سهشنبه 22 اردیبهشت 1343 / 29 ذىحجه 1383 / 12 مه 1964
2 بازدید
²اخطار ساواک درباره تبلیغ نوار سخنرانى آیتالله خمینى
ساواک مرکز امروز در اخطاریهاى به ساواک فارس، هر گونه استفاده تبلیغاتى از نوار سخنرانى آیتالله خمینى را مستوجب تعقیب قانونى دانست. براساس این اخطاریه، کسانى که از نوار سخنرانى آیتالله خمینى استفاده تبلیغاتى نموده و موجبات تحریک افکار عمومى را فراهم مىنمایند، بایستى تحت تعقیب قانونى قرار گیرند. در این اخطاریه همچنین آمده است که در مورد سایر اشخاص، نوار، ضبط و نتیجه اعلام گردد.[1]
² مقررات کمیسیون امنیت قم در محرم
کمیسیون امنیت شهر قم امروز بعدازظهر درباره پیشبینى ایجاد نظم و تنظیم برنامه و نحوه عمل مأمورین انتظامى در روزهاى سوگوارى ایام محرم تشکیل جلسه داد و در این جلسه که استاندار قم، رئیس ساواک قم، فرمانده شهربانى قم و فرمانده هنگ ژاندارمرى قم حضور داشتند مقرر شد:
1ـ به کلانتریهاى تابعه شهربانى قم ابلاغ گردد صاحبان تکایا و مساجد و منازل که قصد تشکیل مجالس سوگوارى دارند قبلاً به شهربانى دلالت [شوند] و پس از جلب موافقت شهربانى اقدام نمایند.
2ـ شهربانى قم پس از هدایت صاحبان مجالس به ساواک قم و اخذ تعهدات لازم اجازه تشکیل مجالس سوگوارى خواهد داد.
3ـ شهربانى قم، صورت وعاظ و روضهخوانها و مداحین را قبل از تشکیل مجالس به ساواک خواهد داد تا تذکرات لازم از طریق ساواک قم به آنها داده شود.
4ـ در صورتى که مطالبى خارج از موضوعات مذهبى در مجالس گفته شود، شهربانى و ساواک با توجه به موقعیت و محل در موقع مقتضى واعظ یا روضهخوان یا مداح مورد نظر را تحت تعقیب قرار خواهند داد.
5ـ در مورد استفاده از بلندگو، شهربانى قم اقدام و ترتیبى اتخاذ خواهد نمود که نصب آن با اجازه شهربانى و صداى آن فقط در داخل مجلس تنظیم گردد.
براساس این صورت مجلس، حرکت دستجات و تنظیم برنامه آنها با اجازه شهربانى قم خواهد بود؛ شهربانى قم از گردانندگان دستجات عزادارى و روضهخوانها تعهد لازم اخذ و به ساواک نیز معرفى خواهد نمود تا تعهد لازم در آنجا هم از آنان اخذ گردد.
کمیسیون امنیت همچنین مقرر کرد که مأمورین شهربانى در شهر و مأمورین ژاندارمرى در دهات با توجه به دستورات صادره اقدام لازم به عمل خواهند آورد.
چون براى روزهاى تاسوعا و عاشورا، زائر و بعضى نیز دستجات عزادار از کلیه شهرستانها به قم خواهند آورد، ترتیبى اتخاذ شود که حتىالمقدور از عزیمت دستجات از شهرستانها به قم جلوگیرى [شود] و نیز براى تقویت مأمورین شهربانى قم تعداد پنجاه نفر کماندو تقاضا خواهند نمود که در صورت ضرورت (با تقاضاى ثانوى) اقدام به اعزام آنها گردد. ضمناً ژاندارمرى قم بیست نفر ژاندارم مجهز به گاز اشکآور در مرکز هنگ آماده [نگه مىدارد] که در صورت احتیاج در اختیار شهربانى قرار گیرد.[2]
²«طرح اطلاعاتى ایام عزادارى» ساواک آذربایجان
در آستانه ماه محرم، «طرح اطلاعاتى ایام عزادارى» از سوى ساواک آذربایجان تهیه و براى رئیس ساواک مرکز ارسال شد. در این طرح، روحانیان مبارز به 2 درجه 1 و 2 تقسیم شده گروهى از بازاریان نیز مورد شناسایى قرار گرفتند.
براساس این طرح، مخالفین درجه یک عبارتاند از: آیتالله سیدمحمدعلى قاضى طباطبایى، سیداحمد خسروشاهى، حاجى میرزا محمدحسین انزابى چهرگانى، سیدمهدى دروازهاى و حاجى میرزا حسن ناصرزاده. شانزده نفر نیز به عنوان مخالفین درجه 2 فهرست شدهاند که در میان آنان نام میرزا محمدحسن بکایی، میرزا محمود وحدت، میرزا عیسى اهرى و سیدحسن الهى (داماد آیتالله قاضى) به چشم مىخورد. همچنین نام 21 نفر به عنوان بازاریها و ایادى مخالفین نامبرده بالا برده شده است.
