جمعه 6 اردیبهشت 1342 / 2 ذی‌حجه 1382/ 26 آوریل 1963

5 بازدید

ملاقات تعدادی از دانشجویان با امام خمینی

عبدالرسول لاهیجی، نقاش‌زاده و سیداحمد اردهالی به همراه دوازده نفر دانشجوی دانشکدة حقوق، امروز در قم به ملاقات آیت‌الله خمینی رفته و همکاری خویش را با ایشان اعلام کردند. بر پایة گزارش رسیده، در این دیدار، آیت‌الله خمینی اظهار داشته: «این‌که شایع می‌نمایند ما با دولت مخالفت داریم، بی‌مورد است، مگر در اموری که مخالف مذهب و قرآن باشد». ایشان اضافه نموده: «من با سی‌ هزار تومان، هفت‌ هزار طلبه را در قم اداره می‌نمایم، ولی دولت صد برابر این پول را خرج هزار نفر دانشجو می‌نماید».[1]

± پرداخت شهریة طلاب توسط آیت‌الله میلانی

آیت‌الله میلانی پرداخت شهریه به طلاب را شروع کردند. از امروز شهریه ‌دادن آیت‌الله میلانی به طلاب مشهد مثل برج‌های سابق شروع شد. به گفتة شیخ احمد خسروجردی، یکی از شاگردان خصوصی آیت‌الله میلانی به نقل از ایشان، از تهران مبلغ سی ‌هزارتومان برای شخص آیت‌الله فرستاده می‌شود.[2]

± آزادی شماری از دانشجویان زندانی

امروز شماری از دانشجویان از زندان آزاد شدند. مهندس مهدی بازرگان در یادداشت‌هایش می‌نویسد: «جریان اعتصاب غذا وضع ما را مشکل‌تر کرده‌ است، ولى می‌ارزید؛ چون بالاخره‌ تا به حال سیزده نفر از زندان قصر آزاد شده‌اند و به‌علاوه،‌ تظاهرات و اعتراض‌هایى که‌ در بیرون مخصوصاً در دانشگاه‌ صورت گرفت، چند سنگر، ملت را جلو آورد و وزیر مشاور مجبور شد به‌ مخبرین جراید بگوید ما از پس دانشجویان برنمى‌آییم و آزادشان گذاشتیم هرچه‌ می‌خواهند بگویند».[3] او می‌افزاید: «اعتصاب غذاى ما دو ساعت بیشتر طول نکشید؛ اما قزل‌قلعه‌ای‌ها 72 ساعت در گرسنگى مانده‌، خیلى ضعیف شده‌ بودند. همین 29 نفرى که‌ در تظاهرات بعد از جریان اعتصاب غذا گرفته‌ و به‌ زندان موقت شهربانى برده‌ بودند (همان‌جا که‌ پیرار سال بعد از 30 تیر ماها بودیم)، سه‌ چهار شبانه ‌روز به‌ این حال مانده،‌ با وجود اصرار افسران زندان، حاضر به‌ شکستن اعتصاب نشده‌، آمدن رؤساى جبهه‌ و دستور دادن آن‌ها را خواسته‌ بودند تا آن‌که‌ بالاخره‌ صدیقى و سنجابى را از این‌جا بردند و آن‌ها دست از اعتصاب برداشتند. پسر حسیبى هم در میانشان بود».[4]

± دیدار خصوصی رئیس ستاد مشترک آمریکا با شاه

ژنرال تیلور، رئیس ستاد مشترک آمریکا، امروز به‌ طور خصوصی با شاه ملاقات کرد. تیلور، ریاست هیئت نمایندگی آمریکا را در کنفرانس کمیتة نظامی سنتو عهده‌دار است. به گزارش آسوشیتدپرس، شاه و تیلور در ملاقات خود دربارة تحولات اخیر خاورمیانه و به خصوص دربارة حرکت مصر، سوریه و عراق به سوی وحدت، مذاکره کرده‌اند.[5]

± پیچیدگی مبارزة ارتش با عشایر جنوب

وضعیت مبارزة نیروهای ارتش به فرماندهی آریانا با عشایر جنوب به شدت پیچیده شده است. سرهنگ 2 اصلانی، فرمانده پادگان یاسوج، در گزارش «خیلی خیلی خیلی خیلی فوری و مهم» می‌نویسد: «... طبق گزارش مأمور ضد اطلاعات... اشرار تصمیم دارند امشب ستون سرهنگ ناظم را محاصره نمایند و تعداد آن‌ها در حدود 1500 نفر بوده و راه بین یاسوج و بابکان را نیز بسته‌اند». سرتیپ بنی‌اعتماد نیز در گزارش خویش، تعداد عشایر مزبور را حدود 1500 نفر ذکر می‌کند. در نتیجه، سرهنگ شبستری به فرمانده لشکر 10 فارس اعلام می‌دارد: «تعداد چند جعبه نارنجک و مقدار کافی مهمات (ام ـ 1) و مقدار گلوله‌های منور، آماده و به فرودگاه حمل و به وسیلة داکوتا در ظرف امروز به سرهنگ ناظم برسانند...».

