جمعه 2 مرداد 1343 / 14 ربیعالاول 1384 / 24 ژوئیه 1964
2 بازدید
دیدارهای کارمندان دولت با آیتالله خمینی
آیتالله خمینی بخشی از دیدارهای خود را به کارمندان دولت اختصاص داده است. به گزارش شهربانی قم، امروز شخصی که خود را آقای صدری، کارمند وزارت فرهنگ معرفی نمود به اتفاق سه نفر دیگر به منزل آقای خمینی رفته و پس از ملاقات با ایشان از آنجا خارج و به تهران عزیمت نمودهاند.[1]
تقدیر آیتالله خمینی از تأسیس مؤسسه دینی
در نامهای که امروز آیتالله خمینی در پاسخ به نامه آیتالله سیدحسین خادمی فرستادند، از تأسیس مؤسسه دینی چهارده معصوم در اصفهان تقدیر کردند. در این نامه آمده است که «در این موقع حساس که سیل بنیانکن بیدینی کشورهای اسلامی و جوانان ما را در مخاطره قرار داده و فرهنگهای ما نمیتوانند جبران آن را بنمایند، و از تربیت صحیح هماهنگ با تعلیم غافل یا متغافل هستند، وجود این نحو تأسیسات از بارزترین خدمت به اسلام است». آیتالله خمینی در پایان برای وی و سایر خطبای اصفهان که در این زمینه فعالیت میکنند، آرزوی توفیق کردهاند.[2]
روحانیون همواره زیر نظر ساواک
مبارزان مذهبی به ویژه روحانیون همواره زیر نظر مأموران ساواک قرار دارند به طوری که پس از طی دوره زندان نیز عموماً تحتنظرند. به گزارش ساواک از مشهد، در منزل آیتالله میلانی، واعظ مشهور آذربایجانی آقای [میرزا محمدحسین] انزابی که با آیتالله قاضی گرفتار چنگال قانون شده بودند[3] و مدت پنج روز است که از زندان تهران آزاد شده و ابتدا به منظور زیارت به مشهد آمده سپس قصد آذربایجان (تبریز) را دارد به منبر رفته و بیاناتی ایراد داشت. در این گزارش به نقل از انزابی آمده: بنا به فرمایش امام، جهاد زمانی خواهد شد که از چند جانب به کشورهای اسلامی دست یابند. اکنون که از هر جانب کشورهای بزرگ میخواهند کشوری مسلمان را مسخر کنند پس وقت جهاد بنا به گفته امام شده. این گزارش حاکی است که در این مجلس، طاهری خرمآبادی هم به منبر رفت و گفت از کشور اسلامی روز عاشورا، تاسوعا مردم مسلمان به قصد زیارت زیارتگاهها میروند. یک قطار مسافربری صبح به طرف مشهد حرکت کرد و یک قطار هم حامل مسافر به قصد کنار دریا عازم شدند تا با شورت و مایو شنا مشغول تفریح باشند در صورتی که مردم مسلمان داد از عدالت و مسلمانی میزنند و شرع اسلام مخالف همچنین رویههایی است. آیا دولت اسلام اجازه همچنین نکاتی را میدهد؟ نباید دولت اسلامی اجازه حرکت قطار را در همچنین روزی بدهد.[4]
پیام شاه به مناسبت آغاز دوره آموزش مدیریت
محمدرضا پهلوی در پیامی به مناسبت شروع به کار چهارمین دوره آموزش مدیریت گفت: کشور ما که نهضتها و تحولات اجتماعی جدیدی را به منظور بهبود وضع اقتصادی و ایجاد رفاه و آسایش همگانی پیش گرفته برای تحقق بخشیدن به این تحولات، نیازمند سازمانهای اداری منظم و مدیران مجرب و کاردان است. وی در پیام خود تصریح کرد: نتیجه محسوس قوانین و فرامین و مقررات و نظامات منوط به نحوه اداره و اجرای آنهاست. تا سازمانهای دولتی و ملی از لحاظ مدیر و کارمند مجهز نباشند، انجام طرحهای اقتصادی و تحولات اجتماعی به نحو مطلوب و مورد نظر و رضایت ما عملی نخواهد شد. شاه به سازمانهای دولتی توصیه کرد که فرصت را مغتنم شمرده و از این گونه برنامهها برای ارتقای دانش مدیران خود استفاده نمایند. در این مراسم که در هتل بوعلی همدان برگزار شد، دکتر اقبال مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره شرکت ملی نفت ایران و دکتر جهانشاه صالح رئیس دانشگاه تهران و واردر رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل شرکتهای عامل نفت ایران درباره اهمیت آموزش و مدیریت سخن گفتند.
