دوشنبه 5 مرداد 1343 / 17 ربیعالاول 1384 / 27 ژوئیه 1964
4 بازدید
پذیرایی مراجع از مردم
امروز به مناسبت میلاد حضرت رسول اکرم «ص» حضرات آیات خمینی، نجفی و شریعتمداری در منازل خود از اشخاص پذیرایی نمودند.[1]
دستگیری آیتالله بهشتی
آیتالله سیدمحمد بهشتی پس از سخنرانی به مناسبت سالروز تولد پیامبر اسلام، در مدرسه چهارباغ اصفهان، توسط ساواک این شهر دستگیر شد.[2]
انتقاد آیتالله شریعتمداری از انحراف جوانان
آیتالله سیدکاظم شریعتمداری از تبلیغات سوءاجانب و انحراف جوانان مملکت ابراز نارضایتی کرد. به گزارش ساواک، امروز در مجلس جشنی که به مناسبت تولد حضرت رسول (ص) از طرف هیئت مدیرة مرکزی مسجد امام حسین (ع) به مدیریت شیخعباسعلی اسلامی در میدان فوزیه نبش خیابان شاهرضا با شرکت عدهای از علماء منجمله آقایان سیدمرتضی شبستری، سیدابراهیم میلانی، حاجآقا بزرگ نوری، سیدمرتضی خلخالی، سیدمهدی انگجی، آیتالله خوانساری، خلیل کرمانشاهی و سیدقاضی طباطبائی، نمایندگان آیتالله شریعتمداری برگزار شد، شیخعباسعلی اسلامی پیام کتبی آیتالله شریعتمداری را قرائت کرد. آیتالله شریعتمداری گفته است: «امروز جوانان مملکت ما دارند شبانه روز به بدبینی سوق داده میشوند. این سینما و تبلیغات سوء اجانب جوانان مملکت ما را دارد خراب میکند. لذا لازم و واجب است که در مقابل اینها دارالتبلیغی دینی ایجاد شود تا مبلغین بتوانند مردم را از بدبینی و سوءاخلاق نجات بدهند». به گزارش ساواک، اسلامی گفت: این امر آیتالله شریعتمداری است که تبلیغات ضاله این مملکت را فرا گرفته است. به خدا قسم اگر کمونیستها در این مملکت تبلیغ کنند هیچکس نمیتواند نه وزیر نه وکیل و نه تانک و نه دولت جلو آنها را بگیرند. فقط دین است که میتواند در مقابل آنها بازی کند. فقط علماء و روحانیون هستند که میتوانند جلو کمونیستها را بگیرند. وی به نقل از شریعتمداری افزود: تجار تاکنون 200 هزارتومان کمک کردهاند. در حالی که مسجد و دارالتبلیغ مبلغ 3 میلیون تومان خرج دارد. بنابراین گزارش در این موقع عدهای با قبض از اشخاص پول وصول نمودند. در این هنگام به سلامتی آیتالله شریعتمداری چند صلوات فرستاده شد. یک نفر که شناخته نگردید از گوشه جمعیت با صدای بلند میگوید برای یگانه مرجع عالم تشیع آیتالله خمینی صلوات بفرستید. سپس عباسعلی اسلامی میگوید: من جمعه گذشته به دیدن آیتالله خمینی رفتم. ایشان تأکید فرمودند: هر کس بابت وجوهات من بخواهد به داراالتبلیغ کمک کند، من قبول دارم.[3]
اختلافات سیاسی
مبارزه فکری و جنگ سیاسی بین سه شخصیت داخلی، بر اثر انتشار مقالات دکتر حسن ارسنجانی در هفتهنامه بامشاد آغاز شد. ارسنجانی در این مقالات از تز اقتصادی و اجتماعی سوسیالیسم دمکراتیک در ایران دفاع کرده و معتقد است که کشورهای پیشرفتهای چون ایتالیا، سوئد و انگلستان که دو تا از آنها دارای رژیم سلطنتی هستند و مردم آن کشورها علاقه فوقالعادهای به پادشاه و ملکه خود دارند این روش را در پیش گرفته و از طریق اقتصاد سوسیالیسم دمکراتیک در امور اجتماعی و اصلاحات خود موفق شدهاند.
