یکشنبه 17 آذر 1342 / 21 رجب 1383 / 8 دسامبر 1963
7 بازدید
اعلامیه آیت‌الله مرعشی درباره حوادث اخیر
آیت‌الله مرعشی‌نجفی با صدور اعلامیه‌ای، ضمن یادآوری حوادث اخیر از جمله دستگیری آیت‌الله خمینی و دیگران، از غائله آذربایجان ابراز تأسف کرده نوشت: ملت مسلمان و متدین ایران اکنون قریب یک سال است عالم روحانیت به طرق مختلفه آنچه را که صلاح ملت و مملکت بوده صریحاً بیان و مصادر امور و هیئت حاکمه را به عواقب وخیمه و توالی فاسده این اعمال ضد دینی و غیرانسانی واقف نمود. متأسفانه اولیاء امور درصدد انصراف از اعمال غیرمشروع نیامده بلکه با ایجاد تشنج در نقاط مختلف دانسته یا ندانسته مملکت را به پرتگاه سقوط و بدبختی می‌کشاند. هنوز حادثه اسفناک گرفتاری حضرت آیت‌الله خمینی و حضرت آیت‌الله قمی دامت برکاتهما از یاد مردم نرفته و در مرکز تحت مراقبت شدید به‌سر می‌برند، غائله مشهد را ایجاد و در طول این جریانات عجیب به محاکمات رجال و اساتید محترم دانشگاه اقدام و صفحات تاریخ را لکه‌دار می‌نمایند باز هم اکتفا نکرده و چند روزی است که عده‌ای از علمای اعلام و خطبای کرام آذربایجان دامت تائیداتهم را به جرم حق‌گویی و پشتیبانی از عالم اسلام دستگیر و به تهران اعزام کرده‌اند. وی در ادامه افزود: جهت این پیشامد ناگوار حوزه درسی را روز شنبه تعطیل و روز مبارک مبعث عید بزرگ اسلامی را جلوس نخواهم نمود. از آقایان تجار و اصناف محترم تهران و شهرستان‌ها که در طی این جریانات سوء با برادران دینی آذربایجان اظهار همدردی می‌نمایند فوق‌العاده متشکر و به مقام ولایت حضرت امیرالمومنین علی‌بن ابیطالب روحی له الفدا التجاء نموده و از خداوند جلیل در رفع این گرفتاری‌ها استمداد می‌نمایم.[1]
درخواست پیشینه غلامرضا تختی از ساواک
اداره اطلاعات شهربانی کل کشور در نامه‌ای به ریاست سازمان اطلاعات و امنیت کشور پیشینۀ غلامرضا تختی فرزند رجب را درخواست کرد.[2]
گزارش رئیس ساواک از وضعیت یکی از سران حزب توده
رئیس سازمان اطلاعات و امنیت کشور در گزارشی به ریاست اداره دوم ستاد بزرگ ارتشتاران نوشت: مسئله اخراج دکتر کیانوری، سرگرد فراری شفابخش، سرگرد فراری ناظر، سروان فراری هوایی اکتشافی از کمیته مرکزی حزب منحله توده صحت ندارد و اطلاعات دقیقی در دست است که نشان می‌دهد دکتر کیانوری در شهر لایپزیک آلمان شرقی سکونت دارد و در قسمت تبلیغات حزب مزبور فعالیت می‌نماید.[3]
شرح فعالیت‌های مشکوک بارفروشان میدان بارفروش‌ها
مأمور ساواک از فعالیت‌های مشکوک بار فروشان میدان بارفروش‌ها خبر داد و نوشت پس از تیر باران شدن طیب حاج‌رضایی و اسماعیل رضایی، غیرمستقیم [به] وسیله ایادی آنها در میدان جنبش و فعالیت‌های مشکوکی به ترتیب زیر مشاهده می‌شود: 1- حاج علی جعفری که مدت دو ماه نیز در جریان 15 خرداد سال جاری زندانی گردیده بود با همکاری حاج عباس واعظی، حاج سیدعباس هرندی، حاج حسن امامی، تقی دولابی معروف به تقی هوچی، به طور محرمانه شروع به جمع‌آوری وجوهی از بارفروشان میدان نموده‌اند و به ظاهر اظهار می‌دارند که این وجوه برای تشکیل اتحادیه بارفروشان است، در صورتی که اتحادیه بارفروشان تاکنون سابقه نداشت و در صورت تأسیس هم احتیاجی به جمع‌آوری پول به این صورت ندارد. ضمناً مبالغی که تا کنون جمع‌آوری شده [است]، نزد سیدعباس هرندی معروف به تاج‌زاده بوده و گرداننده این گروه نیز عباس واعظی است. محل تجمع این اشخاص در منزل حاج عباس واعظی است و در موقع اجتماع به کلانتری مربوطه اطلاع می‌دهند که جلسه مذهبی دارند و اغلب تقاضای پاسبان هم برای جلوی منزل می‌نمایند.[4]
سکوت اعضای نهضت آزادی در برابر آرای صادره دادگاه
به نوشته مهدی بازرگان، واکنش اعضای نهضت آزادی در برابر رأی صادره دادگاه مبنی بر محکومیت بسیاری از اعضا، تصمیم به اعلام سکوت بود.[5]
درخواست سفارت ایران از آلمان
سفارت کبرای ایران در آلمان از آن کشور خواست سه نفر از دانشجویان ایرانی را که اخیراً در تظاهرات علیه جریان دادگاه نهضت آزادی فعالیت کرده بودند اخراج کند؛ اما سفارتخانه‌های اندونزی و مصر و الجزایر اعلام کردند حاضرند آن سه را تبعه خود اعلام کنند.[6]
