یکشنبه 1 فروردین 1344 / 17 ذیالقعده 1384 / 21 مارس 1965
3 بازدید
آیین سلام نوروزی در حضور محمدرضا پهلوی و اهداء جوایز بهترین کتاب سال
ساعت 8:15 برندگان جوائز سلطنتی بهترین کتاب سال با شاه دیدار کردند و جعفر شریفامامی نایبالتولیه و مدیرعامل بنیاد پهلوی ضمن تمجید از محمدرضا، گفت مهمترین عامل پیشرفت کار تألیف و ترجمه در کشور همین تشویق شاه است. سپس گزارش سالانه مسابقه سلطنتی بهترین کتاب سال توسط سناتور شمسالملوک مصاحب ارائه شد.[1]
بخشى از سخنان شاه در سلام نوروزى
از ساعت 8 صبح مراسم سلام عید نوروز در کاخ گلستان آغاز و ساعت 1:45 بعدازظهر پایان یافت. ابتدا تعدادی از روحانیون سال نو را به شاه تبریک گفتند و او اظهار امیدواری کرد امسال برای ملت ایران سالی پر برکت باشد.[2]
پیام نوروزی فرح پهلوی
همسر محمدرضا پهلوی در پیام نوروزی خود ابراز امیدواری کرد زنان ایران در ساختن کشوری آباد و مترقی نقش مؤثری به عهده داشته باشند.[3]
توافق شرکت ملی نفت ایران و شرکت نفتی پانامریکن برای ساخت پالایشگاه مَدرَس
شرکت ملی نفت ایران، شرکت نفتی پانامریکن و دولت هند در مورد تأسیس یک پالایشگاه در مدرس هندوستان به توافق رسیدند.[4] سرمایه این شرکت ۱۸ میلیون دلار است.[5]
افزایش حقوق درجهداران ارتش
حقوق همه درجهداران ارتش 25 درصد افزایش یافت.[6]
یادداشتهاى مهدی بازرگان در زندان
یکشنبه 1/1/1344 روز اول سال است … قبل از ظهر رفقای خودمان و سایر زندانیان و پاسبانان و آقای ستوانیکم شهرام، دسته دسته به عید دیدنی آمدند. بعدازظهر هم ما در سه دسته به اطاقهای زندانیان عادی (همان حسن کوچکه، بلیغ، اباذری، آقا رحمت) رفتیم. برای ملاقات ما کسانی که آمده بودند، از دم در برگردانده و موکول به فردا کردهاند. آقای طالقانی به نمایندگی از طرف خود و سایرین، به هر یک از پاسبانان و استواران (جمعاً 20 نفر) ده تومان عیدی دادند و یک جعبه شیرینی هم برای هر کدام فرستادیم.[7]
تحریم عید نوروز توسط آیتالله سید محمدهادی میلانی
بر اساس گزارش ساواک: «حاج آقا حسین خادمی به کسانی که دیروز [01/01/1344] برای دیدار او رفته بودند اظهار داشته طبق تلگرافی که آقای میلانی از مشهد فرستاده است ما امسال عید نداریم و شما هم بایستی این موضوع را به مردم بگویید. از روحانیون و اهل منبر که نزد ایشان بودند خواست که این موضوع را برای همه بگویند.
