دوشنبه 26 مرداد 1343 / 9 ربیعالثانی 1384 / 17 اوت 1964
4 بازدید
تقدیر آیتالله میلانی از اعتمادزاده
آیتالله میلانی از وکیل آیتالله طالقانی و مهندس بازرگان تقدیر کرد. به گزارش ساواک، سرهنگ بازنشسته محمد اعتمادزاده که وکالت آیتالله طالقانی و مهندس بازرگان را در دادگاه بدوی و تجدیدنظر سران نهضت آزادی به عهده داشت، به وسیله سیدکاظم شریعتمداری به آنان معرفی شده پس از خاتمه محاکمه مشارالهیم مبلغ 10 هزار ریال حقالوکاله به وی پرداخت نمودهاند. بنابراین گزارش همچنین آیتالله میلانی تقدیرنامهای در مورد نحوه مدافعات نامبرده از متهمین مذکور به انضمام یک جلد قرآن به وکیل موصوف اهدا نموده است.[1]
تجلیل مطبوعات از کودتای 28 مرداد
به مناسبت یازدهمین سالروز کودتای 28 مرداد و بازگشت دوباره محمدرضا پهلوی به قدرت، روزنامهها مطالبی در تمجید از وی بدون اشاره به نقش امریکا و انگلیس در به روی کار آوردنش به چاپ رساندند. از آن جمله مجله ترقی در شماره امروز خود این روز را معجزهای دانست که استقلال و تمامیت ارضی مملکت را از سقوط و اضمحلال نجات داد. این مجله سپس به نقل سخنانی از محمدرضا پهلوی پرداخت. او در این سخنان وضع مملکت را در روزهای قبل از مرداد 1332 چنین تشریح کرده است: «آنچه در آن روز روی داد واقعاً به معجزهای شبیهتر بود، و در تمام دنیا از این موارد بسیار به ندرت میتوان یافت، که قلوب مردمی اینطور به هم نزدیک باشد که در سرتاسر مملکت همه آنها مثل فرد واحدی تنها تحت تأثیر احساسات وطنپرستانه، بدانند که چه باید بکنند، هر قدر اوضاع و احوال قبل از 28 مرداد 1332 را بیشتر در خاطر آوریم به اهمیت قیام ملت ایران در آن روز تاریخی بهتر پیمیبریم، زیرا هرج و مرجها و آشوبها شیرازه و نظام مملکت را از هم گسیخته بود و با وجود حکومت نظامی دائم، سرتاسر کشور در آتش ناامنی میسوخت، چرخهای اقتصادی و دستگاههای تولیدی از کارافتاده بود، خطوط ارتباطی و راههای کشور، تشکیلات بهداشتی و فرهنگی همه رو به خرابی و تعطیل میرفت. استخراج و فروش نفت متوقف ماند و از این راه زیانهای هنگفت متوجه ما گردید، از نظر سیاسی نیز به آبروی مملکت لطمه شدید وارد آمد و ایران مقام و حیثیت خود را در دنیا داشت از دست میداد». «همه این گرفتاریها نتیجه مستقیم هرج و مرج و آشوب و نفوذ مشتی بیگانهپرست در دستگاه حکومت بود، اگر هوشیاری و فداکاری مردم وطنپرست ایران نبود، نام کشور ما در ردیف کشورهای دستنشانده درمیآمد».
نویسنده سپس با اشاره به فرار شاه از کشور آن را چنین توجیه کرده است که چون ناامنی، اختلاف و چنددستگی توأم با تمرد و سرپیچی رئیس دولت معزول به اوج رسید، شاه برای جلوگیری از هر گونه جنگ داخلی و خونریزی و قتل و غارت، ایران را ترک کرد.
به ادعای نویسنده، عوامل بیگانه که بر اثر اوج ناامنی و آشوب، خود را پیروز میدان یافته بودند، به جشن و پایکوبی پرداختند؛ اما میهنپرستان واقعی و کسانی که به استقلال مملکت پایبند بودند، جان بر کف نهادند و به سرعت وارد میدان شدند. و روز 28 مرداد، ناگهان رستاخیز بزرگ آغاز شد. رستاخیزی که هرگز موافقت قبلی در آن دخالت نداشت و فقط احساسات عمیق شاه دوستی و میهنپرستی محرک آن بود.
