پنجشنبه 9 اسفند 1341 3 شوال 1382 28 فوریه 1963
10 بازدید
□ قرار منع پیگرد تعدادی از بازداشتشدگان
دادستانی ارتش، قرار منع پیگرد افرادی را که در حوادث اخیر و در اعتراض به اجرای رفراندوم دستگیر و در زندانهای شهربانی و قزلقلعة تهران بازداشت شده بودند، صادر کرد. این عده اکثراً روحانی و غیرنظامیانی هستند که قرار منع تعقیبشان را شعبة 7 بازپرسی صادر کرده و با موافقت دادستان ارتش، اجرای آن قطعیت یافته است:
1ـ جعفر فرزند محمد، شهرت جوادی شجونی؛ 2ـ محمود فرزند ابراهیم، شهرت رائی اخلاصی مشهور به وحدتنیا[i]؛ 3ـ شیخ باقر فرزند شیخ جعفر، شهرت نهاوندی؛ 4ـ حسن فرزند علیاعتماد، شهرت شمس گیلانی؛ 5ـ یدالله فرزند علی، شهرت اسکندری؛ 6ـ حسن فرزند حبیب، شهرت شکراللهی؛ 7ـ محمود فرزند اسماعیل، شهرت تروسیجی؛ 8ـ احمد فرزند محمد، شهرت خردمند؛ 9ـ غلامعلی فرزند زینالعابدین، شهرت تاجیک؛ 10ـ ابراهیم فرزند رمضان، شهرت عراقی؛ 11ـ حبیبالله فرزند غلامرضا، شهرت توفیقی؛ 12ـ غلامعلی فرزند حسن، شهرت نادری؛ 13ـ محمود فرزند محمد، شهرت شریفیون؛ 14ـ اسدالله فرزند حبیبالله، شهرت کرباسی؛ 15ـ محمدرضا فرزند عبدالحسین شهرت داوری؛ 16ـ محمد فرزند صفر شهرت خلیلی؛ 17ـ محمد فرزند مهدی، شهرت بروجردی؛ 18ـ اکبر فرزند قاسم، شهرت ناصرزاده.[ii]
□ برنامة دومین روز از کنفرانس اقتصادی
کنفرانس اقتصادی در دو جلسة صبح و بعدازظهر به کار خود ادامه داد. ریاست جلسه را شریف امامی برعهده داشت که دربارة انتخاب اعضا و تشکیل کمیسیونهای کنفرانس و اینکه هر نفر فقط میتواند در یکی از کمیسیونها عضویت داشته باشد، توضیحاتی داد.
پس از عبدالحسین بهنیا (وزیر دارایی)، علی مؤید ثابتی (رئیس هیئتمدیره کارخانجات قند ثابت خراسان)، به سخنرانی پرداخت و وضع کارخانجات قند را به صورت مشروح بیان کرد.[iii] خسروانی (وزیر کار)، اصفیا (مدیرعامل سازمان برنامه) و پورهمایون (رئیس کل بانک مرکزی) سخنرانان جلسة بعدازظهر بودند که هر کدام از آنها، جداگانه مسائل و موضوعات وزارتخانه یا سازمان تحت ریاست خود را مطرح ساختند.[iv]
□ اعضای جدید کابینه در انجمن مطبوعات ایران
عصر امروز اعضای جدید هیئت دولت به همراه اسدالله علم (نخستوزیر) در محل «انجمن مطبوعات ایران» حضور یافتند و با خبرنگاران و روزنامهنگاران آن انجمن گفتوگو کردند. افزون بر آنان، شهردار تهران، احمد نفیسی و چند تن از شخصیتهای فرهنگی، مترجمان و نویسندگان و جمعی از زنان و وابستههای مطبوعاتی چند سفارتخانة خارجی هم در این جلسه حاضر بودند.