آیتالله میلانی از مشهد تلگرافی به حاج شیخ حسین خادمی در اصفهان تلگراف کرده است که امسال به واسطه نبودن [آیتالله] خمینی در ایران عید نداریم. موضوع را به وعاظ بگویید که روی منابر به اطلاع مردم برسانند. خادمی صبح روز 1/1 به عدهای از وعاظ این مطلب را بیان نموده، از آنها خواسته است در مواقع مقتضی روی منابر ایراد نمایند.[8]
البته ساواک مرکز این خبر را به مشهد ابلاغ میکند و از آن ساواک میخواهد موضوع را پیگیری کند. ساواک مشهد نیز چنین گزارش میدهد: «مراتب از نامبرده [آیتالله میلانی] پرسش شد؛ منکر چنین تلگرافی است و اظهار نمود هر جا که تلگراف تبریک کردهاند، عیناً به آنها تبریک گفته شده. از اصفهان نه تلگرافی داشتهام و نه تلگرافی کردهام».[9]
گزارش ساواک از شهر قم
در گزارش روز اول فروردین ساواک آمده است: بعد از نماز مغرب و عشاء شب گذشته، در حدود چهارصد نفر از طلبههای طرفدار آقای خمینی در صحن مطهر اجتماع، بدواً شروع به خواندن دعا نمودند. چون احتمال داشت با جمعیت زیادی که از تهران آمده بودند تظاهراتی بنمایند، به آنها اخطار شد در ظرف 5 دقیقه صحن را تخلیه کنند. لذا خود اینجانب با دو نفر افسر و 15 نفر پاسبان و 15 نفر ژاندارمری که در اختیار شهربانی بود، به شدت آنها را از صحن خارج و البته عدهای از متظاهرین کتک خوردند. در این جریان دو نفر پسر بچه دستگیر که تحویل ساواک قم شدند که آنها را مرخص نمودند.[10]
گزارش شهربانی از اجتماع مردم در صحن حضرت معصومه «س»
شب گذشته [سالتحویل] پس از ادای نماز مغرب و عشاء عدهای در حدود 400 نفر از طلاب طرفدار آقای خمینی در صحن مطهر اجتماع و شروع به خواندن دعای توسل نمودند و چون هر لحظه جمعیت آنها رو به افزایش میرفت و منظور آنها نیز جلب توجه آن جمعیت و زائرانی که طبق معمول سنواتی هنگام تحویل سال در صحن مطهر اجتماع مینمایند بوده، لذا به طلاب مذکور اخطار گردید که از صحن خارج شوند و بگذارند مردم به انجام مراسم برگزاری تحویل سال بپردازند. چون به اخطار مأمورین توجهی ننمودند و به علاوه شروع به تظاهرات نمودند، ناگزیر مأمورین انتظامی به داخل صحن وارد و با شدت از عملیات خلاف نظم آنها جلوگیری و آنها را از صحن خارج نمودند. پس از خروج آنها از صحن آرامش کاملاً برقرار و تا خاتمه مراسم تحویل سال هیچگونه عملیات خلاف نظمی صورت نگرفته و جمعیت که در حدود 40000 نفر بودند به برگزاری مراسم تحویل سال پرداختند.[11]
گزارش اقدامات شهربانی قم
1- قرار بود عدهای از دانشجویان دانشگاه تهران به منظور پخش تراکت و ایجاد اخلال نظم هنگام تحویل سال به قم بیایند و طرفداران [آیتالله] خمینی نیز قصد داشتند با سوءاستفاده از انبوه جمعیتی که طبق معمول سنواتی از تهران و سایر شهرستانها میآیند تظاهراتی بنمایند، لذا با نظر ساواک قم به منظور تقویت نیروی شهربانی تعداد 20 نفر ژاندارم از هنگ ژاندارمری قم خواسته شد. تعداد 14 نفر ژاندارم به سرپرستی یک نفر افسر از صبح روز 29/12/43 در اختیار شهربانی قرار گرفت.
2- مقارن ساعت 19:00 روز 29/12/43 پس از ادای نماز مغرب و عشا در حدود 400 نفر از طلاب در صحن مطهر اجتماع و شروع به خواندن دعای توسل نمودند. به آنها اخطار شد که فوراً از صحن خارج شوند. چون به اخطار مأمورین توجهی ننمودند بلافاصله [به] وسیله مأمورین ژاندارم و پلیس با شدت عمل آنها را از صحن خارج ساخته.
3- نحوه تظاهرات طلاب خواندن دعای توسل و گفتن عزیز ما خمینی - مرجع ما خمینی - به سلامتی آقای خمینی صلوات بفرستید بوده است.
