یکشنبه 29 شهریور 1343 / 13 جمادی‌الاول 1384 / 20 سپتامبر 1964

2 بازدید

مخالفت بین طرفداران آیات شریعتمداری و خمینی

ساواک همچنان موضوع مخالفت آیت‌الله خمینی با تشکیل دارالتبلیغ اسلامی در قم را پی‌گیری می‌کند. ساواک در گزارشی آورده از وقتی که هتل ارم از طرف آقای شریعتمداری خریداری و برای دارالتبلیغ اسلامی اختصاص داده شده مخالفت بین طرفداران آقای شریعتمداری و خمینی علناً شروع شد به طوری ‌که امروز آقای حیدری واعظ در منزل آقای شریعتمداری روی منبر اظهار داشته: پیشوای حقیقی شیعیان جهان آقای شریعتمداری می‌باشد ولی فعلاً ایشان خانه‌نشین شده و دیگران ریاست می‌کنند.[1]

جلسات هفتگی آیت‌الله خمینی

بدیعی رئیس ساواک قم در نامه‌ای به ساواک تهران اطلاع داده است که آیت‌الله خمینی علاقه‌مند است هر هفته یک جلسه از روحانیون طراز اول تشکیل شود و همه هفته غروب روزهای شنبه این جلسه را دایر می‌کند. به طوری‌ که در جلسات اخیر مطالب سیاسی مطرح نبوده و گفته شده که در جلسه مورد نظر نیز که فقط آقایان خمینی و نجفی بوده‌اند مذاکره‌ای به میان نیامده است ولی خمینی علاقه‌مند است که به هر صورت این جلسات تشکیل شود و گویا دستور داده است در شهرستان‌ها هم روحانیون همه هفته نظیر همین جلسات را تشکیل دهند.[2]

انتقاد آیت‌الله محلاتی از وضعیت زنان جامعه

صبح امروز شیخ فضل‌الله محلاتی در منزل مرحوم بهبهانی به منبر رفت و با انتقاد از وضعیت زنان در جامعه گفت: در اسلام برای زن حقوق قائل شده‌اند کما اینکه حضرت فاطمه علیهاسلام به جای علی صحبت می‌کرد ولی از روی حساب نه اینکه عفت عمومی را لکه‌دار سازند و برای زنان و مردان مشترکاً مسابقه ترتیب دهند. در روزنامه اطلاعات خبری خواندم که در شیراز برای زنان و مردان مشترکاً مسابقه کشتی ترتیب دادند و عکس زن لختی را دیدم که با مردی قوی هیکل کشتی می‌گرفت. در کجای قرآن و اسلام گفته شده که زن و مرد لخت و عریان در آغوش هم بلولند؟ محلاتی افزود: حضرت زهرا وقتی دید نمی‌تواند با مخالفین مبارزه علنی بکند، مبارزه منفی را شروع کرد. باید در برابر ظالم ستمگر اگر نتوانستید مقاومت علنی بکنید مقاومت و مبارزه منفی آغاز نمایید.[3]

 

تحقیق شهربانی کاشان درباره اعلامیه آیت‌الله خمینی

سرهنگ بدیعی رئیس ساواک قم امروز از رئیس شهربانی کاشان خواست تا درباره اعلامیه مفصلی تحقیق کند؛ گفته می‌شود اخیراً از طرف آیت‌الله خمینی صادر شده و گویا برای چاپ به شهرستان کاشان فرستاده‌اند.[4]

تقاضای آیت‌الله دستغیب از دولت

آیت‌الله عبدالحسین دستغیب از دولت تقاضا نموده اجازه داده شود به اتفاق همسر خود و برادر عیالش به نام سیدمهدی دستغیب برای ماه رجب به عتبات مشرف شود. ساواک می‌نویسد: چون سیدمهدی دستغیب فرد ناراحتی است نسبت به مشارالیه قول مساعدی داده نشد و قرار بر این شد فرد دیگری به جای سیدمهدی معرفی شود و در نتیجه آیت‌الله دستغیب خدمتکار پیر خود را معرفی نمود. ساواک شیراز در نامه کسب تکلیف خود مدعی شده که سیدعبدالحسین دستغیب پس از مراجعت از تهران رویه سابق خود را ترک و حتی در ملاقاتی که صورت گرفته اظهار داشته هر مطلبی که مورد نظر است اعلام کنید تا روی منبر بر آن اساس وعظ صورت گیرد. این ساواک خاطرنشان می‌سازد که اگر اجازه داده شود که برود و ترتیب تهیه گذرنامه وی نیز وسیله این سازمان داده شود اشخاص ناراحتی که دور او جمع‌اند پراکنده خواهند شد.