این دوره آموزشی چهار هفته به طول میانجامد.[5]
وام یازده کشور و مؤسسه خارجی به ایران
یازده کشور و مؤسسه خارجی به ایران وام میدهند. این مطلب را مجله تهران مصور از لابهلای قانون بودجه سال جاری استخراج کرده و نوشته است: گرچه در بودجه سال جاری ذکری از ارقام جزء وامهای خارجی نشده ولی دو قلم مهم وام بیش از 8/71 میلیون دلار است که از این مقدار 15 میلیون دلار از دولت لهستان و بقیه از مؤسسات امریکایی گرفته میشود. بر پایه این گزارش، دولت شوروی 35 میلیون روبل اعتبار به ایران میدهد که به مصرف ایجاد دو سد بر روی رود ارس و سایر تأسیسات میرسد. این وام دوازده ساله با بهره 6/3 درصد است. دولت فرانسه نیز وامی به مبلغ 300 میلیون فرانک، با بهره 5 درصد و به مدت ده سال برای اجرای طرحهای عمرانی و پتروشیمی به ایران میدهد. دولت انگلیس هم وام 2 میلیون لیرهای بیست ساله با بهره 6 درصد در اختیار ایران میگذارد.[6]
سخنان رئیسجمهور پاکستان درباره اتحادیه سهجانبه
رئیسجمهور پاکستان امروز گفت: اتحادیه ایران، پاکستان و ترکیه علیه هند نیست بلکه هدف این اتحادیه تحکیم صلح و همبستگی در این منطقه حیاتی است. به گزارش یونایتدپرس از کراچی، ایوبخان گفت اتحاد سه کشور عضو سنتو مسئلهای است که اهمیت تاریخی دارد. رئیسجمهوری پاکستان تأکید نمود که این اتحادیه بدون اعمال نفوذ امریکا به وجود آمده است. وی اظهار کرد که این اتحادیه تأثیری بر اقتصاد داخلی کشورهای عضو نخواهد داشت و هر یک از این کشورها هنوز متکی به کمک خارجی هستند. ایوبخان اظهار امیدواری کرد که سایر کشورهای خاورمیانه به اتحادیه جدید ملحق شوند. وی تأکید کرد که اتحادیه مذکور منحصراً اسلامی نیست و هر کشور دیگری که بخواهد میتواند به آن ملحق شود.[7]
بخش فارسی رادیو لندن نیز به نقل از رئیسجمهور پاکستان گفت: پیمانی که اخیراً در ترکیه منعقد گردیده هدفش تا سر حد امکان همکاری آنها در تجارت و مخابرات بوده و به هیچوجه به قصد ضدیت با هندوستان یا با کشورهای عربی نبوده است. رئیسجمهوری پاکستان گفت که از بعضی قرائن بر او معلوم شده که آقای شبستری نخستوزیر هندوستان خواهان صلح با پاکستان است ولی به عقیده ایوبخان هر گونه اقدامی برای بهبود روابط بین دو کشور باید از جانب هندوستان به عمل آید.[8]
تفسیر بیبیسی از قرارداد سهجانبه
بخش فارسی رادیو لندن امروز در تفسیری به قرارداد سهجانبه همکاری بین سران ایران، پاکستان و ترکیه پرداخت و گفت: سران سه مملکت جداً عزم خود را به جهت همکاری با یکدیگر جزم کردهاند. نظریاتی که در ممالک غرب راجع به این تحول اخیر اظهار شده مربوط به دو قضیه میگردد: اول اینکه میخواهند ببینند آن سه کشور با یکدیگر چه وجه مشترکی دارند و آیا تا چه حد میتوان انتظار داشت که به طور مؤثر با یکدیگر تشریک مساعی کنند. قضیه دوم این است که آیا این قرارداد جدید عکسالعملی