4- چون معمولاً دعای توسل به طور دستهجمعی خوانده میشود شب گذشته نیز طلاب مزبور بالاتفاق و به طور دستهجمعی دعا میخواندند و چون عمل آنها از طرف یکی از چند نفر نبود، نمیشد که نسبت به دستگیری یکی از آنها اقدام شود، فقط به تفرقه و (مضروب ساختن) آنها اکتفا شد.[12]
اعلامیه حوزه علمیه قم درباره دومین سالگرد حمله پهلوی به مدرسه فیضیه
بسمه تعالى
دو سال از حادثه دردناک و اسفانگیز دوم فرودین (کشتار فیضیه) مىگذرد، ولى هنوز خونهاى پاکى که در آن سرزمین مقدس به دست مزدوران آمریکا و انگلیس ریخته شد، مىجوشد. هنوز صحنه وحشتبار حمله به دانشگاه دینى و آن کشتار و غارت و چپاول در خاطرات مجسم است. هنوز از چنگال و دندان این گرگهاى درنده که وحشیانهترین جنایت را در آن حوزه مقدسه انجام دادند خون مىچکد. هنوز دانشجویان حوزه علمیه قم آمار و احصائیه کشتهشدگان و برادران شهید خود را به دست نیاوردهاند. عمال استعمار براى به وجود آوردن صحنهاى همچون صحنه مدرسه فیضیه فعالیت مىکنند و براى ادامه حکومت وحشت و ترور از هیچ جنایتى خوددارى نمىکنند. هم اکنون شهرستان مذهبى قم هر روز شاهد صحنهاى خونین و رقتبار است و دانشجویان حوزه علمیه قم در این شهر مذهبى تأمین جانى ندارند. حملات پىدرپى مأمورین و پلیس مسلح، آزادى را از آنها سلب کرده است و خفقان وحشتبارى در این سرزمین مقدس حکمفرماست. شب بیست پنجم شوال که مصادف بود با دومین سال (قمرى) شهداى فیضیه، محصلین علوم دینیه براى یادبود برادران از دست رفته خود مجلسى در مسجد بالاسر برگزار کردند. بعد از پایان مجلس، وقتى شرکتکنندگان از صحن مطهر حضرت معصومه (ع) خارج مىشدند، مأمورینِ کلاه مسى با باتوم و سرنیزه و گاز اشکآور به آنها حمله کردند و عدهاى را مجروح و گروهى را دستگیر و به سازمان ضد امنیت گسیل دادند و نیز در شب 21 اسفند که مصادف با چهلمین شب درگذشت حضرت آیتالله روحانى بود، مجلسى در مسجد امام منعقد گردید. بعد از ختم مجلس، دژخیمان خونآشام دستگاه جبار که قبلاً آماده شده بودند، به طلاب و مردم بىپناه یورش غیرانسانى نمودند و با باتوم و غیره آنچه مىتوانستند مجروح و مصدوم ساختند، سرها و دستها شکسته شد و نیز عدهاى را دستگیر کردند. اینها براى خفه کردن ملت مسلمان و روحانیون و کوبیدن آزادى و محو آثار اسلام هر روز نغمه تازهاى ساز مىکنند. اینها خیال کردهاند با این جنایت و وحشگریها مىتوانند تربیتیافتگان مکتب انقلابى اسلام را از اهداف مقدس خود، که مبارزه با ظلم و دیکتاتورى، برقرارى آزادیهاى فردى و اجتماعى، اجراى قوانین اسلامى و سیاسى، نجات مملکت اسلامى ایران از چنگال استعمار و قطع ایادى آمریکا و اسراییل مىباشد، بازدارند. عمال پلید بیگانگان خیال مىکنند با این زدنها، کشتنها و تبعیدها مىتوانند مقاصد شوم اربابان جنایتپیشه خود را در این کشور اسلامى عملى سازند. غلامان خانهزاد و جیرهخواران آمریکا خیال کردهاند با زندانى کردن روحانیون و رجال با شخصیت و اساتید محترم دانشگاه و دانشجویان مبارز و بازرگانان، پیشهوران، کارگران مىتوانند حکومت پوشالى و لرزان خود را محکم کنند. آمریکاى استعمارگر خیال کرده است که با بسط نفوذ اسراییل