ارسنجانی مخالف هر گونه «لیبرالیسم» در اقتصاد و تجارت است و کنترل دولت را در تولید و توزیع درآمد لازم میداند. این همان نظریه سوسیالیسم دمکراتیک است که در آلمان و انگلستان و سوئد و ایتالیا اجرا شده و موفقیتهای «کاملی» داشته است. بنابراین میتوان ایدئولوژی سوسیالسیم دمکراتیک را یک ایدئولوژی ممتاز دانست و با شرایط ایران تطبیق داد و در حال حاضر حل مشکلات سیاسی و اجتماعی نیز منوط به حل مشکلات اقتصادی است. در مقابل این عقاید، دکتر جلال عبده ضمن تأیید این نکته که دولتها باید در توزیع و تولید درآمدها نظارت داشته باشند اعلام کرد که «هیچ ایدئولوژی خاصی برای تطبیق با شرایط کشورها ضرورت ندارد». بدین طریق، به طور غیرمستقیم نظر دکتر ارسنجانی مبنی بر در پیش گرفتن روش سوسیالیسم دمکراتیک در اقتصاد کشور را رد کرد. دکترعبده گفت: «وظیفه دولتها تنها تأمین نظم و امنیت عمومی نیست، بلکه هر دولتی باید به تولید و توزیع درآمدها نظارت داشته باشد و با توجه به موقعیت جغرافیایی مملکت، انتخاب ایدئولوژی خاص برای ما به جز خطر نتیجه دیگری ندارد و حمله مستقیمی است به سرمایهداران خصوصی». دکترعبده افزود: توسعه اقتصادی هر کشور باید طبق برنامه صحیح و با سرعت مداوم و متناسب پیش رود و چنانچه مردم به صحت برنامه مزبور اعتقاد داشته باشند به هر گونه محدودیت و محرومیتی تن خواهند داد. علاوه بر این تفکیک کارهای سیاسی از اقتصادی، دیگر با شرایط امروز میسر نیست و سیاست و اقتصاد، باید به موازات یکدیگر حرکت کنند و اول باید بر گرسنگی، بیماری، بیخانمانی و بیسوادی غلبه کرد.
پس از انتشار سخنان دکترعبده، دکترارسنجانی طی مقالهای در هفتهنامه بامشاد، عبده را متهم به «ترسیدن» از سوسیالیسم دمکراتیک کرد و نوشت: اگر عدالت اجتماعی و توزیع درآمد بعد از اصلاحات اقتصادی قرار داده شود، در کشوری مانند ایران که اقتصاد روستایی دارد، به جای اجرای اصلاحات ارضی و تقسیم زمین میان دهقانان باید دولت سرمایه مملکت را تسلیم مالکان بزرگ کند تا آنها بتوانند حداکثر بهرهبرداری را از املاک وسیع خود بکنند. این آقایان تولید وسیع کشاورزی امریکا را مثال میآوردند که در املاک بسیار وسیع، عدهای مالکیت دارند و کار میکنند و در صورتیکه این نظر صحیح بود میبایست ما تمام سرمایه بانک کشاورزی را از روز تأسیس تا 1340 به اضافه مبالغ هنگفتی اسکناس دیگر به مالکین بزرگ میپرداختیم تا بیشتر محصول به دست بیاورند و زارعینشان نیز درآمد بیشتری کسب کنند. دکترارسنجانی سپس افزود: ولی آنچه در رفراندوم سال 1342 به تصویب ملت ایران رسید چیزی جز زیرسازی سوسیالیسم دمکراتیک نمیتواند باشد و اگر قرار باشد این اصول مسخ گردد و به نام سرمایهگذاری خصوصی و تشویق تولید و عقب انداختن اصلاحات دوباره به اصول قبل از رفراندوم برگردیم، دیگر نباید لیبرالیسم اقتصادی را محکوم نمایید!