علیه اتحاد آنها با انگلستان و ایالات متحده در سازمان مرکزی است و یا آنکه تحولی است طبیعی که در نتیجه آن سازمان یعنی سازمان مرکزی به وجود آمده است. بیبیسی میافزاید: یکی از عللی که آن سه کشور تصمیم گرفتهاند در خارج از چهارچوب سازمان مرکزی بر میزان همکاری اقتصادی خود بیفزایند شاید این است که امیدوارند افغانستان نیز بالاخره به آنها ملحق گردد. این نکته جالب توجه است که اغلب طرحهایی که مخصوصاً به جهت حمل و نقل و وسائط ارتباطی مطرح گردیده طرحهایی است که برای ملی نمودن آنها سازمان مرکزی با کمک مالی و فنی انگلستان و ایالات متحده پیشقدم شده است. همچنین باید به خاطر داشت که سازمان مرکزی در مرحله اول سازمانی بود دفاعی که در نتیجه تهدید مستقیمی که زمانی شوروی متوجه ایران و ترکیه و پاکستان نموده بود به وجود آمد. در بدو امر باعث رضایت خاطر است که در نتیجه بهبود اوضاع و احوال بینالمللی، آن سه کشور بیشتر به فکر منافع مشترک اقتصادی خود افتادهاند تا امور دفاعی. تنها کسانی که در نتیجه این تحولات اخیر سخت متحیر شدهاند آن منتقدین نادان هستند که سالها سازمان مرکزی را مورد لعن قرار میدادند و میگفتند که بین آن سه مملکت اشتراک منافع وجود ندارد، مگر اتحاد نظامی.[9]
بازگشت نخستوزیر به تهران
حسنعلیمنصور نخستوزیر که با کسب اجازه از شاه برای دیدن منصورالملک، پدر خود به سوئیس رفته بود، عصر امروز به تهران بازگشت.[10]
بودجهنویسی در ایران
مجله امید ایران در شماره جدید خود به مناسبت پایان یافتن بحث بودجه در مجلسین به بررسی سابقه بودجهنویسی در ایران پرداخت و نوشت: باید دانست که تنظیم لایحه بودجه در سالهای اخیر یکی از اهم مشکلات دولتها بوده است و پیوسته در این سالها بودجه تأثیر قاطعی در سرنوشت دولتها داشته است و چنانکه میدانیم حتی کابینه دکتر علی امینی به خاطر عدم موفقیت در تنظیم یک بودجه متعادل سقوط کرد و پس از آن دولت اسدالله علم به هر صورت که بود لایحه بودجه را تنظیم نمود تا اینکه با گشایش پارلمان و روی کار آمدن دولت منصور، این بار کار تنظیم بودجه به عهده دولت حاضر افتاد. در ادامه این مطلب آمده است: چون دولت منصور مدعی بود یک دولت اقتصادی است و برنامهاش را توسعه و رفاه و کارهای اقتصادی قلمداد کرده بود از همان ابتدای زمامداری دفتری را به نام دفتر بودجه تأسیس و کار تهیه و تنظیم آن را تقریباً از وزارت دارائی جدا و در سازمان برنامه متمرکز ساخت. امید ایران سپس به سابقه بودجهنویسی پرداخته مینویسد: اولین بودجه را مرحوم صنیعالدوله هدایت که در سال 1328 قمری به امر دومین دوره مجلس شورای ملی وزیر مالیه شد تهیه نمود. این بودجه با کمال دقت و صداقت تهیه شده بود. میزان درآمد 107 میلیون و 346 هزار قران و میزان مخارج 102 میلیون و 430 هزار قران و در نتیجه 4 میلیون و 916 هزار قران اضافه درآمد داشت.