مجله ترقی بار دیگر به نقل گفتههایی از شاه میپردازد که گفته: «قیام آن روز در درجه اول قیام پابرهنهها و طبقات محروم اجتماع بود. همه آنهایی که در آن روز از نزدیک شاهد این نهضت عظیم ملی بودند به چشم خود دیدند که صف اول جبهه مبارزه را مردان و زنان طبقات عادی تشکیل میدادند که هیچوقت از بابت این قیام دلیرانه خود اجر و مزدی نخواستند زیرا آن عاملی که ایشان را بدین قیام برانگیخته بود همان احساس غریزی و فطری جاودانی و شکستناپذیری بود که در طول هزاران سال هر زمان که خطر محو استقلال و ملیت این سرزمین و این ملت در پیش آمده به نحو معجزهآسایی در نهاد فرد فرد مردم این آب و خاک بروز کرده و آنها را به پیکار برای حفظ یک سنت 2500 ساله استقلال مملکت و افتخار شاهنشاهی واداشته است. نویسنده در پایان، ثبات کنونی کشور را ناشی از همان «رستاخیزی» میداند که در 28 مرداد 1332 در کشور به وقوع پیوست.[2]
آموزش خلبانان ایران در امریکا
بنا به اعلام وزارت دفاع امریکا، عدهای از خلبانان نیروی هوایی ایران کارآموزی خود را برای راندن هواپیماهای شکاری 5 ـ اف (نورثروب) آغاز کردهاند. به گزارش خبرگزاری فرانسه از واشنگتن، این خلبانان در پایگاه هوایی ویلیامز در آریزونا تعلیم میبینند. در ظرف ماههای آینده 250 فروند از هواپیماهای «فریدم فایتر» از طریق کمکهای نظامی امریکا به چند کشور از جمله ایران تحویل خواهد شد.[3]
ولیعهد و نخستوزیر عربستان در تهران
ساعت 20 امروز امیرعبدالله فرزند امیرفیصل، ولیعهد و نخستوزیر عربستان سعودی وارد تهران شد. وی که میهمان شرکت هواپیمایی ملی ایران میباشد در فرودگاه مورد استقبال مقامات هواپیمایی ملی ایران قرار گرفت.[4]
کنگره سران کشورهای مسلمان جهان
از مکه خبر رسیده است که دولت عربستان سعودی در صدد است کنگرهای از سران همه کشورهای مسلمان جهان تشکیل دهد. به نوشته تهرانمصور، دعوتنامههایی تاکنون برای کشورهای الجزایر، ایران، افغانستان، اندونزی، اردن هاشمی، ترکیه، عراق، سوریه، مصر، پاکستان، کویت، لیبی، سودان، زنگبار، یمن و غنا فرستاده شده و قرار است برای چند کشور دیگر نیز فرستاده شود. محافل سیاسی ایران از تشکیل چنین کنگرهای اظهار بیاطلاعی کردهاند و اظهار میدارند بر فرض که چنین کنگرهای هم تشکیل شود دولت ایران چون با دو کشور مسلمان ترکیه و پاکستان در پیمانهای ناحیهای شرکت دارد لزومی ندارد که در اتحادیههای جدیدی وارد شود.[5]
سفر سفیر امریکا در ایران به واشنگتن
«هولمز» سفیرکبیر امریکا در ایران برای مدت یک ماه تهران را به عزم واشنگتن ترک گفت. خبر مسافرت سفیر امریکا از تهران هنوز رسماً اعلام نشده و این خبر در بولتن یومیه اداره اطلاعات سفارت امریکا نیز چاپ نگردیده است. تهرانمصور با نقل این خبر و بدون ذکری از منبع آن میافزاید: هولمز که تا پایان سال جاری دوران خدمت سیاسیاش تمام میشود و به احتمال قوی بازنشسته میگردد در دوران سفارتش سعی کرد که روابط ایران و امریکا را مستحکمتر کند. به نظر وی اکنون ایران و امریکا دارای صمیمانهترین رابطه هستند و امریکا به طور همهجانبه از ایران طرفداری میکند.[6]
قرارداد هوایی ایران و شوروی
ایران و شوروی یک قرارداد هوایی امضا کردند که به موجب آن سرویسهای هوایی مسافربری بین تهران ـ مسکو شروع به کار خواهد کرد. به گزارش آسوشیتدپرس، به موجب این قرارداد 45 روز دیگر پرواز بین تهران ـ مسکو آغاز میگردد. این قرارداد را وزیر امور خارجه ایران و وزیر هواپیمایی شوروی امضا کردند. سرویس هواپیمایی شوروی و هواپیمایی ملی ایران هر هفته دو پرواز خواهند داشت و هواپیماها بین راه در تبریز و تفلیس توقف خواهند کرد. بر پایه همین گزارش، با امضای این قرارداد هواپیماهای شوروی از طریق تهران به کراچی، بمبئی، کلمبو و جاکارتا و هواپیماهای ایران نیز از طریق مسکو به شهرهای اروپایی پرواز خواهند نمود. کرایه تهران ـ مسکو معادل 144 دلار (11016 ریال) میشود و ممکن است برای توریستها تا 50 درصد تخفیف داده شود. وزیر هواپیمایی شوروی پس از امضاء قرارداد گفت: این یک اقدام مهم در بهبود مناسبات دو کشور و بالا بردن تفاهم بین دو کشور همسایه محسوب میشود.[7]
مجله تهران اکونومیست با درج این خبر مینویسد: متن موافقتنامه بعد از تصویب مجلسین دو کشور منتشر خواهد شد و قبل از تصویب قابل اجرا نیست. امضای این موافقتنامه، ارتباط بین دو کشور را تسهیل میکند. علاوه بر آن راه تهران را به اروپا خصوصاً کشورهای اسکاندیناوی نزدیکتر و کوتاهتر میکند.
