پنجشنبه 17 مرداد 1342 / 18 ربیعالاول 1383 / 8 اوت 1963
5 بازدید
± تماسهای محدود تلفنی با آیتالله خمینی
در ادامة محدودیتها برای ملاقات با آیات عظام خمینی، محلاتی و قمی، امروز نیز تنها تماسهای تلفنی آزاد بود. در یکی از تماسها، صاحب مغازهای در قلهک، از آیتالله خمینی درخواست کرد دستور دهد تا رهایی کامل آیات عظام، مغازهها به نشانة اعتراض بسته شوند. در این مکالمه، آقای بروجردی از بستگان آیتالله خمینی [داماد آیتالله خمینی] که مخاطب وی بود گفت آیتالله خمینی معتقدند این امور ارتباطی به آقایان ندارد. سپس فرد تماسگیرنده خواست با مصطفی خمینی صحبت کند، ولی چون نامبرده در منزل نبود، مکالمهای صورت نگرفت. در تماسی دیگر نیز از مصطفی خمینی خواسته شد برای صحبت دربارة مسائلی به منزل ثقفی یا نجفی در پامنار مراجعه نماید. همچنین سیدجلالالدین تهرانی و یک روحانی به نام رفیعی با اجازة فرمانداری با آیتالله خمینی دیدار کردند.[1]
± ادعای ساواک از تمایل آیتالله محلاتی برای ایجاد تفاهم با حکومت
آیتالله خمینی و آیتالله محلاتی همچنان در مکانهای قبلی ساکن میباشند اما آیتالله قمی از منزل برادرش به خانهای در زرگنده منتقل شده است. در پی کسالت آیتالله محلاتی، ساواک، پزشکی را به محل سکونت وی فرستاد. گزارش ساواک از سخنان آیتالله محلاتی در یک محفل خصوصی، مدعی است «نامبرده خواهان ایجاد حسن تفاهم بیشتری با مقامات مسئول بوده و منتظر است که مورد عفو قرار گیرد».[2]
± تحلیل رادیو قاهره از اطلاعیه ساواک
رادیو قاهره در تحلیل اطلاعیة منتشره در روز 12 مرداد سازمان اطلاعات و امنیت ایران گفت این اطلاعیه با هدف افشا خیانت روحانیت و دلائل آن انتشار یافت اما با کنکاش و بررسی بیشتر، تنها یقین حاصل میشود «هیأت حاکمه شعری گفته که در قافیهاش گیر کرده و حالا ... به پروندهسازی و تلاش مذبوحانه و افتضاحات دیگر دست زده است». گوینده در ادامه با تأکید بر عقل و قضاوت مردم افزود، از اینپس، محال است رژیم دیگر بتواند اعتماد و محبت مردم را به دست آورد. بهتر است هیأت حاکمه ایران، با عقل و حیا به اطراف خود بنگرد یا با عدهای از عقلا اگر از جنس خودش نباشند، مشورت کند.[3]
± پرداخت نشدن خسارات مردم
رادیو صدای آزاد ایران ادعا کرد دولت هیچ خسارتی به آن عده از مخالفان رژیم که در حادثة 15 خرداد متضرر شدهاند، نمیپردازد.[4]
± اطلاعیه وزارت امور خارجه
وزارت امور خارجه با انتشار اعلامیهای، حمایت دولت ایران از قرارداد سه جانبة منع آزمایشهای اتمی میان آمریکا، شوروی و چین را تأیید نمود.[5]
± امضای قرارداد منع آزمایشهای اتمی توسط سفیران ایران
اردشیر زاهدی سفیر کبیر ایران در لندن به همراه رؤسای نمایندگان 22 کشور دیگر، قرارداد منع آزمایشهای اتمی را در کاخ وزارت امور خارجة انگلستان امضا کرد. همزمان محمود فروغی، سفیر کبیر ایران در واشنگتن نیز این قرارداد را امضا نمود. فروغی در سخنرانی کوتاهی به این مناسبت، آرزو کرد امضای این قرارداد، مقدمة اقدامات دیگر برای حفظ صلح و تأمین سعادت مردم جهان باشد. وی افزود دولت ایران امیدوار است دول بزرگ، برای از میان برداشتن فقر و بیماری در سراسر جهان با یکدیگر همکاری نمایند. اورل هاریمن، معاون وزارت امور خارجه آمریکا نیز در پاسخ به سخنان فروغی گفت دولتش، اهداف مورد نظر فروغی را همچنان دنبال خواهد کرد.[6] جرج بال قائممقام وزیر خارجه و ویلیام فاستر رئیس سازمان خلع سلاح آمریکا نیز در مراسم امروز حضور داشتند.[7]
