسوشیتدپرس امروز از جریان شرفیابی ژنرال محمد موسی فرمانده کل ارتش پاکستان عکسی گرفت که نشان میدهد شاهنشاه کاملاً بشاش میباشند. در این شرفیابی سفیرکبیر ایران در تهران نیز حضور داشتند. وی اظهار داشت که شاهنشاه به وی فرمودند که هنگام تیراندازی در دفتر کار خود یک پله بالاتر از صحنه بودند.
اعلامیه دولت روشن نکرده که سرباز به سوی شاهنشاه تیراندازی کرده یا نه؟ این اعلامیه نشان میدهد که حادثه ساعت 9 صبح دیروز هنگامی که شاهنشاه به دفتر کار خود در کاخ مرمر میرفتند روی داده است.
سربازی که با وضع تهدیدآمیز و در حال تیراندازی وارد در ورودی کاخ شد بلافاصله از طرف نگهبانان کشته شد. در این حادثه یک باغبان و یک مستخدم نیز مجروح شدند. بیانیه میافزاید چون ضارب کشته شده تحقیقات ادامه دارد تا روشن شود که وی عمداً دست به این عمل زده یا اینکه دچار جنون آنی شده است. یک منبع دربار گفت که وقتی تیراندازی صورت گرفت شاهنشاه وارد دفتر کار خود شده بودند. در اعلامیه اول اعلام شده بود که تیراندازی نتیجه یک نزاع بین 2 تن از اعضای گارد بوده و 1 نفر کشته شده است. در اثر خودداری دولت از اظهارنظر پیرامون حادثه، تهران امروز پر از شایعه بود. این حادثه در فاصله کمتر از 3 ماه پس از قتل مرحوم منصور صورت گرفته است».[17]
گزارش خبرگزاری فرانسه از ادامه تحقیقات درباره ترور شاه
«روزنامههای تهران که به زبان فارسی چاپ میشوند حادثهای را که روز گذشته در کاخ سلطنتی روی داده و ضمن آن بنا به خبر اعلامیه رسمی 1 سرباز کشته شده و 2 سرباز و 2 باغبان زخمی گردیدهاند را به این ترتیب شرح دادهاند: روز گذشته ساعت 9 صبح هنگامی که شاه میخواست به دفتر کار خود در کاخ مرمر وارد شود یک سرباز وظیفه وارد سرسرای کاخ گردیده و اقدام به تیراندازی نموده و سپس کشته شده است. تحقیقات اینک ادامه دارد که آیا وی رأساً اقدام به این کار کرده یا اینکه جنون آنی به وی دست داده است. مسلم است که نتیجه تحقیقات بعداً به اطلاع عموم رسانده خواهد شد.
حادثه زمانی رویداد که شاه مانند هر روز از کاخ اختصاصی به کاخ مرمر که دفتر کارشان است رسیدند. حادثه در داخل ساختمان کاخ موقعی که شاه وارد دفتر کار خود میشدند روی داد. ضارب سرباز وظیفه بود که خدمت خود را در گارد شاهنشاهی انجام میداد. بیلان این حادثه 3 کشته و 2 زخمی است».[18]
انتشار کاتولوگ کتابهای خطی فارسی
کاتولوگ کتابهای خطی فارسی ادیبان ایران و تاجیکستان که در انستیتو ملل آسیا نگهداری میشود، در لنینگراد منتشر شد. در این کاتولوگ اطلاعاتی درباره 3 هزار کتاب خطی قدیمی ایران و آسیای میانه آمده است.[19]
دستور کنترل و سانسور نامههای آیتالله خادمی
به: مدیریت اداره کل سوم (326) تاریخ: 22/1/44
از: ساواک اصفهان شماره: 44 - 10/370/ه
موضوع: حاجی آقا حسین خادمی
نامبرده از روحانیون افراطی اصفهان است و به احتمال قوی روحانیون افراطی شهرهای دیگر ایران با او مکاتبه دارند. به منظور اطلاع بیشتر از اعمال و چگونگی فعالیتهای او ضرورت دارد نامههائی که به مقصد او میرسد در اصفهان کنترل و سانسور شود. یک برگ فرم تقاضای عملیات سانسور درباره وی به پیوست ارسال [میشود]. دستور فرمایید نسبت به تصویب آن اقدام و نتیجه را اعلام دارند.
رئیس سازمان اطلاعات و امنیت استان اصفهان. محمود صدقی».[20]
رادار انگلستان در ایران
انگلستان چهارمین ایستگاه راداری را برای تکمیل رادارهای پیمان سنتو در مقابل شوروی، در ایران نصب و راهاندازی کرد.[21]
تغییر نشان رسمى دانشگاه تهران
نشان رسمی دانشگاه تهران که دایرهای به رنگ آبی بود و روی آن دو بال وجود داشت، تغییر کرد. در علامت جدید، روی یک کتاب عبارت «میاسای ز آموختن یک زمان» به همراه نواری از پرچم ایران آمده و در ذیل آن، علامت پیشین دانشگاه دیده میشود.[22]
[1]. بولتن محرمانه خبرگزارى پارس ، 25/01/1344، ش 18، ص 12.
[2]. همان.
[3]. همان، ص 14.
[4]. همان، ص 17.
[5]. همان، 23/01/1344، ش 17، ص 15.
[6]. بولتن عادى خبرگزارى پارس، 22/01/1344، ش 22، ص 3.
[7]. همان، ص 4.
[8]. همان، ص 5.
[9]. همان.
[10]. همان، ص 8.
[11]. همان، ص 11.
[12]. همان، ص 12.
[13]. همان.
[14]. بولتن محرمانه خبرگزارى پارس، 23/01/1344، ش 17، ص 2.
[15]. همان، ص 5.
[16]. همان، ص 6.
[17]. همان، ص 11.
[18]. همان، ص 14.
[19]. همان، ص 16.
[20]. مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، یاران امام به روایت اسناد ساواک (آیتالله سیدحسین خادمی)، ج 19، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 126.
[21]. بارل، ر.م، یادداشتهای سیاسی ایران 1260-1344، ج 14، ترجمه افشار امیری، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، زمستان 1389، ص 731.
[22]. کتابخانه ملی پهلوی، گاهنامه پنجاه سال شاهنشاهی پهلوی، نشریه کتابخانه ملی پهلوی، 1355، ص 1835.
