یکشنبه 26 آبان 1342 / 30 جمادى الثانی 1383 / 17 نوامبر 1963
6 بازدید
دوازدهمین جلسه دادگاه سران نهضت‌آزادی
دوازدهمین جلسه محاکمه آیت‌الله طالقانی، مهندس مهدی بازرگان و دیگر سران و اعضای نهضت‌آزادی امروز برگزار شد.[1]
لایحه مصونیت قضایی نظامیان امریکایی در مجلس سنا
امروز لایحه مصونیت قضایی نظامیان امریکایی در ایران از سوی دولت به مجلس سنا تقدیم شد. متن لایحه بدین شرح است: طبق قوانین مصوبه به دولت اجازه داده شد هیئت‌هایی از وزارت دفاع ایالات متحده امریکا به عنوان مستشار برای وزارت جنگ و اداره کل ژاندارمری ایران استخدام نماید. چون در قوانین فوق‌الذکر و نیز موافقت‌نامه مربوط به این هیئت‌ها وضع کارمندان آنها کاملاً روشن نبود، اخیراً که موضوع تمدید مدت خدمت آنان طبق معمول و به موجب همان قوانین مطرح گشت، با توجه به مشکلات و مسائل ناشی از این امر به موجب تصویب‌نامه شماره 2562/4 مورخ 12/7/1342 هیئت وزیران موافقت شد که یادداشت‌هایی بین وزارت امور خارجه شاهنشاهی و سفارت کبرای دولت ایالات متحده امریکا در تهران مبادله شود و اجرای مفاد آن موکول به زمانی گردد که ابتدا قرارداد وین درباره روابط سیاسی منعقده در 29 فروردین 1340 و متعاقب آن مفاد یادداشتهای مورد بحث از تصویب قوه مقننه بگذرد. علی‌هذا متن یادداشت وزارت امور خارجه و ترجمه فارسی یادداشت سفارت کبرای ایالات متحده امریکا را در این زمینه تقدیم و تقاضا دارد بعد از تصویب قرارداد وین، ماده واحده زیر را مطرح و مورد تأیید قرار دهند.
ماده واحده - مجلس سنا در جلسه خود متن یادداشت شماره 8296 مورخ 26/8/1342 وزارت امور خارجه شاهنشاهی یادداشت شماره 299 مورخ 18 دسامبر 1963 سفارت کبری ایالات متحده امریکا در تهران را تصویب و به دولت اجازه اجرای مفاد و تعهدات ناشی از آن را می‌دهد. نخست‌وزیر اسدالله علم - وزیر امور خارجه عباس آرام - کفیل وزارت جنگ اسدالله صنیعی.[2]
یادداشت وزارت خارجه ایران به سفارت امریکا
وزارت امور خارجه ایران در یادداشتی به سفارت امریکا، از ارائه لایحه مصونیت قضایی امریکایی‌ها به مجلس خبر داد و چنین نوشت: وزارت امور خارجه شاهنشاهی تعارفات خود را به سفارت کبرای دولت ایالات متحده امریکا اظهار و در مورد معافیت و مصونیت هیئت‌های مستشاران نظامی دولت ایالات متحده امریکا در ایران، احتراماً به استحضار می‌رساند که با توجه به درخواستی که در یادداشت شماره 423 مورخ 19 مارس 1962 به عمل آورده و مرقوم داشته بودند که کارمندان هیئت‌های مستشاری از امتیازات و مصونیت‌های مربوط به کارمندان اداری و اعضای فنی مشروحه در قرارداد منضم به قرار نهایی کنفرانس سازمان ملل متحد منعقد در وین در خصوص روابط و مصونیت‌های سیاسی مصوب 18 آوریل 1961 برخوردار باشند و به بعضی از اعضای عالی‌رتبه این هیئت‌ها به موجب قراردادی بین دو دولت، وضع مأمور متمتع گردند و به خاطر مصالح اداری و حفظ اتحاد شکل در مورد هر یکی از مستخدمین [که] حضور آنان در ایران با موافقت دولت شاهنشاهی باشد، اصل فوق‌الذکر قابل اجرا باشد، قرارداد بین‌المللی وین پس از تصویب از طرف قوه مقننه ایران شامل اعضای هیئت‌های مستشاری نظامی دولت ایالات متحده امریکا در ایران که در استخدام وزارت جنگ ایران می‌باشد، نخواهد گشت و برای این کار مجوز جداگانه لازم است و علی‌هذا قرار شد هنگام تقدیم موافقت‌نامه بین‌المللی وین به مجلسین، شرح لازم نیز ضمیمه شود که رئیس و اعضای هیئت‌های مستشاران نظامی در ایران از مزایا و مصونیت‌ها و معافیت‌هایی که برای کارمندان اداری و فنی موضوع بند F ماده اول موافقت‌نامه مورد بحث پیش‌بینی شده برخوردار باشند و البته این مزایا و معافیت‌ها بسته به تصویب مجلسین خواهد بود.[3]
نحوه اجرای مرحله دوم قانون اصلاحات ارضی