با این حال، برای نجات ستون سرهنگ ناظم، چند طرح در شورای ستادی عملیات جنوب مطرح گردیده است. سرانجام تصمیم گرفته شد که گردان عملیات مخصوص که از شیراز به یاسوج حرکت داده شده بود، برای حمایت ستون سرهنگ ناظم، تا دشتروم و سفیدار عزیمت نماید. هواپیماها نیز علاوه بر بمباران شدید خط سیر و اطراف و جوانب آن، مرتباً برفراز منطقه پرواز نموده و با پشتیبانی و پوشش هوایی، ستون را از هرگونه گزند و آسیبی مصون دارند. بنا به نقل آریانا: «بعدازظهر روز ششم اردیبهشت، اشرار برای حملة شبانه در یکی از دره‌های مجاور موضع دفاعی، متمرکز شده و منتظر رسیدن تاریکی شب بودند. این موضوع... به پست پرنده مخابره گردید. هواپیماها بالای سر دشمن پدیدار شده و از خطای تاکتیکی اشرار که به هواپیماها تیراندازی و در نتیجه محل خود را نشان دادند، استفاده کرده و آن‌ها را شدیداً بمباران کردند. نتیجة این بمباران بسیار رضایت‌بخش [بود] و اشرار دچار تلفات و ضایعات زیادی شدند. لحظة مطلوب فرا رسیده بود و اینک می‌بایستی با استفاده از گرفتاری اشرار... و با بهره‌برداری از این تخریب روحیه، ستون سرهنگ ناظم را از محاصره خارج کرد. این درست همان لحظه بود که انتظار آن را داشتم...».[6] با این حال، سپهبد آریانا از حربة اختلاف و تطمیع نیز در نبرد خود با عشایر سود برده، در نامه‌ای خطاب به شاه می‌نویسد: «تاکنون ایل قشقائی هیچ‌گونه تظاهری به مخالفت نکرده و اگر جاده‌های مسیر خود را ناامن نموده، به علت خشک‌سالی و تنگ‌دستی افراد گم‌نام ایل و دزدان و راهزنان حرفه‌ای بوده است. جان‌نثار پیشنهاد می‌نماید که دو نفر از سران طایفة دره‌شوری که از طوایف بزرگ ایل قشقائی می‌باشند، به نام زیاده دره‌شوری و زکی دره‌شوری به تهران احضار، و مورد تفقد و مرحمت قرار گیرند و نیز اگر لازم باشد به افتخار شرفیابی نائل شوند و سپس هرچه زودتر به شیراز مراجعت کنند». او تصریح کرده که: «قصد جان‌نثار این است که آنان را داخل ایل بفرستم زیرا اگر آنان به مراحم دولت امیدوار باشند، برای خلع سلاح ایل قشقائی تسهیلاتی در کار نیروی جنوب فراهم خواهد شد».[7]

± استاندار جدید خراسان

امروز سپهبد سید صادق امیرعزیزی به عنوان استاندار خراسان و نیابت تولیت آستان قدس به شاه معرفی شد.[8]

پی‌نوشت‌ها:


[1]. سیر مبارزات امام در آیینه اسناد ساواک، ج 13، تهران، عروج، ۱۳۹۳، ص 81.

[2]. حضرت آیت‌الله العظمی آقای حاج سیدمحمدهادی میلانی به روایت اسناد ساواک، جلد 1، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 90.

[3]. بازرگان، مهدی، یادداشتهای روزانه مهندس بازرگان، تهران، قلم، ۱۳۷۶، ص 447.

[4]. همان، ص 448.

[5]. بولتن خبرگزارى پارس محرمانه‌، ش 28، 7/2/1342، ص 18.

[6]. سیاهپور، کشواد، قیام عشایر جنوب 43 ـ 1341، تهران: موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، ۱۳۸۸، ص 358و9.

[7]. آریانا، بهرام، تاریخچه عملیات نظامی جنوب، تهران، چاپخانه ارتش، 1342، ص 203.

[8]. مجله سپیدوسیاه، ش 503، 6/2/1342، ص 3.