اسدالله علم به سخنرانی پرداخت. به کنفرانس اقتصادی که امروز دومین روز خود را میگذراند، توجه نشان داد و از آن به عنوان یک جهش اقتصادی در کشور یاد کرد. او در این باره گفت: «همیشه در این چند ماه گذشته در راه سازندگی هستیم و این سازندگی باید به نتیجه برسد. به این جهت در این موقع لازم بود این کنفرانس اقتصادی تشکیل بشود. من یقین دارم از کنفرانس اقتصادی، نتایج بسیار مهمی خواهیم گرفت. چنانکه توجه فرمودید در این کنفرانس اقتصادی علاوه بر خطوط اصلی و کلی که به وسیله اعلیحضرت همایونی شاهنشاه عنوان شد، ما یک مسائل اساسی مملکتی را از لحاظ روش اقتصادی که در پیش خواهیم داشت، عنوان کردیم: سیاست مالی، سیاست اداری، سیاست عمرانی و سیاست کشاورزی».[v]
□ مقالة نشریة داخلی نهضت آزادی
نشریة داخلی نهضت آزادی ایران با انتشار مقالهای با عنوان «رابطه» به ترمیم کابینة اسدالله علم پرداخت و بسیاری از اعضای آن را افرادی نالایق دانست. در بخشی از این مقاله آمده است: «... ما معتقدیم که بیشخصیتی درجاتی دارد و وزرایی که در این تحول وارد کابینه شدهاند، رکود بیشخصیتی را شکستهاند. به طوری که حتی خودشان خجالت میکشند که در همین حکومت بیسر و ته خود را وزیر بخوانند». نویسندة این مقاله همچنین به پیشینة مدیریتی علینقی عالیخانی که در کابینة جدید، وزارت اقتصاد را برعهده گرفته، توجه کرده و با اشاره به سمت قبلی او که مشاور حقوقی سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) بوده، با جملاتی نقادانه نوشته است: «... برنامة انقلابی اخیر احتیاج مبرم به چنین کابینههایی دارد!... این است یکی از رابطههای بین تغییر کابینه و اقدام مهم! و خیلی مهم»!!![vi]
□ بخشنامة جدید نخستوزیر
نخستوزیر بخشنامهای به کلیة استانداران و فرمانداریهای کل کشور ابلاغ کرد. علم با این کار، لوایح ششگانه را که ششم بهمن ماه به رفراندوم گذاشته شد، «یک قانون اساسی جدید برای اجتماع تازهنفس امروز ایران» خواند. او در بخشی از این بخشنامه آورده است: «اولین وظیفة استانداران و فرمانداران این است که نسبت به اجرای دقیق آن، نهایت مراقبت را معمول دارند. هر کس در هر طبقه و هر مقام، باید در حدود خویش از هرگونه تعرض در چارچوب مواد ششگانه مصون باشد و مخصوصاً نسبت به دهقانان و خردهمالکین و کارگران و کارفرمایان، این اصل کلی را به طرز خاصی رعایت کند». نخستوزیر اجرای دقیق قانون جدید را از امروز برای همة آحاد جامعه ضروری دانست و خطاب به استانداران و فرمانداران نوشت: «ترتیبی بدهید که دقیقهای فروگذار نشود و هرگونه پیشنهاد در این زمینه دارید، تلگرافی ارسال کنید».[vii]
□ ورود اعضای کنسرسیوم نفت به تهران
سیزده نفر نمایندة شرکتهای عامل (کنسرسیوم) نفت که از چند روز پیش برای بازدید از تأسیسات و چاههای نفت آبادان و مناطق نفتخیز در ایران به سر میبرند، عصر امروز وارد تهران شدند. مسافرت نمایندگان کنسرسیوم همه ساله به منظور تبادل نظر و بررسی دربارة عملیات و اقدامات کنسرسیوم در حوزة قرارداد نفت جنوب است که این بار نیز، سیزده نماینده در سفر به تهران با بهنیا (وزیر دارایی)، عبدالله انتظام (مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران) و دیگر اعضای آن شرکت در چند روز آینده دیدار و گفتوگوهایی میکنند. اساس مذاکرات آنان که در این دوره افزایش صادرات نفت جنوب و در نتیجه افزایش عواید ایران از نفت است، مسألة کنترل بیشتر ایران بر خریدهای کنسرسیوم در لندن و تأمین مایحتاج و وسایل صنعت نفت داخل کشور و تقلیل کارشناسان خارجی و به خدمت گرفتن افراد ایرانی به جای آنان، از دیگر موضوعات مورد گفتوگوی طرفین خواهد بود.[viii] بازدید آنان از فعالیتهای ساختمانی شرکت ملی نفت در روستاها و مناطق زلزلهزدة قزوین، از دیگر برنامههای سفرشان به تهران است.[ix]