± امضای قرارداد منع آزمایشهای اتمی توسط برخی کشورها
دولتهای استرالیا، مکزیک، کانادا، نیوزیلند، هندوستان، فیلیپین، مالایا، لیبریا، لهستان، بلژیک، بلغارستان، ایتالیا، ایرلند، افغانستان، رومانی، تونس، قبرس، یوگسلاوی، فنلاند، چکسلواکی، اسرائیل، هندوراس، مجارستان، شیلی، برزیل، آرژانتین، مصر، یونان و بولیویا، قرارداد منع آزمایشهای اتمی را امضا کردند.[8]
± مصاحبه رادیو مسکو با سفیر ایران در شوروی
طهمورث آدمیت، سفیر کبیر و نمایندة مختار ایران در اتحاد شوروی در مصاحبه با رادیو مسکو، دربارة اهمیت امضای قرارداد منع آزمایشهای هستهای گفت: از آنجا که خطر سلاحهای اتمی، متوجه تمام جهانیان است، هر فرد حق دارد خواهان توقف آزمایشهای اتمی و بهرهگیری از سلاحها باشد. وی در ادامه با یادآوری فلسفة ایرانیان در مبارزه با ظلم و تأکید شاه بر خلع سلاح و منع آزمایشهای سلاح هستهای تأکید کرد این خصلت به حتم، یک وجه مشترک دیگر با شوروی است. هرچه وجوه اشتراک افزایش یابد، روابط همسایگی دو کشور بهبود خواهد یافت.[9] رادیو مسکو در ادامة این خبر تأکید کرد منافع امضای این قرارداد برای ایران بیش از سلامتی هر فرد است. «انعقاد قرارداد عدم تعرض بین اعضای پیمان آتلانتیک شمالی و قرارداد ورشو، برای تقویت امنیت کشورهای خاور نزدیک و میانه از آن جمله ایران، اهمیت فراوانی خواهد داشت.».[10]
± خشنودی رئیس جمهور پاکستان از برقراری رابطه با افغانستان
ایوبخان رئیس جمهور پاکستان با اشاره به تشابهات نژادی و فرهنگی سه کشور ایران، پاکستان و افغانستان، ابراز امیدواری کرد سه کشور روابط نزدیکتری با هم داشته باشند. وی با اظهار خشنودی از برقراری مجدد روابط دوستانه با افغانستان یادآور شد پاکستان از دوستی با تمام دول جهان استقبال میکند و در چارچوب همین سیاست نیز، توانسته است مسائل خود را با ایران، چین و برمه حل نماید. ایوبخان با تأکید بر «قدرت وسیع نظامی» کشورش گفت مردم پاکستان آمادهاند برای حفظ استقلال خود، جانفشانی کنند.[11]
± ششمین اجتماع واحد کارگران استان مرکز
همچنین عصر امروز ششمین اجتماع واحد کارگران استان مرکز با شرکت نمایندگان 76 سندیکا و اتحادیة کارگری تشکیل شد. در این نشست، خسروانی وزیر کار، از روشنبینی نمایندگان کارگری در تجزیه و تحلیل مسائل روز تقدیر نمود. صحت دبیر سندیکای کارگران آرایشگاهها نیز تأکید کرد برخی معتقدند اجتماعات کارگری، «میتینگهای موسمی انتخاباتی» است. در حالی که کارگران به دنبال اهداف بزرگی مانند وحدت کارگری و ملی هستند. صائبی دبیر سندیکای کارگران سیمان نیز با اشاره به اعلامیة روز گذشتة شورای مرکزی کارگران گفت هنوز، هیچ نامزدی از سوی کارگران معرفی نشده و قرار است چند روز پیش از برگزاری انتخابات، با گردهمایی نمایندگان کارگری، افراد ذیصلاح معرفی شوند. گفتنی است دیروز، اعلامیهای به نام شورای مرکزی کارگران منتشر شد که در آن، عدهای به عنوان نامزدهای انتخاباتی معرفی شدند.[12]
± فعالیتهای انتخاباتی