در ایران و با تبعید بزرگ مرجع مجاهد حضرت آیتالله آقاى خمینى (به خاطر دفاع از استقلال مملکت و قوانین دینى و به جرم اعتراض به قانون مصونیت کاپیتولاسیون و وام بیست میلیون دلارى) و ... مىتواند به مقاصد شوم خود نائل گردد. حکومت دستنشانده و آلت بى اراده آمریکا و انگلیس بداند که این خودکامگیها، قانونشکنیها، زورگوییها، تهدیدها، حبسها و تبعیدها و ... نه تنها موجب سستى اراده در اصل مبارزه ما نخواهد بود، بلکه ما را در هدف مقدس خود پابرجا و مصممتر مىگرداند. ما فرزندان رشید اسلام سنگر به سنگر، نفر به نفر، با عزمى راسخ، با جزمى خللناپذیر به مبارزه همهجانبهاى که بر ضد دشمنان قرآن در سرزمینهاى عزیز اسلام شروع کردهایم، ادامه خواهیم داد و آنچه در نظر ما بى اهمیت است، جان است و مال است و خون، و ایمان داریم که شهادت یا پیروزى هر دو به نفع ما و عین سعادت ماست. چنان که رهبر عظیمالشأن و مرجع مجاهد اعظم ما فرمودند: "ما از حقوق اسلام و مسلمین و از حریم قرآن و استقلال مملکت اسلام دفاع مىکنیم و باحدى الحسنین نائل خواهیم شد: یا قطع دست خائنین از حریم اسلام و قرآن کریم و یا جوار رحمت حق، جل و جلا، "انى لا ارى الموت الا سعاده و الحیوه مع الظالمین الا برما." درود بى پایان به روان پاک شهداى راه آزادى. سلام خالصانه به پیشگاه مرجع عالیقدر دور از وطن حضرت آیتالله العظمى آقاى خمینى. حوزه علمیه قم.[13]
گزارشی از اتفاقات شب عید نوروز در حرم حضرت معصومه «س»
صحن کوچک (معروف به صحن طلا)، صحن بزرگ و مسجد اعظم مملو از زوار بود که از مرکز و شهرهای دور و نزدیک با زن و بچه راهی قم شده بودند تا هنگام تحویل سال در حرم باشند. نماز جماعت برگزار شد. بعد از آن یک روحانی جوان به نام فلاح یزدی از جا برخاست و روی چارپایه قرار گرفت و مقالهای خواند:
بسم الله الرحمن الرحیم
هموطنان عزیز !
آزادمردان مسلمانی که از راه دور و نزدیک برای زیارت و انجام مراسم تحویل سال به این آستانه مقدسه آمدهاید! سلام فرزندان روحانی خود، طلاب حوزه علمیه قم، را بپذیرید. چقدر مناسب بود که در این هنگام که چیزی به تحویل سال نمانده است دست شما را برای عرض تبریک و تهنیت بفشاریم، و لیکن چه توان کرد که هیئت حاکمه فاسد ایران برای ما و شما عیدی باقی نگذاشته است تا جای تبریک باشد. دولت غیر ملی و ضد اسلامی ایران با کشتار عزیزان ما در مدرسه فیضیه قم و طالبیه تبریز و قتل عام ۱۵ خرداد و اعدام مردم مسلمان، دل ما و شما را خون کرده است، با تبعید غیر قانونی مرجع تقلید مسلمانان ایران حضرت آیتالله العظمی آقای خمینی (صدای صلوات در فضای صحن طنین افکند) و دادن مصونیت به مستشاران نظامی آمریکا روزگار ملت ایران را سیاه کرده است، با غارت بیتالمال و انباشتن آن در بانکهای خارجی، با عیاشیها و ولخرجیها هممیهنان ما را با فقر و بدبختی و گرسنگی دست به گریبان ساخته است، با باز گذاشتن دست اسرائیل در تمام شئون اقتصادی، سیاسی و نظامی، اقتصاد کشور را به ورشکستگی کشانده و استقلال ما را به سقوط و نابودی تهدید میکند. نقشههای خطرناکی علیه اسلام و استقلال ایران در پشت پرده طرح کرده که اگر فرصت یابد اجرا میکند.