در گیر و دار این مبارزه ایدئولوژیک، دکتر کاویانی نیز به نوبه خود طی مقالهای در خواندنیها شدیداً به دکترارسنجانی حمله کرد لیکن از نظریات دکترعبده هم پشتیبانی نکرد. دکتر کاویانی مخالف سرسخت سوسیالیسم دمکراتیک است و مینویسد: «کمونیستها و سوسیالیستها هر چه میخواهند بگویند ولی این اصل را نمیتوانند منکر شوند که ایجادکننده و سازنده در دنیا بشر است و رشد افراد یک جامعه است که رشد جامعه را ممکن میسازد. دکترکاویانی که معتقد به اصل آزادی و رشد فردی در اقتصاد و تجارت است به نطق ارهارد صدراعظم آلمان که از اقتصاددانان بزرگ دنیاست تکیه میکند که میگوید: در سیستم تجارت آزاد، ریسک و رقابت در کار است و اصل رقابت این نکته را ممکن میسازد که تصمیماتی که گرفته میشود عادلانه و مطابق حق باشد و نیز جلوگیری میکند از اینکه ما از اصول منجمدی پیروی کنیم و تابع ایدئولوژیهایی گردیم که حیات اقتصادی ما را فلج میسازد! جنگ ایدئولوژیک بین این سه نظریه درباره اقتصاد و اصلاحات داخلی همچنان ادامه دارد.[4]
مردان سیاست خارجی ایران
روزنامه سحر امروز به تقسیمبندی مردان سیاست خارجی ایران پرداخت و نوشت: در میان رجال سیاسی، محافل به تقسیمبندی خاصی قائل هستند. گروه مردانی که فقط خاصیت تشریفاتی دارند و میتوانند هر جا که میروند شرایط موجود را نگاه بدارند و اینها کادر معمولی دیپلماسی را تشکیل میدهند. کادری که مصدر کارهای نمایان نمیتواند باشد. این روزنامه، گروه دوم را مردانی دانست که عادت کردهاند در محیطی که وارد میشوند منشاء اثر و تغییر بشوند و پیراسته تاکنون از این زمره بوده است.
به همین علت، محافل سیاسی برای سفرهای وی ارزشی بیش از تماسها و آمد و رفتهای سفیران دیگر قائل هستند و معتقدند دکتر پیراسته دست در کار جریانی است که منشاء تحولی در روابط دو کشور همجوار میتواند به شمار آید. با روحیهای که او دارد امکان پیروزی او در امر مأموریتی که به عهده گرفته است بسیار است.[5]
خرید چهار کشتی 10 هزار تنی
امروز اعلام شد چهار کشتی که برای ایران از خارج خریداری میگردد هر یک حدود 10 هزار تن ظرفیت دارد. از این کشتیها برای بازرگانی خارجی کشور استفاده خواهد شد. از طرف شرکت کشتیرانی ایران فعلاً حدود 10میلیون ریال در این راه سرمایهگذاری شده است. یکی از مهمترین برنامههای کشتیهای تجاری ایران، کاهش کرایه حمل میباشد تا در نتیجه صادرکنندگان ایرانی به صادرات کالا بیشتر تشویق شوند و بازرگانی خارجی کشور گسترش یابد.[6]
پینوشتها:
[1]. امام در آینه اسناد، سیر مبارزات امام خمینی به روایت اسناد شهربانی، ج 1، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۳، ص 30.
[2]. یاران امام به روایت اسناد ساواک، ج 3، شهید آیتالله دکتر سیدمحمد حسینی بهشتی، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۷۷، ص 60.
[3]. کرمیپور، حمید، جامعه تعلیمات اسلامی،آیتالله شیخ عباسعلی اسلامی و نقش ایشان در انقلاب اسلامی، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۸۰، ص 234 و 233.
[4]. مجله تهرانمصور، ش 1086، 5/5/1343، ص 5
[5]. روزنامه سحر، ش 342، 5/5/1343، ص 1.
[6]. روزنامه بورس، ش 721، 6/5/1343، ص 4.