انتقال عضو شورای جبهه ملی به زندان قزل قلعه
ارفع‌زاده جوان عضو شورای جبهه ملی که از روز 15 آبان بازداشت شده و روز 18 آبان به زندان قصر منتقل شده بود امروز توسط مأموران به زندان قزل قلعه انتقال یافت.[7]
بیستمین دادگاه اعضای نهضت آزادی
بیستمین جلسه دادگاه محاکمه آیت‌الله طالقانی، مهدی بازرگان و دیگر اعضای نهضت آزادی ایران برگزار شد.[8]
برکناری احمد نفیسی از پست شهرداری تهران
صبح امروز دکتر پیراسته وزیر کشور، احمد نفیسی شهردار تهران را از این سمت برکنار کرد. بعدازظهر نیز از طرف مخبر، بازپرس دیوان کیفر، ورقه جلب نفیسی شهردار سابق تهران صادر شد و بلافاصله از طرف مأمورین اجرائیات دیوان کیفر به وی ابلاغ شد. شهردار سابق تهران که به علت کسالت در منزل بستری بود پس از رویت ورقه جلب در بازرسی دیوان کیفر حضور یافت و اعلام کسالت نمود. لحظه‌ای بعد پزشک قانونی در بازرسی حضور یافت و پس از معاینه، کسالت نفیسی را تایید کرد و نظر داد که وی قادر به سؤال و جواب نیست و بهتر است تحقیقات بعداً از او انجام شود. بنابراین سؤال و جواب از نفیسی از صبح فردا به وسیله بازپرس دیوان کیفر آغاز خواهد شد و تا آخر روز ادامه خواهد داشت.[9] به گزارش خبرگزاری فرانسه، شهردار تهران به اتهام سوءاستفاده از پول دولت بازداشت و زندانی گردیده است.[10] مأمور ساواک گزارش داد تحت تعقیب قرار گرفتن احمد نفیسی شهردار تهران و انتشار خبر بازداشت وی به‌وسیله دادگستری، باعث شده است که حسنعلی منصور از تصمیم خود مبنی بر انتخاب نفیسی به عنوان معاونت دبیر کلی حزب ایران نوین منصرف شود و انتخاب او را که مورد اتهام قرار گرفته به صلاح حزب جدید نداند.[11]
تصویب فوریت لایحه قانونی تشکیل انجمن‌های ایالتی و ولایتی
دکتر پیراسته وزیر کشور در مجلس شورای ملی متن لایحه قانونی تشکیل انجمن‌های ایالتی و ولایتی را تقدیم مجلس شورای ملی کرد که فوریت آن به تصویب رسید و برای رسیدگی به کمیسیون ارجاع شد. براساس متن این لایحه در مراکز شهرستان‌ها، انجمن ولایتی و در مراکز استان‌ها و فرمانداری‌های کل، انجمن ایالتی مطابق مقررات این لایحه قانونی تشکیل می‌شود که نسبت به وظایف مقرره در این لایحه تصمیمات لازم را اتخاذ نمایند. عده اعضای انجمن‌های ولایتی عبارت است از منتخبین شهر و منتخبین بخش‌های هر شهرستان و عده اعضای انجمن ایالتی عبارت خواهد بود از دو نفر اعضای هر یک از انجمن‌های ولایتی حوزه استان یا فرمانداری کل.[12]
یک درجه عفو برای زندانیان
امروز به مناسبت سالروز اعلامیه حقوق بشر، به دستور محمدرضا پهلوی عده‌ای از زندانیان مشمول یک درجه عفو شدند.[13]
پی‌نوشتها:
[1]- حضرت آیت‌الله العظمی آقای حاج سیدمحمدهادی میلانی به روایت اسناد ساواک، ج 1، تهران مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 452.
[2]- فاطمی نویسی، سیدعباس، زندگی و مرگ جهان پهلوان تختی در آینه اسناد، تهران، جهان کتاب، 1377، ص 69.
[3]- چپ در ایران به روایت اسناد ساواک، ج7: دبیران اول حزب توده، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1382، ص 270.
[4]- روح‌بخش، رحیم، نقش بازار در قیام 15 خرداد، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1381، ص 330.
[5]- بازرگان، مهدی، خاطرات بازرگان، شصت سال خدمت و مقاومت، ج 2، تهران، رسا، 1375، ص 434.
[6]- بازرگان، مهدی، یادداشتهای روزانه، تهران، قلم، 1376، ص 223.
[7]- همان، ص223.
[8]- بازرگان، مهدی، شصت سال خدمت و مقاومت، همان، ص 434.
[9]- روزنامه کیهان، ش 6116، 18/9/1342، ص 12.
[10]- بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 213، 19/9/1342، ص 2.
[11]- حزب ایران نوین به روایت اسناد ساواک، ج اول، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 169.
[12]- روزنامه پست تهران، ش 3063، 1/9/1342، ص 1.
[13]- گاهنامه پنجاه سال شاهنشاهی پهلوی، ج 2، تهران،کتابخانه پهلوی، بی‌تا، ص 708.