برادران ملسلمان!
شما که برای انجام مراسم تحویل سال نو به این آستانه مقدسه آمدهاید بدانید و به دیگران برسانید که طلاب علوم دینیه و روحانیون در این شهر مذهبی تأمین جانی ندارند و یورش پیاپی و وحشیانه پلیس و ضرب و شتم و اهانت، آزادی و آسایش را از ما سلب کرده است. هم اکنون زندانها از فضلا و روحانیون حوزه علمیه قم و دیگر شهرها و شهرستانها انباشته گردیده است. فقط در دو ماه گذشته یعنی از ماه رمضان تاکنون دهها نفر از اساتید، دانشمندان و طلاب علوم دینیه از قم در تهران و بعضی از شهرستانهای دیگر دستگیر و به سیاهچالها در زندانها گسیل شدهاند و در این موسم که ما و شما به استقبال سال نو میرویم خانوادههایی به علت زندانی بودن عزیزانشان اشکریزان و نگرانند و ما اکنون اسامی عدهای از روحانیونی را که در ظرف همین دو ماه گذشته بازداشت شدهاند برای شما میخوانیم تا هم تجلیل از مقام آنان کرده و هم شما را در جریان اوضاع اسفبار این کشور قرار داده باشیم.
حجتالاسلام و المسلمین آقای [عبدالرحیم] ربانی شیرازی، حجتالاسلام و المسلمین آقای [یحیی] انصاری شیرازی، حجتالاسلام دانشمند محترم آقای شیخ اکبر هاشمی رفسنجانی، حجتالاسلام آقای شیخ صادق خلخالی، حجتالاسلام آقای شیخ محیالدین انواری، حجتالاسلام آقای شیخ علیاصغر مروارید، حجتالاسلام آقای شیخ محمدجواد حجتی کرمانی، حجتالاسلام و المسلمین آقای شیخ فضلالله محلاتی، حجتالاسلام آقای شیخ غلامحسین جعفری، حجتالاسلام آقای [واعظ] طبسی مشهدی، حجتالاسلام آقای شیخ محمدمهدی ربانی گیلانی، حجتالاسلام آقای شیخ محمدآقا تهرانی، واعظ مجاهد آقای [جعفر] شجونی، حجج اسلام و وعاظ معظم آقایان: [مصطفی] محامی مشهدی، شیخ مهدی حقپناه، قاسم اسلامی، آقا نجم اعتمادی، حاج سیدمهدی امامجمارانی، سیدکاظم فرشی، سیدحسن طاهری خرمآبادی، احمد کافی، میردامادی، [سید جلالالدین] طاهری اصفهانی، مقدسیان، واعظی، شجاعی، نورالدینی، آقا شهاب شمیرانی، مرتضی فهیم کرمانی، صادقی قمی، حسین غفاری، شیخ محمدرضا گلسرخی، [علی] صفدری خرمآبادی، شیخ علىاصغر زنگانه، شیخ نبی زنگانه، حسین یحستانی، محمود صالحی، ناصحی، مهدوی، احمدی، سیدمهدی موحد، رضا شیخالطائفه، [علی] جوادی رکعی، [سیدجمالالدین] دینپرور، جعفر سبحانی، نبیپور، کاظمی، سیدمحمود سدهی و حجازی و .... علاوه بر اینها صدها نفر از مردم مسلمان بازار تهران نیز از اواسط ماه رمضان تاکنون دستگیر و در سیاهچالهای زندان تحت شکنجه قرار گرفتهاند و این دستگیریها در بازار هنوز ادامه دارد. از بعضی شهرستانها نیز تا آنجا که خبر میرسد دستگیری، زندان، شکنجه، زجر و ... روزگار مردم مسلمان را سیاه کرده و جان مردم را به لب رسانده است. و اکنون باید پرسید که چرا و به چه علت زندانها که جایگاه دزدها، جنایتکاران و اوباشان میباشد از بهترین فرزندان این آب و خاک انباشته شده است؟
چرا علما، روحانیون و مردم با اخلاص مسلمان و پیروان قرآن در سیاهچالهای زندانها به سر میبرند و با زجر و شکنجه دست و پنجه نرم میکنند؟ و از همه مهمتر چرا و به چه علت، بزرگ مرجع تقلید مسلمانان جهان حضرت آیتالله العظمی الخمینی (صدای صلوات) در تبعید به سر میبرند و ملت مسلمان ایران از سرنوشت معظم له هیچگونه اطلاعی ندارند.
