دوشنبه 22 بهمن 1341 16 رمضان 1382 11 فوریه 1963
9 بازدید
□سخنرانی حجتالاسلام دستغیب
حجتالاسلام سیدعبدالحسین دستغیب در حدود ساعت 13 در مسجد جامع عقیق شیراز به سخنرانی پرداخت. موضوع سخنرانی وی فرق بین عالم وجود و دوزخ بود که در ضمن آن گفت: «این زنان بیشرم و بیحیایی که مثل عروسکهای رنگ و روغنزده با هزاران قر و اطوار خودنمایی میکنند، هیولای مهیبی بیش نیستند و در آخرت معلوم میشود که چه قیافهای دارند».[i]
□ ادامه بازدید نخستوزیر از خوزستان
اسدالله علم در سفر خوزستان به سر میبرد و بازدید او از آن خطه همچنان ادامه دارد. او ساعت 9:30 امروز به دانشگاه جندیشاپور در اهواز رفت و با استادان و دانشجویان آنجا دیدار کرد. در ابتدای این دیدار علم چند دقیقهای از مشکلات موجود دانشگاه و دیگر دانشگاههای تازه تأسیس شده در شهرهای خوزستان سخن گفت: پس از آن، به اوضاع مملکت پرداخت. موضوع اصلی صحبتهایش تحولات و اقداماتی است که در یکی ـ دو ماه اخیر کشور شاهد آن بوده است. منظور اصلی وی همان لوایح ششگانهای بود که شاه پیشنهاد کرد و در 6 بهمن ماه جاری به رفراندوم گذاشته شد. از سخنان علم پیدا بود که اصل نخست، یعنی اصلاحات ارضی، بیش از دیگر اصول ششگانه، مورد توجه قرار گرفته است. علم به سبب آنکه شاه املاک خود را به کشاورزان داد، او را پیشگام این اصلاحات دانست.
اسدالله علم پس از اتمام سخنرانیاش در دانشگاه جندیشاپور، به استادیوم ورزشی اهواز رفت و در میان گروهی از دانشآموزان، پیشاهنگان، ورزشکاران و افراد سازمان جوانان شیر و خورشید سرخ حضور یافت. علم به سخنرانی پرداخت و از اقدامات محمدرضا پهلوی تمجید و تحسین نمود. بیمارستان نیمهتمام گمرک، بیمارستان جندیشاپور، ایستگاه اصلی سازمان آب و برق خوزستان از دیگر محلهایی بود که امروز نخستوزیر از آنها دیدن کرد.[ii]
اما مهمترین دیدار امروز علم در خوزستان دیدار با نمایندگان طبقات مختلف مردم استان در محل استانداری بود. او پس از گوش دادن به اظهارات برخی از آنان که بیشتر در زمینة مشکلات کشاورزی و کمآبی بود، سخنانی اظهار کرد. علم پس از ذکر مقدمهای طولانی درباره وضع اقتصاد کشور و بیان کلیاتی از وضعیت موجود جهان، موجودی خزانه کشور در حال حاضر چهار میلیون دلار اعلام و پیشبینی کرد که در سال آینده از حیث بودجه دولت نگرانی و هراسی ندارد. امنیت کشور را طوری وانمود کرد که در کمتر کشوری نظیر آن وجود دارد. او این امنیت را در زیر سایه شاه دانست. آنگاه لوایح ششگانه را بهبودبخش زندگی کشاورزی خواند و یادآور شد که برخلاف ایران، در دیگر مناطق دنیا عمل بدان با خونریزی توأم بوده است. نخستوزیر در ادامه سخنرانیاش، سدّ محمدرضا شاه پهلوی (دز) را پراهمیت و تا حدودی همتراز با اهمیت نفت قلمداد نمود که میتواند نه تنها استان خوزستان، بلکه دیگر استانهای همجوار را آباد کند.[iii]
برنامه دیدار نخستوزیر از استان خوزستان، بعدازظهر هم ادامه یافت و در خرمشهر با گروهی از مردم و نمایندگان انجمن شهر و رؤسای سازمانهای اداری آن شهر دیدار و گفتوگو کرد.[iv] همچنین به بخش مرزی قصبه در مرز ایران و عراق رفت و از مشکلات مردم آنجا مطلع شد.[v]
آنچه نباید از نظر دور داشت اهدافی است که نخستوزیر از سفر خود به خوزستان در نظر دارد؛ با اندکی دقت در موضوع سخنرانیهای علم در اهواز هدف اصلی وی از این سفر تبلیغ اقدامات محمدرضا پهلوی یا به اصطلاح اصلاحات او است که در نظر دارد با سخنان متنوع نتایج لوایح ششگانه شاه را تشریح نماید.[vi]
□ به رسمیت شناختن حکومت جدید عراق
غلامعباس آرام، وزیر امور خارجه ایران، در ساعت 11:30، خبرنگاران روزنامههای داخلی و رادیو و نمایندگان خبرگزاریهای خارجی را به حضور پذیرفت و درباره روابط ایران با دولت جدید عراق که با کودتای نظامی روی کار آمده است به مصاحبه نشست. وزیر خارجه ایران ضمن اینکه تأکید کرد که دولت متبوعش برای تحکیم روابط دو طرف تلاش میکند گفت «اکنون نظر به اینکه حکومت جدید عراق رسماً وفاداری خود را به اصول منشور [سازمان] ملل متحد و کلیه تعهدات بینالمللی اعلام و علاقهمندی خود را به توسعه روابط دولتهای مسلمان ابراز نموده است، دولت شاهنشاهی [ایران] به مسرت، تصمیم به رسمیت شناختن حکومت جدید عراق گرفت و امروز این مراتب به دولت عراق ابلاغ شد».