وزارت کشاورزی امروز درباره نحوه اجرای مرحله دوم قانون اصلاحات ارضی اطلاعیه‌ای به شرح زیر صادر کرد: در تکمیل مفاد مصاحبه‌هایی که تاکنون درباره نحوه اجرای مرحله دوم قانون اصلاحات ارضی به استحضار عموم رسیده است مراتب زیر اعلام می‌گردد:
1ـ از اول مهر ماه 1342 تا اول مهر ماه 1343 کلیه مالکینی که میزان مالکیت آنان در حال حاضر حداکثر معادل حد نصاب مقرر در قانون اصلاحی قانون اصلاحات ارضی (مصوب 19/10/1340) باشد، می‌توانند نسبت به ملک خود به یکی از سه صورت زیر عمل‌نمایند. الف/ ملک خود را طبق مقررات بند الف ماده یک قانون الحاقی (موضوع تصویب‌نامه قانونی شماره 46912 مصوب 27/10/1341 هیئت وزیران) با اطلاع اصلاحات ارضی محل به مدت سی سال به اجاره زارعین واگذار نمایند. ب/ ملک خود را طبق بند ب همان ماده به اطلاع اصلاحات ارضی محل از طریق تراضی به زارعین بفروشند. ج) ملک خود را طبق بند ج همان ماده به نسبت بهره مالکانه‌ای که دریافت می‌دارند بین خود و زارعین با اطلاع اصلاحات ارضی محل تقسیم نمایند. اجرای هر یک از شقوق سه‌گانه مشروط بر این است که قبلاً بین مالک و زارعین مربوطه از هر جهت توافق حاصل شده باشد، در صورت عدم حصول توافق، بهره مالکانه این قبیل املاک بر اساس اطلاعیه مورخ هفدهم مهر ماه 1342 وزارت کشاورزی قابل وصول خواهد بود بدین معنی که زارعین موظفند بهره مالکانه محصولی را که بذر آن در پاییز سال 1342 یا بهار 1343 زیر خاک رفته یا خواهد رفت بر اساس ماده بیست‌وچهارم قانون اصلاحات ارضی با اخذ رسید به مالک بپردازند و مالکین نیز موظفند افزایش سهم زارع مقرر در ماده مزبور را به میزان صدی 10 در زراعت دیم و صدی 5 در زراعت آبی با اخذ رسید به زارعین مربوطه تحویل دهند و به این ترتیب امکان هر گونه فعالیتی در املاک حدنصاب قانونی برای مالکین وجود خواهد داشت.
2- کلیه مالکینی که میزان مالکیت آنان در حال حاضر حداکثر معادل حدنصاب مقرر در قانون اصلاحی قانون اصلاحات ارضی (مصوب 19/10/1340) باشد می‌توانند ملک خود را بر اساس مقررات قانون اصلاحات ارضی داوطلبانه از اول آذرماه 1342 تا اول آذر ماه 1343 با استفاده از تسهیلات زیر به دولت بفروشند. الف/ درصورتی که قیمت ملک آنان تا پانصد هزار ریال باشد 95 درصد قیمت ملک نقداً در حین معامله و 5 درصد باقی مانده در چهارده قسط پرداخت خواهد شد. ب/ در صورتی که قیمت ملک آنان بیش از پانصد هزار ریال باشد پانصد هزار ریال آن نقداً در حین معامله و بقیه در چهارده قسط پرداخت خواهد شد.[4]
مذاکره شاه و رهبر اتحاد شوروی
ساعت 9 صبح، لئونید برژنف از کاخ گلستان به آرامگاه رضا شاه رفت. در مدخل آرامگاه، عبد‌الرضا پهلوی و تیمسار حجازی رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران از وی استقبال کردند. برژنف تاج گلی نثار آرامگاه رضا شاه کرد و پس از چند لحظه سکوت از مقابل گارد احترام گذشت. در ساعت 9:40، برژنف آرامگاه را به قصد کاخ اختصاصی ترک کرد و در ساعت10:15با محمدرضا پهلوی ملاقات کرد. بانو برژنف نیز از کاخ گلستان مستقیماً به کاخ اختصاصی رفت و با فرح دیبا دیدار کرد. برژنف و بانو ساعت 12 وارد کاخ گلستان شدند و با رؤسای هیئت‌های نمایندگی سیاسی مقیم دربار شاهنشاهی دیدار کردند. عصر امروز نیز نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه با برژنف ملاقات کردند.[5] محمدرضا پهلوی و لئونید برژنف صدر هیئت رئیسه شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی پیرامون اوضاع بین‌المللی و روابط ایران و شوروی به مذاکره و تبادل نظر پرداختند و شب هم در تالار برلیان کاخ گلستان شام را در کنار هم خوردند.[6]
امضای قرارداد خرید گندم از امریکا