پاسخ این چراها روشن است و آن این که سرنوشت این کشور به دست دزدها، جنایتکاران و اشرار افتاده است. دشمنان اسلام و مسلمانها بر مسند فرمانروایی نشستهاند، دستنشاندگان آمریکا و همپیالههای اسرائیل بر کشور ما حکومت میکنند و البته در چنین اوضاعی باید مرجع تقلید مسلمانان جهان در تبعید باشد و زندانها از علماء اسلام، پیشوایان دین و مسلمانهای متدین انباشته گردد و دار و ندار مردم محروم این کشور غارت شود. آیا در کشوری که دشمنان اسلام و نوکران گوش به فرمان آمریکا و اسرائیل فرمانروایی دارند شما انتظار دارید قوانین قرآن رعایت شود؟ مبانی اسلام حفظ گردد؟! آیا در شرایطی که مشتی دزد و غارتگر و قاچاقچی بر ایران حکومت میکنند میخواهید که حقوق مردم پایمال نشود و به یغما نرود؟! چنین انتظاراتی جز خیال واهی چیزی نیست و تا دست تبهکاران را از سرمایه ایران کوتاه نکنیم و تا دشمنان اسلام و قرآن را از مسند فرمانروانی به زیر نکشیم این بساط ادامه خواهد داشت، و لذا امروز وظیفه ما و شما، همه مردم مسلمان ایران این است که به مبارزه اسلامی و ضد استعماری خودمان تا سرحد پیروزی نهائی ادامه دهیم...[14]
توزیع کارت تبریک نوروز با تمثال آیتالله خمینی
با بهرهگیری از فرصت نوروز، هواداران نهضت امام خمینی، تمثال حضرت آیتالله العظمی خمینی را به عنوان کارت تبریک در سطح وسیعی توزیع کردند.[15]
درخواست تحت تعقیب قرار گرفتن آیتالله حسین خادمی
در گزارش ساواک آمده است: به استحضار میرساند روز 1/1/1344 ماشاءالله شرفالواعظین که از وعاظ اصفهان است، برای دیدن شیخ حسین خادمی میرود؛ خادمی در حضور جواد و مصطفی ابطحی و چند نفر دیگر از مریدان بازاری خود طبق تلگرافی که میلانی کرده است، ما امسال عید نداریم؛ شما هم بایستی به مردم این موضوع بگویید. وی ضمن گفتن این جملات، کاغذی از جیب خود درآورده و گفتههای خود را به مندرجات آن استناد کرده است ولی کاغذ مزبور را باز نکرده است و نخوانده. در تحقیقاتی که به عمل آمده، از 20/12/1344 الی 1/1/1344 تلگرافی از طرف میلانی به عنوان خادمی به اصفهان مخابره نشده است.
چون احتمال میدهند نامههای خصوصی خادمی سانسور شود، ممکن است میلانی در این مورد نامه خصوصی وسیله پیک برای خادمی فرستاده باشد. در حال حاضر در شهر اصفهان فقط دو مجلس روضهخوانی موجود است که تا 12/1/1344 ادامه دارد؛ تا حال در هیچ یک از این دو محل مطلبی در این مورد گفته نشده است.