اداره کل سوم نیز در پاسخ می‌نویسد: اینکه دستغیب گفته است روی منبر هر مطلبی که مورد نظر است خواهد گفت؛ به طوری ‌که می‌دانید تنها چیزی که از روحانیون خواسته می‌شود این ا‌ست که به وظایف دینی خود عمل نمایند و مردم را با بحث در مسائلی که اصولاً هیچگونه ارتباطی با دین ندارد تحریک ننمایند. اگر فرد وطن‌پرستی هم در بین آنها بوده و خواست کمکی به ترقی و تعالی کشور بنماید، البته در این مورد به وظیفه دینی و ملی خود عمل کرده است و شایسته نیست که مورد اعتماد بیشتر باشد.[5]

ناخرسندی شاه از تحقق نیافتن دستورهایش

در جلسه شورای عالی اقتصاد که در حضور محمدرضا پهلوی و با شرکت نخست‌وزیر، وزیران دارایی، کار، اقتصاد، کشاورزی، آبادانی و مسکن، معاون نخست‌وزیر، مدیرعامل سازمان برنامه و معاون کل بانک مرکزی تشکیل شد، شاه از تحقق نیافتن دستورهایش ابراز ناخرسندی کرد و گفت: باید بعد از اتخاذ تصمیم در شورا، نسبت به هر موضوعی اقدام به عمل آید. بعضی موضوعات را سال‌ها قبل تذکر داده‌ام ولی هنوز به طور دلخواه اجرا نگردیده و یا خوب عمل نشده است.

وی به موضوعاتی چون پل زاینده‌رود که ده سال و فرودگاه مهرآباد که هفت سال به طول انجامید و باید در مدتی کوتاه‌تر انجام می‌یافت اشاره کرد و افزود: سرمایه‌ها نباید راکد و بلااستفاده بماند. سرمایه‌ای که در خارج ظرف سه سال مستهلک می‌شود در ایران ده سال وقت لازم دارد. شاه، دولت را به تحرک بیشتر فراخواند و گفت: باید اثرات انقلاب در تمام شئون اجتماعی و اداری ما نفوذ کند و ما نمونه کامل در هر قسمتی، در این منطقه دنیا باشیم. زیرا تمام مقتضیات موجود است. پهلوی تأکید کرد اگر خوب عمل نکنیم، در مقابل تاریخ مقصر خواهیم بود و ممکن نیست تاریخ گناه ما را ببخشد. او خواستار تجدیدنظر در برنامه‌های عمرانی کشور شد و گفت: باید بتوانیم به رشد اقتصادی شش درصد برسیم و اگر قرار باشد رشد ما 2 یا 3 درصد باشد با توجه به عامل افزایش جمعیت، در حقیقت پیشرفتی حاصل نشده است.

شاه یکی از راه‌های کسب درآمد را وصول مالیات دانست و گفت: باید از آنهایی که سرمایه‌گذاری واقعی می‌کنند، مالیات کمتری وصول کرد تا تشویق به سرمایه‌گذاری بیشتری شوند و آن عده که از معاملات زمین و بورس‌بازی و غیره استفاده‌های شایان برده‌اند، مالیات سنگین وصول نمود و سرمایه‌گذاری خارجی را تشویق و ترغیب کرد. شاه در این جلسه ضمن تأکید بر حذف نقش واسطه‌ها و دلال‌ها برای کاهش قیمت اجناس مصرفی گفت: کارخانجات باید به نحوی اداره شوند که ابتدا مورد بهره‌برداری صحیح قرار گیرند سپس به تدریج آنها را به مردم واگذار کرد. موضوع خانه‌سازی در مناطق زلزله‌زده قزوین نیز در این جلسه مطرح و اعلام شد که تاکنون 820 دستگاه خانه از طرف شیر و خورشید ساخته شده و 60 دستگاه هم از طرف سازمان‌های دولتی تکمیل گردیده است. شاه در این مورد تأکید کرد که باید طرح عمرانی قزوین حداکثر تا سال 1346 کاملاً تکمیل گردد تا سیاحان و مسافرین خارجی که به ایران می‌آیند از آن به عنوان طرح نمونه بازدید کنند. قرار است در جلسات شورای عالی اقتصاد موضوعاتی چون پیشرفت امور برنامه عمرانی سوم، سرعت اجرایی برنامه‌ها، سیاست پولی و اعتباری کشور، امور بازرگانی و صنعتی، سرمایه‌گذاری خارجی، نفت، ذوب‌آهن، شیلات، دامداری و کشاورزی، عمران شهری، امور کارگری و اجتماعی، امور اداری، جلب سیاحان و همکاری‌های منطقه‌ای مورد بحث و بررسی قرار گیرد.[6]