□ پایان جلسات کمیتة اقتصادی سنتو
کمیتة اقتصادی سنتو که دهمین دورة جلسات آن از چند روز پیش در واشنگتن برگزار شده بود، به کار خود پایان داد. گزارش نمایندة آمریکا در این جلسات دوباره تأکید بر این داشت که کمیتة اقتصادی در آینده به کشورهای شرقی که در سنتو شرکت کردهاند، کمک نخواهد کرد. این گزارش به جای توجه به احتیاجات کشورهای شرقی، از اوضاع اقتصادی آن کشورها ابراز رضایت نمود و یادآور شد که این کشورها به پیشرفتهای زیادی دست یافتهاند. همچنین نبود برنامههای ملی را در کشورهای شرقی عضو سنتو در این دانست که دول غربی در تنظیم این برنامه وقت کافی صرف نمیکنند. نویسندة گزارش در این دور از اجلاسیة کمیتة اقتصادی سنتو، به علاقهمندی قابل توجه بسیاری از کشورهای آسیا، خاورمیانه، افریقا و آمریکای لاتین برای تشکیل چنین پیمانی (همانند سنتو) اشاره کرد.[x]
□ جلسة معارفة وزیر مشاور با مطبوعات داخلی و خارجی
امشب جلسة معارفة جهانگیر تفضلی (وزیر مشاور و سرپرست اداره کل انتشارات و رادیو) با نمایندگان خبرگزاریهای خارجی و مطبوعات داخلی در تلویزیون ایران برگزار شد. او در این جلسه ضمن بیان پیشینهای از فعالیتها و اقداماتش، به سؤالاتی پاسخ داد. مهمترین بخش صحبتهای تفضلی، دربارة عملکرد و جبههگیری جبهه ملی ایران در قبل و بعد از برگزاری رفراندوم بود. بر اساس گفتههای او، قدرت نفوذ جبهة ملی به سبب اختلافات پیش آمده، در میان مردم تقلیل یافته است. اکنون هم افراد اندکی هستند که به نام جبهة ملی فعالیت میکنند. او تعداد بازداشتیهای جبهه ملی را سه ـ چهار نفر دانست که در روزهای ششم و هفتم بهمن ماه سال جاری، دستگیر شدهاند. وزیر مشاور از آنها به عنوان اعضای متین و افراد جا افتادة جبهه ملی یاد کرد که فعالیت شدیدی نمیتوانستند بکنند و اکنون هم در زندان به سر میبرند و اتهامشان هنوز مشخص نشده است. وی جبهه ملی را یک «واحد کوچک نیمه سیاسی و نیمه کارگشایی» خواند که بعد از رفراندوم کوچکتر هم شده است.[xi]
□ نمایندة ایران در سمینار کنگرة اسلامی
برای شرکت در سمیناری که روز سیزدهم اسفند ماه از طرف کنگرة اسلامی در کراچی (پاکستان) گشایش خواهد یافت، ناظرزاده کرمانی (استاد دانشگاه تهران) به عنوان نماینده دولت ایران در آن سمینار تعیین و بامداد امروز عازم پاکستان شد. او عضو کمیتة اجرایی این کنگره است و علاوه بر او، نوزده نفر دیگر از شخصیتهای کشورهای مختلف اسلامی آسیایی و آفریقایی در آن عضویت دارند. از همة آنان برای شرکت در جلسات این سمینار دعوت شده است.[xii]
پینوشتها:
[i]. شجونی، جعفر، خاطرات حجتالاسلام جعفر شجونی، به کوشش علیرضا اسماعیلی، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1381، ص 222 و 223.
[ii]. شاهدی، مظفر، زندگانی سیاسی خاندان علم، مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، بنیاد مستضعفان و جانبازان تهران، 1377، ص 20 و 21.
[iii]. روزنامه اطلاعات، ش 11034، 9 اسفند 1341، ص 1و 4 و 14 و 16؛ روزنامه کیهان، ش 5886، 9 اسفند 1341، ص 1 و 11.
[iv]. مجله اطاق بازرگانی، ش 126، اسفند 1341، ص 48 و 87.
[v]. روزنامه اطلاعات، ش 11035، 11 اسفند 1341، ص 1 و 14؛ روزنامه کیهان، ش 5887، 11 اسفند 1341، ص 1و9.
[vi]. سفری، محمد علی، قلم و سیاست از کودتای 28 مرداد تا ترور منصور، ج 2، تهران، نامک، 1373، ص 471 و 472.
[vii]. روزنامه کیهان، ش 5887، 11 اسفند 1341، ص 1 و 11.
[viii]. همان، ش 5886، 9 اسفند 1341، ص 12.
[ix]. روزنامه بورس، ش 389، 12 اسفند 1341، ص 4.
[x]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 284، 10 اسفند 1341، ص 9 و 12.
[xi]. روزنامه مهر ایران، ش 1774، 9 اسفند 1341، ص 1 و 3 و 4.
[xii]. روزنامه پست تهران، ش 2858، 9 اسفند 1341، ص 4.