اینکه دستور فرمودهاید شیخ حسین خادمی به عنوان نشر اکاذیب تحت تعقیب قرار گیرد، اعلام میگردد موضوع تلگراف میلانی را خادمی در حضور قطب و چند نفر از افراد طرف اعتماد خود گفته است. در یکی دو ماهه اخیر خادمی سوءظنی به قطب برده بود ولی قطب (مأمور در هدف روحانیون) طبق دستور ساواک روش خود را به نفع آنها عوض کرد. از این جهت مجدداً تا اندازهای مورد اعتماد خادمی قرار گرفته است. حال اگر بخوهیم خادمی را به اتهام عنوان شده بالا تحت پیگرد قرار دهیم، مأمور ما که با زحمت در هدف رسوخ دادهایم، سوخت خواهد شد. از طرفی شیخ حسین خادمی، هر چند در اثر پشتیبانی که از [آیتالله] خمینی میکند، طرفدارانی برای خود پیدا کرده ولی نفوذ زیادی بین روحانیون و مردم ندارد. برای توسعه نفوذ خود بی میل هم نیست از طرف دولت چندی بازداشت شده، سپس مردم او را جزو مخالفین دولت به حساب بیاورند ... با وجود این که حوزه علمیه اصفهان پس از قم و مشهد مهمترین حوزه علمیه ایران است، با روشی که به کار برده شده، در این چند سال اخیر خبط و خطایی از روحانیون اصفهان دیده نشده؛ اگر هم دیده شده باشد با سایر نقاط کشور قابل مقایسه نبوده و شخص خاطی با یک تلفن یا احضار، سر جای خودش نشسته است.[16]
[1]. بولتن عادی خبرگزارى پارس، 02/01/1344، ش 2، ص 1.
[2]. پهلوی، محمدرضا، راهبر استانداران و فرمانداران بسوى دوران تمدن بزرگ ، تهران، وزارت کشور، بیتا، ص 98.
[3]. کتابخانه ملی پهلوی، گاهنامه پنجاه سال شاهنشاهی پهلوی، تهران، نشریه کتابخانه ملی پهلوی، 1355، ص 1830.
[4]. بارل، ر.م، یادداشتهای سیاسی ایران 1260-1344، ج 14، ترجمه افشار امیری، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، زمستان 1389، ص 731.
[5]. عاقلى، باقر، روزشمار تاریخ ایران از مشروطه تا انقلاب اسلامى، ج 2، تهران، گفتار، 1370، ص 185.
[6]. بارل، ر.م، همان، ص 731.
[7]. نجاتی، غلامرضا، شصت سال خدمت و مقاومت، خاطرات مهدى بازرگان، ج 2، تهران، رسا، 1377، ص 44.
[8]. مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، یاران امام به روایت اسناد ساواک (آیتالله سیدحسین خادمی)، ج 19، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، پاییز 1380، ص 117.
[9]. مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، انقلاب اسلامی به روایت اسناد ساواک (استان خراسان رضوی)، ج 5، تهران، مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، تابستان 1400، ص 3.
[10]. مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، امام در آئینه اسناد - سیر مبارزات امام خمینی به روایت اسناد شهربانی، ج 3، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (س)، 1383، ص 181.
[11]. همان، ص 186.
[12]. همان، ص 182.
[13]. مرکز اسناد انقلاب اسلامی، اسناد انقلاب اسلامى، ج 4، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1374، ص 135.
[14]. روحانى، سیدحمید، بررسى و تحلیلى از نهضت امام خمینى، ج 1، تهران، انتشارات دارالفکر و دارالعلم، 1358، ص 837.
[15]. کرباسچى، غلامرضا، هفت هزار روز تاریخ ایران و انقلاب اسلامی، ج 1، تهران، بخش خاطرات بنیاد تاریخ انقلاب اسلامى ایران، 1371، ص 219.
[16]. مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، انقلاب اسلامی به روایت اسناد ساواک (استان خراسان رضوی)، همان، ص 5.