صبح امروز همزمان با حضور برژنف در تهران، قرارداد خرید 80 هزار تن گندم از امریکا در کاخ نخست‌وزیری از طرف اسدالله علم نخست‌وزیر و جولیوس هولمز سفیرکبیر امریکا در تهران به امضاء رسید. طبق این قرارداد 70 درصد از بهای این گندم که دولت ایران به دولت امریکا می‌پردازد به خود دولت ایران برای مدت سی سال برای کارهای آبادانی و با نرخ کمتر از یک درصد وام داده می‌شود. سال گذشته میزان خرید گندم از دولت امریکا 100 هزار تن بود؛ اما امسال با اینکه قرار خرید 160 هزار تن گذاشته شده بود به علت فراوانی محصول در غرب ایران خرید گندم به هشتاد هزار تن کاهش داده شد.[7]
ورود کارشناسان ژاپنی مخابرات به تهران
سخنگوی وزارت پست و تلگراف و تلفن اطلاع داد که هفت نفر از کارشناسان ژاپنی مخابرات بر اساس قرارداد مخابراتی ایران و ژاپن وارد تهران شده‌اند و کار تهیه پروژه شبکه مخابراتی ایران را آغاز کرده‌اند. مهندسان وزارت پست و تلگراف نیز با کارشناسان ژاپنی همکاری می‌کنند. شبکه مخابراتی کشور در جریان اجرای برنامه سوم آبادانی مملکت ایجاد می‌شود و با اجرای این طرح، مراکز اصلی کشور با سیستم‌های مدرن و کانال‌های متعدد تلگرامی و تلفنی و در پاره‌ای موارد به‌وسیله تلفن خودکار به یکدیگر مربوط می‌شوند. قرار است پروژه این شبکه در اوایل دی امسال تکمیل گردد.[8]
قراردادی میان بانک مرکزی و سازمان برنامه
بعدازظهر امروز بین بانک مرکزی ایران و سازمان برنامه قراردادی به امضا رسید که به موجب آن مبلغ 2 هزار میلیون ریال اعتبار به منظور اجرای طرح‌های عمرانی و تولیدی تا پایان امسال در اختیار سازمان برنامه گذاشته می‌شود. اعتبار مزبور برای اجرای طرح‌های عمرانی برنامه سوم به مصرف خواهد رسید. مقامات بانک مرکزی ایران معتقدند که در جریان گذاشتن شرح این اعتبار باعث اعاده رونق اقتصادی مملکت خواهد شد و رکود اقتصادی را از میان خواهد برد.[9]
دعوت دولت شوروی از مدیرعامل شرکت نفت
به نوشته روزنامه پیغام امروز، دولت شوروی از رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران و اعضای هیئت مدیره شرکت دعوت کرده است که برای بازدید از تأسیسات نفت به شوروی سفر کنند .این دعوت مورد قبول قرار گرفته و دکتر اقبال به‌زودی در رأس هیئتی مرکب از اعضا هیئت مدیره و کارشناسان نفت ایران به شوروی سفر خواهد کرد. دکتر اقبال هفته آینده برای بازدید از تأسیسات نفت به جنوب خواهد رفت.[10]
ورود اولین گروه توریستی به تهران
به منظور شناساندن ایران و ایرانی و در نتیجه اقداماتی که از سوی دبیرخانه رستاخیز ملی برای تشویق خارجی‌ها به بازدید از ایران به عمل آمد، امروز اولین گروه توریستی مرکب از نوزده نفر از سیاحان امریکایی ساعت 8:45 وارد تهران شدند و طبق برنامه از موزه ایران باستان، موزه جواهرات سلطنتی بانک ملی، کاخ‌های مجلس شورای ملی و مجلس سنا و نقاط دیدنی تهران بازدید کردند. این گروه قرار است پس از بازدید از آثار تاریخی تهران و اصفهان سه شنبه ایران را ترک کنند.[11]
پی‌نوشتها:
[1]- بازرگان، مهدی، یادداشتهای روزانه، تهران، قلم، 1376، ص193؛ بازرگان، مهدی، خاطرات بازرگان، شصت سال خدمت و مقاومت، 2 ج، تهران، رسا، 1375، ص 20.
[2]- الموتی، مصطفی، ایران در عصر پهلوی، ج 12، تهران، پگاه، 1371، ص25.
[3]- معتضد، خسرو، هویدا- سیاستمدار پیپ، عصا، گل ارکیده، ج اول، تهران، زرین، 1378، ص454.
[4]- روزنامه اطلاعات، ش 11246، 26/8/1342، ص16.
[5]- همان، ص13.
[6]- همان، ش 11248، 28/8/1342، ص6.
[7]- همان، ش 11246، 26/8/1342، ص 16.
[8]- روزنامه پست تهران، ش 3046، 26/8/1342، ص 8.
[9]- روزنامه اطلاعات، ش 11247، 27/8/1342، ص 16.
[10]- روزنامه پیغام امروز، ش 1085، 26/8/1342، ص 1.
[11]- روزنامه کیهان، ش 6101، 29/8/1342، ص 1.