در این طرح، از مساجد، تیمچهها، دستههاى عزادارى به عنوان محلهایى که احتمال تجمع و فعالیت مىرود، نام برده شده است. در طرح ساواک آذربایجان، نیروهاى شهربانى، مأمورین ساواک، سه لشکر مأمورین خفیه لشکر به عنوان عوامل اطلاعاتى ذکر شده که مىتوانند در مواقع لزوم، اخبار مهم را به دست آورده گزارش کنند و از مخالفین درجه 1 و درجه 2 مراقبت کرده نظم را در تبریز برقرار سازند.[3]
² دستور دستگیری آیتالله ربانی شیرازی
مولوى رئیس ساواک تهران در نامهاى به مدیرکل اداره سوم این سازمان با اشاره به گزارش ساواک قم درباره على حجتى کرمانى مىنویسد: نامبرده قطعنامه ده مادهاى را روى منبر و در حضور مردم قرائت نموده اینک که مدعى است آن را از ربانى شیرازى گرفته است در صورت ضرورت، ربانى شیرازى دستگیر و اعزام شود تا تحقیقات لازم از وى به عمل آید.[4]
² انتقاد از آگهیهاى تسلیت خطاب به آیتالله طالقانى
ساواک امروز از درج آگهیهاى تسلیت به آیتالله طالقانى در روزنامه کیهان انتقاد کرد.
در این نامه آمده است: اخیراً به مناسبت درگذشت خواهر حاج سیدمحمود طالقانى عضو هیئت مؤسس جمعیت نهضت آزادى که در حال حاضر به اتفاق هشت نفر دیگر از سران و فعالین جمعیت مزبور به اتهام اقدام برضد امنیت داخلى مملکت و مخالفت با رژیم سلطنت مشروطه در دادگاه تجدیدنظر نظامى تحت محاکمه قرار دارد، از طرف همفکران و طرفداران وى در روزنامه کیهان به نامبرده تسلیت گفته شده [است]. قابل توجه اینکه ضمن درج این آگهیهاى تسلیت، عموماً القاب و عناوینى از قبیل «علامه رشید و مجاهد، فخرالمسلمین، دانشمند مجاهد، قائد حریت و مجاهد عظیمالشأن» به مشارالیه نسبت داده شده [است] با اینکه از نظر اهمیت و کیفیت تبلیغاتى موضوع، به منظور جلوگیرى از ادامه این تبلیغات غیرمستقیم به سود شخص مذکور و جمعیت وابسته به وى که قابل ملاحظه بوده قطعاً تصورات و توهمات نادرستى در افکار عمومى و اذهان مردم بىطرف به وجود خواهد آورد، به موقع مراتب به وزارت اطلاعات اعلام گردیده است. معهذا مشاهده شده که درج این قبیل آگهیهاى تسلیت به عنوان شخص مورد بحث در روزنامه کیهان کماکان ادامه داشته است.[5]
² تبریک سران کشورهای اسلامی خطاب به شاه
به مناسبت آغاز سال جدید هجرى قمرى، از طرف سران کشورهاى اسلامى تلگرامهایى به شاه مخابره شده است. مارشال عبدالسلام عارف رئیس جمهور عراق امروز در تلگرامى به همین مناسبت، حلول سال جدید قمرى را تبریک گفت.[6]
²دیدار حاکم دوبی با شاه
ساعت 13 بعدازظهر امروز، شیخ راشدبن سعید، حاکم دوبى به دیدار شاه رفت و ناهار را با وى صرف کرد. شیخ راشد پیش از آن در ساعت 9 صبح از عملیات رنجر تیپ گارد شاهنشاهى در سر بند بازدید کرد. با این حال، میهمانى شامى که قرار بود امشب از طرف نخستوزیر به افتخار وى ترتیب یابد، منتفى گردید.[7] علت این امر اعلام نشده است.
² تغییر سفراى ایران در کویت و عراق
به دنبال تغییر سفیر ایران در کویت، سفیر ایران در عراق نیز امروز تغییر کرد و دکتر مهدى پیراسته، به عنوان سفیر جدید تهران در بغداد معرفى شد.[8]
² چهار جناح سیاسی مجلس شورای اسلامی
فراکسیون مستقل مجلس پس از جدا شدن تعدادى از افراد فراکسیون پارلمانى حزب مردم، در جلسه اخیر خود سازمان داخلىاش را مورد تجدیدنظر قرار داد و افراد زیر را به عنوان هیئت رئیسه انتخاب کرد:
رئیس فراکسیون، جهانگیر سرتیپپور نماینده رشت.