علاوه بر این موافقتنامه قرارداد دیگری در زمینه همکاری بازرگانی بین شرکت هواپیمایی ملی ایران و مؤسسه هواپیمایی شوروی «ائروفلوت» امضا و مبادله گردید. قرارداد مزبور را تیمسار سرلشکر خادمی مدیرعامل شرکت هواپیمایی ملی و آقای «دانیلوچیوف» رئیس «ائروفلوت» که ریاست هیئت نمایندگی شوروی را در مذاکرات بین دو دولت عهدهدار بود امضا نمودند. مطابق این قرارداد، این دو شرکت در ایران و شوروی نمایندگی کل فروش یکدیگر را به عهده میگیرند.[8]
کسب درآمد از جشنهای 2500 ساله
خبر برپایی جشنهای 2500 ساله، سودجویان بسیاری را به طمع کسب درآمدهای سرشار، متوجه ایران کرده است، از آن جمله، یک شرکت امریکایی در نامهای به نایبرئیس شورای جشنهای شاهنشاهی آمادگی خود را برای تزیین مراسم اعلام کرد. این شرکت با تأکید بر اینکه این نوع فعالیتها مستلزم تجربه و سابقه ممتدی است زیرا در این قبیل امور اشکالات متعددی از قبیل وضع هوا و شرایط دیگر وجود دارد و اگر از راه غلط اداره شود به سهولت ممکن است موجب اتلاف هزینه و عدم جلب توجه شود، مهمترین سابقه خود را چراغانی جشن استقلال نیجریه معرفی کرد و نوشت: دولت نیجریه چراغانی و تزئین تمام شهر لاگوس را به عهده ما گذارده و این کار مستلزم چراغانی خیابانهای بسیار و عمارات و ابنیه عمومی و سایر شهرهای دیگر آن کشور بود. در این مورد بیشتر تزئینات در لندن توسط «شریسالین لیمیتد» تهیه شده و با کشتی به لاگوس حمل شد تا در آنجا توسط کارگران محلی و با همکاری مقامات شهرداری و برق نصب گردد.[9]
تصویبن دریافت وام از امریکا
خبرنگار پارلمانی مهر ایران گزارش میدهد در اجرای تکلیفی که به موجب ماده واحده قانون مربوط به تصویبنامههای دورة فترت به عهده دولت گذاشته شده بود تصویبنامه راجع به وام از امریکا به مبلغ 1 میلیارد و 580 میلیون و 20 هزار ریال به ضمیمه متن قراردادها به فارسی و انگلیسی از طرف دولت سابق تقدیم مجلس شد که مورد رسیدگی و تصویب قرار گیرد. این قرارداد در هفتم اردیبهشت 1340 امضا شده است.[10]
پینوشتها:
[1]. آیتالله میلانی به روایت اسناد ساواک، ج 2، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۸۱، ص 92.
[2]. مجله ترقی، ش 1126، 26/5/43، ص 3 و 2.
[3]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 124، 29/5/43، ص 12.
[4]. روزنامه اطلاعات، ش 11464، 27/5/1343، ص 16.
[5]. مجله تهرانمصور، ش 1089، 26/5/1343، ص 5.
[6]. همان.
[7]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 123، 24/5/43، ص 6 و 5.
[8]. مجله تهران اکونومیست، ش 548، 31/5/1343، ص 5.
[9]. بزم اهریمن، جشنهای دوهزار و پانصد سال شاهنشاهی به روایت اسناد ساواک و دربار، ج 2، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۷۷، ص 2 و 61.
[10]. روزنامه مهر ایران، ش 2147، 26/5/1343، ص 1 و 2.