وی در پایان مصاحبه یادآور شد که کاردار سفارت کبرای ایران در عراق یادداشتی در این زمینه به وزارت امور خارجه آن کشور تسلیم خواهد کرد. بر اساس اعلام آرام در پیش از مصاحبه، کاردار سفارت کبرای عراق در تهران هم در وزارتخانه امور خارجه حضور یافت و یادداشت به رسمیت شناختن دولت کشور خود را دریافت کرد.[vii]
□ رفت و آمد عادی کشتیها در اروندرود
خبرها حاکی از آن است که از ساعت12:30، رفت و آمد کشتیها در اروندرود (شطالعرب) به حال عادی بازگشته است و کشتیهایی که در بنادر آبادان و خرمشهر منتظر خروج از آن بودند، به سوی آبهای خلیجفارس به حرکت درآمدند.[viii] همچنین پنج نفتکش بزرگ دیگر که در دهانه اروندرود (فاو) برای ورود به آبادان و بارگیری نفتِ تصفیه شده متوقف بود، امروز به آبادان وارد شد و با آمدن آنها مجدداً صدور نفت تصفیه شده ایران به بازارهای جهانی ادامه یافت.[ix]
□ ممنوعیت شرکت ایرانیان در تظاهرات عراق
اوضاع عراق هنوز به حال عادی برنگشته است. اما امروز علما تصمیم گرفتند که از فردا صبح اقامه نماز جماعت در حرمها و مساجد را از سر بگیرند. درهای حرم نیز از ساعت 7 صبح فردا باز خواهد شد. لیکن در برخی از شهرها وضع متشنج است، از جمله شهر بصره که روز گذشته را با زدوخورد میان مأموران دولت جدید و طرفداران قاسم به شب رساند.[x] بر اساس همین اخبار کنسولگریهای ایران در کربلا و نجف، اعلام کردند که ایرانیان مقیم آن دو شهر، حق ندارند در تظاهرات شرکت کنند و نباید در وقایع کودتا مداخلهای داشته باشند. مدارس ایرانی در عراق هم از روز شنبه (فردای کودتا) تعطیل شده و گفته شده است که از روز یکشنبه آینده گشوده خواهند شد.[xi]
□ اعلامیه علماء و روحانیون نجف
جمعی از علما و روحانیون نجف اشرف با مخابره تلگرافی و با صدور اعلامیهای خطاب به سرهنگ عارف، به وی یادآور شدند در صورتی که او از جامعه روحانیت پشتیبانی و با کمونیستها مبارزه و مقابله کند، حکومت وی در عراق را تأیید خواهند کرد. آنان در این اعلامیه عارف را تهدید کردند چنانچه بر این خواسته علما و روحانیون پاسخ مثبت داده نشود، دست به اعتصاب میزنند و تعطیلی اقامة نماز جماعت را در مساجد که از روز جمععه (19 همین ماه) آغاز کردهاند، ادامه خواهند داد. به نظر میرسد که تهدید و پیغام آنان در سرهنگ عارف (رهبر کودتاگران) تأثیر گذاشته، موجب شده است پاسخ مثبت به تقاضای آنان بدهد؛ چرا که بعدازظهر امروز استاندار جدید کربلا هنگام ورود به شهر، ابتدا به منزل آیتالله سیدمحسن حکیم رفت و درباره موضوع مبارزه با کمونیسم به گفتوگو پرداخت. او در این دیدار به آیتالله حکیم وعده داد که اولین هدف عارف مبارزه با کمونیستها و احترام به جامعه روحانیت است. استاندار کربلا در پایان گفتوگو یادآوری کرد که عارف قصد دارد در اولین فرصت به نجف اشرف برود و با روحانیون و علما دیدار و گفتوگو کند.[xii]
□ کنفرانس کار تهران