رضاشاه نیز عقیده داشت دارایی کشور و دخل و خرج عمومی را با نبودن انتظامات درست نمیتوان روبهراه نمود. در حالی که در آن ایام در کشورهای همجوار ایران مسئولین امور از کشورهای بزرگ سرمایهدار تحصیل قرضه کرده و با نیروی سرمایه دیگران میکوشیدند خود را به قافله تمدن برسانند، شاه برای انجام نقشههای اصلاحی خود مایل به تحصیل قرضه و جلب سرمایه خارجی نبود. از طرفی کشور دچار فقر مالی و بحران اقتصادی و مجلس شورای ملی هم که گرفتار سیاستهای ضد و نقیض بود، در سال 1305 نتوانسته بود بودجه کل کشور را مطالعه و تصویب کند و به همین جهت مخارج جاری کشور را به صورت یکدوازدهم و دو دوازدهم پرداخت مینمود. از سال 1307 رفته رفته داشت کار تنظیم یک بودجه متعادل به سامان میرسید که حوادث شهریور همه چیز را به هم ریخت. در اواخر سلطنت رضاشاه با وجودی که دولت کارهای عمرانی فراوانی از جمله ساختن راهآهن سرتاسری را در دست اجرا داشت و درآمد نفت هم به نسبت امروز بسیار ناچیز بود با این همه کشور دارای بودجه متعادلی بود و بدون اینکه احتیاجی به گرفتن وام از خارج هم باشد خرج و دخل مملکتی با هم میخواند. ولی از شهریور 1320 به این طرف کمتر سالی وجود داشته است که بودجه مملکت متعادل باشد و در این سالها همیشه میزان خرج بر درآمد فزونی کامل داشته است. در بودجهای که اخیراً از مجلس گذشت باز هم رقم کسر درآمد وجود دارد که دولت برای جبران آن چه خواهد کرد معلوم نیست. لابد کاری که دولتهای سابق کردهاند.[11]
سفر سفیر امریکا در ایران به شوروی
مجله تهران مصور در شماره امروز خود به سفر همزمان سفیران امریکا و شوروی به مسکو پرداخت و نوشت: روز سهشنبه هفته قبل، زاتیسف سفیرکبیر شوروی در تهران برای گذرانیدن ایام مرخصی به مسکو رفت. این مسافرت به دنبال سفر هولمز در دو هفته پیش صورت گرفته است. قبلاً گفته میشد هولمز برای دادن گزارشهایی راجع به اوضاع خاورمیانه و تشکیل اتحادیه جدید سه کشور [ایران، ترکیه و پاکستان] به واشنگتن عزیمت نموده ولی در این هفته اعلام گردید که هولمز برای گذراندن یک ماه مرخصی خود به مسکو رفته است. به هر حال مسافرت سفرای دو کشور امریکا و شوروی در فاصلهای کوتاه به مسکو در محافل سیاسی مورد توجه قرار گرفته است. مسافرت زایتسف سفیر شوروی بدون سروصدا صورت گرفت و تنها طی یک یادداشت کوتاه مسافرت او به اطلاع وزارت امور خارجه رسید. گرچه گفته شده است که مسافرت زایتسف به کرانه دریای سیاه به منظور گذرانیدن ایام تعطیل میباشد ولی در محافل سیاسی پایتخت مسافرت دو سفیر (امریکا و شوروی) را به کشور شوروی با توجه به تغییرات مهمی که در صدر هیئت رئیسه اتحاد جماهیر شوروی صورت گرفته، شایان توجه میدانند.[12]
پینوشتها:
[1]. امام در آینه اسناد، سیر مبارزات امام خمینی به روایت اسناد شهربانی، ج 2، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۳، ص 23.
[2]. صحیفه امام، ج 1، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، 1389، ص 358
[3]. دوانی، علی، نهضت روحانیون ایران، ج 4، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1377، ص 240 و 241.
[4]. آیتالله میلانی به روایت اسناد ساواک، ج 2، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۸۱، ص 73 و 74.
[5]. روزنامه کیهان، ش 6296، 3/5/43، ص 12.
[6]. مجله تهران مصور، ش 1090، 2/5/43، ص 8.
[7]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 104، 3/5/1343، ص 16.
[8]. همان، ص 20.
[9]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 105، 4/5/1343، ص 5 و 6 و 7.
[10]. روزنامه آزادی، ش 3720، 3/5/1343، ص 1.
[11]. مجلة امید ایران، ش 521، 2/5/1343، ص 45 و 8.
[12]. مجله تهران مصور، ش 1090، 2/5/1343، ص 7.