قائممقام رئیس، دکتر حسین سامىراد (نماینده مشهد)
دبیر فراکسیون، سرهنگ حسینى[9]
بدینترتیب اکنون در مجلس شوراى ملى چهار جناح به وجود آمده است: فراکسیون حزب ایران نوین، فراکسیون حزب مردم، فراکسیون مستقل و منفردین.[10]
² انتقاد از دولت
حسنعلى حکمت امروز در مقالهاى با عنوان «دولت منصور و اشکال کار آن» به بیان برخى نکات انتقادى از این دولت پرداخته مىنویسد: اکثریت قاطع مجلس، مرید و پشتیبان دولت است و شاه نیز این فرصت را به او داد تا با مطالعه شروع به کار کند. فرصتى که نصیب نخستوزیران سابق نبود.
نقطه ضعفى که منتقدین با غرض و بىغرض از این دولت مىگیرند، جوانى و بىتجربگى اوست. در اولین جلسه هیئت دولت را، معدل سن کابینه در حدود چهل و کسرى سال تعیین کردهاند. نویسنده سپس مىافزاید: سیاستمدارى غیر از هنرپیشگى است. هنرمند نبوغ هنرى مىخواهد و بس ولى سیاستمدار، نبوغ سیاسى لازم دارد به اضافه تجربه ممتد، یعنى آموختن علم و فن و تطبیق آن با عمل بالشخصه و بذاته.
این مقاله با اشاره به این نکته که جوان به ندرت مىتواند بر غضب و شهوات خود غلبه کند یادآور مىشود که به واسطه غرور جوانى، قوه تحمل کمتر و گذشت و همکارى مشکلتر است. حکمت سپس توصیه مىکند که از راه روابط فامیلى نقطه ضعفى به دست مخالفان ندهد و مواظب متملقان و چاپلوسان باشد و مبادا حب مقام بر انجام وظیفه غلبه کند که آبرو از بین خواهد رفت.[11]
² اسکناسهاى بیست ریالى
بنا به اعلام یک مقام بانک مرکزى ایران، تا اوایل خرداد، اسکناسهاى جدید بیست ریالى که از طرف بانک مرکزى به خارج سفارش داده شده بود به ایران مىرسد.
این اسکناسها به جاى اسکناسهاى کهنه به تدریج به جریان گذاشته مىشود. به گفته وى، در پشت اسکناسهاى جدید تصویرى از کارهاى مینیاتور نقش شده است.[12]
² موافقتنامه بازرگانى ایران و رومانى
اولین موافقتنامه بازرگانى و پرداخت ایران و رومانى در دفتر وزیر اقتصاد بین رئیس هیئت نمایندگى ایران و طرف رومانیایى به امضا رسید. به موجب این قرارداد که به دنبال یک سال مذاکره منعقد شد، ایران و رومانى در طى یک سال معادل 7 میلیون دلار کالا با یکدیگر مبادله خواهند کرد.
قرار است ایران خشکبار، برنج، پنبه، قماش پشمى، قماش نخى، سنگ آهن، پوست، روده، کتیرا صادر کند و در برابر ماشینآلات کشاورزى، وسایل صنعت نفت، تراکتور، ماشینآلات ساختمانى، ماشینآلات و وسایل الکتریکى، ماشینآلات یخسازى کاغذ و شیشه وارد کند.[13]
پانوشتها:
[1]ـ قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، آزادى، تهران، مرکز بررسى اسناد تاریخى وزارت اطلاعات، 1380، ص 374.
[2]ـ همان، ص 6 و 375.
[3]ـ بهبودى، هدایتالله، تبریز در انقلاب، تهران، عروج، 1383، ص 123 و 118.
[4]ـ یاران امام به روایت اسناد ساواک، عبدالرحیم ربانى شیرازى، ج 16، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1379، ص 6.
[5]ـ یاران امام به روایت اسناد ساواک، ج 29، آیتالله سیدمحمود طالقانی، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1381، ص 484.
[6]ـ روزنامه کیهان، ش 6237، 23/2/43، ص 12.
[7]ـ روزنامه اطلاعات، ش 11385، 23/2/43، ص 1.
[8]ـ روزنامه بهار ایران، ش 1689، 22/2/43، ص 2.
[9]ـ روزنامه پست تهران، ش 3182، 22/2/43، ص 1.
[10]ـ مجله ترقى، ش 1113، 28/2/43، ص 3.
[11]ـ مجله خواندنیها، ش 67، 22/2/43، ص 10 و 9.
[12]ـ روزنامه کیهان، ش 6236، 22/2/43، ص 9.
[13]ـ مجله تهران اکونومیست، ش 534، 26/2/43، ص 5.