خسروانی (وزیر کار و خدمات اجتماعی) در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار روزنامة پست تهران دربارة نحوه اجرای لایحه قانونی سهیم شدن کارگران در سود کارخانههای دولتی گفتوگو کرد. او در این باره از تشکیل کنفرانس کار خبر داد که مدت چهار روز است کارش را شروع کرده و هماکنون به مرحلة صدور قطعنامه رسیده است. نحوه اجرای لایحه مزبور اصلیترین هدف تشکیل کنفرانس کار است. به گفته وزیر کار تهیه فهرست کامل از کارگران و واحدهای تولیدی مشمول این لایحه و رسیدگی به وضع واحدهای تولیدی که تعدادشان از حد تعیین شده در قانون یاد شده، بیشتر است در دستور کار این کنفرانس قرار دارد. همچنین اعضای این کمیسیون موظفاند درباره کارفرمایانی که به عناوین مختلفی از اجرای این قانون سر باز میزنند تصمیم بگیرد. قطعنامه کمیسیون کار که در شرف صدور آن است، در حکم آییننامهای خواهد بود که برای لایحه تنظیم میشود و وزارت کار آن را به هیئت دولت میبرد و پس از تصویب در هیئت دولت قوت قانونی خواهد یافت. خبرهای انتشار یافته دربارة کار کمیسیون تشکیل شده در وزارت کار و امور اجتماعی حاکی از آن است که در قطعنامه در دست صدور، دربارة افزایش حقوق و مزایای کارگران واحدهای تولیدی دولتی به موازات منافعی که برای کارگران واحدهای غیردولتی در نظر گرفته شده، پیشبینیهای لازم صورت خواهد گرفت.[xiii]
□ اعلام وضعیت خردهمالکان به وزارت کشاورزی
در حالی که بیش از چند روز از انتشار آییننامه تعیین حدنصاب مالکیت خردهمالکین نمیگذرد، وزارت کشاورزی به عموم خرده مالکین اخطار کرد که طی یک ماه آینده، با قبول یکی از سه روشی که در آن آییننامه معین شده است، وضعیت خود را برای وزارت کشاورزی و اصلاحات ارضی روشن سازند. این اخطاریه آنانی را طرف خطاب قرار میدهد که در غیر این صورت «سازمان اصلاحات ارضی» با مراجعه به دادستان حوزه مالکیت هر یک از آنان، در مورد واگذاری املاک خارج از حدنصاب مالکیت تصمیم لازم را خواهد گرفت.[xiv]
پینوشتها:
[i]. یاران امام به روایت اسناد اسناد ساواک، ج 10: نفس مطمئنه شهید آیت الله عبدالحسین دستغیب، تهران، مرکز بررسی استاد تاریخی وزارت اطلاعات، 1381، ص 11.
[ii]. روزنامه کیهان، ش 5875، 23 بهمن 1341، ص 1 و 9.
[iii]. روزنامه فرمان، ش 3192، 23 بهمن 1341، ص 1 و 3.
[iv]. روزنامه کیهان، ش 5875، 23 بهمن 1341، ص 1 و 9.
[v]. روزنامه پیغام امروز، س 4، ش 873، 23 بهمن 1341، ص 1 و 4.
[vi]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 269، 24 بهمن 1341، ص 5 و 6.
[vii]. روزنامه اطلاعات، ش 11022، 22 بهمن 1341،ص 10 و 16؛ روزنامه پست تهران، ش 2846، 22 بهمن 1341، ص 1 و 4.
[viii]. روزنامه اطلاعات، ش 11022، 22 بهمن 1341، ص 16.
[ix]. روزنامه کیهان، ش 5875، 22 بهمن 1341، ص 1 و 2.
[x]. روزنامه پیغام امروز، س 4، ش 873، 23 بهمن 1341، ص 1 و 4.
[xi]. روزنامه اطلاعات، ش 11022، 22 بهمن 1341، ص 1 و 15.
[xii]. همان.
[xiii]. روزنامه پست تهران، ش 2846، 22 بهمن 1341، ص 1 و 4.
[xiv]. همان.