از شهرهای ایلام، سقز، صحنه، بندرعباس،[13] سنندج، زابل و قم خبر میرسد نمایندگان کارگران، دهقانان، فرهنگیان و زنان در تأیید لوایح ششگانه و حمایت از انتخابات در این شهرها اجتماع کردند.[14] در رشت نیز بیش از چهل هزار تن از برنجکاران، فرهنگیان و بانوان این شهر در میدان شهرداری تجمع کرده و ضمن حمایت از لوایح ششگانه، به تصویب قطعنامه پرداختند. در اجتماع امروز این شهر، علیآبادی، استاندار و شیخالاسلامی رئیس سازمان امنیت نیز حضور داشتند.[15]
± وضعیت اقتصادی کارمندان دولت
رادیو صدای آزاد ایران به نقل از روزنامة اطلاعات اعلام نمود وضعیت اقتصادی کارمندان دولت، بسیار وخیم است. گوینده با استناد به سخنان کارمندان مبارزه با مالاریا در شهرستان آستارا و فرهنگیان تازه استخدام شدة استان آذربایجان شرقی گفت این افراد ماههاست که حقوقی دریافت نکردهاند.[16]
± توزیع اسناد مالکیت کشاورزان گیلان
عصر امروز سپهبد ریاحی وزیر کشاورزی، اسناد مالکیت 23 هزار و 260 خانوار استان گیلان را در باغ محتشم رشت توزیع کرد. در این مراسم علیآبادی استاندار گیلان، سالور معاون وزارت کشاورزی و سرپرست سازمان اصلاحات ارضی کل کشور و تعدادی از رؤسای ادارات و سازمانهای اداری این استان حضور داشتند. رئیس کشاورزی و مسئول اصلاحات ارضی استان گیلان گزارش داد تا کنون 250 شرکت تعاونی با سرمایة چهل میلیون ریال در این استان تشکیل شده است. وی افزود روستاییان گیلانی، امسال صد هزار تن برنج مازاد بر مصرف مردم منطقه برداشت کردهاند که این امر اهمیت اصلاحات و طرحهای عمرانی را در افزایش محصول نشان میدهد.[17]
± افتتاح مسابقات قهرمانی کشور با حضور شاه و فرح
عصر امروز، مسابقات قهرمانی کشور با حضور شاه و فرح پهلوی در ورزشگاه امجدیه آغاز شد. در این مراسم پس از سخنرانی سرلشگر ایزدپناه رئیس سازمان تربیت بدنی، شاه به ایراد سخنرانی پرداخت.[18] ورزشکاران شرکتکننده در این مسابقات به همراه سرپرستان و نمایندگان سازمان تربیت بدنی، صبح امروز، برای ادای احترام به آرامگاه رضا شاه رفتند.[19]
پینوشتها:
[1]ـ معادیخواه، عبدالمجید، راز طوفان: یادنامة آیتالله سید مصطفی خمینی، تهران، بنیاد تاریخ انقلاب اسلامی، 1378، ص 70 و 71.
[2]ـ قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، ج 4: دوران حصر، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1380، ص 45.
[3]ـ بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 110، 19/5/1342، ص 52و 53.
[4]ـ همان، ص 51.
[5]ـ گاهنامة پنجاه سال شاهنشاهی پهلوی، ج 2، تهران، کتابخانه پهلوی، بیتا، ص 1671.
[6]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11161، 19/5/1342، ص 1.
[7]ـ روزنامه کیهان، ش 6012، 17/5/1342، ص 1.
[8]ـ روزنامه پست تهران، ش 2962، 19/5/1342، ص 1 و 8.
[9]ـ بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 110، 19/5/1342، ص 63 و 64.
[10]ـ روزنامه کیهان، ش 6013، 19/5/1342، ص 1.
[11]ـ همان، ش 6012، 17/5/1342، ص 1.
[12]ـ همان، ش 6013، 19/5/1342، ص 1 و 12.
[13]ـ همان، ش 6012، 17/5/1342، ص 7.
[14]ـ روزنامه مهر ایران، ش 1892، 17/5/1342، ص 4.
[15]ـ روزنامه کیهان، ش 6012، 17/5/1342، ص 7.
[16]ـ بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 110، 19/5/1342، ص 51 و 52.
[17]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11161، 19/5/1342، ص 15.
[18]ـ همان، ش 11161، 19/5/1342، ص 1.
[19]ـ همان، ش 1116، 17/5/1342، ص 1.