پایان جلسات سالانه نفتی ایران و کنسرسیوم

گفتگوهای سالانه میان شرکت ملی نفت ایران و کنسرسیوم بین‌المللی نفت ایران در لندن پایان یافت. در این گفتگوها مسائل گوناگون از جمله برنامه‌های سال 1965 و بودجه‌های شرکت اکتشاف و تولید نفت ایران و شرکت تصفیه نفت ایران و امکان توسعه تصفیه‌خانه آبادان بررسی شد. در بیانیه پایانی گفتگوها گفته شده که در این مذاکرات همچنین درباره تعلیم ایرانیان، تزریق گاز به مخازن و نقشه‌های مربوط به تأسیس یک بنگاه توسعه صنعتی بحث و گفتگو شده است. دکترمنوچهر اقبال، رئیس هیئت مدیره شرکت ملی نفت ایران ریاست هیئت نمایندگی ایران را به عهده داشت.[7]

± انجمن فرهنگی رژیم صهیونیستی در ایران

دولت رژیم صهیونیستی می‌کوشد در ایران یک انجمن فرهنگی به ‌نام ایران و اسرائیل تشکیل شود. ساواک معتقد است که تشکیل انجمن مزبور در حال حاضر صرف‌نظر از جنبه داخلی (مخالفت روحانیون ایران) از لحاظ سیاست خارجی نیز با توجه به روابط ایران و اعراب به سود کشور نخواهد بود.[8]

احتمال پیوستن اندونزی به گروه عمرانی پیمان سه جانبه

ذوالفقار علی بوتو وزیر امور خارجه پاکستان اظهار داشت اندونزی موضوع الحاق به گروه عمرانی را که اخیراً با شرکت ایران، پاکستان و ترکیه به وجود آمده مورد مطالعه قرار خواهد داد. وی به خبرنگاران گفت: سوکارنو، رئیس‌جمهوری اندونزی نسبت به مسئله همکاری‌های منطقه‌ای علاقه‌مندی زیادی نشان داد و در این باره با ایوب‌خان گفتگو کرده است و انتظار می‌رود یک گروه از کارشناسان دولت اندونزی به زودی وارد پاکستان شده و آن پیمان را مورد مطالعه قرار دهند. بوتو گفت هرگاه اندونزی به این پیمان ملحق شود از همان مزایایی برخوردار خواهد شد که دیگر اعضا برخوردارند.[9]

مرحله دوم اصلاحات ارضی در تهران

مرحله دوم اصلاحات ارضی در تهران آغاز شد. صبح امروز عباس سالور معاون وزارت کشاورزی و سرپرست سازمان اصلاحات ارضی کل کشور با حضور عده‌ای از مالکین و خرده مالکین و نمایندگان اصلاحات ارضی استان تهران، شروع مرحله دوم اصلاحات ارضی را در این استان اعلام کرد. وی مطالب مشروحی درباره اهمیت اجرای مرحله دوم و نتایجی که از اجرای آن نصیب زارع و خرده مالک خواهد شد و وظایفی که مشمولین مرحله دوم در این باره به عهده خواهند داشت ایراد کرد.[10]

 


پی‌نوشتها:

 

[1]. قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، ج 6، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1382، ص 358.

[2]. همان، ص 351.

[3]. یاران امام به روایت اسناد ساواک، ج 27، قامت‌ استوار: شهید حجت‌الاسلام فضل‌الله مهدیزاده محلاتی، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۸۱، ص 46.

[4]. سیر مبارزات یاران امام خمینی در آینه اسناد به روایت ساواک، ج 13، تهران، عروج‌‫،‫ ۱۳۹۳، ص 246.

[5]. یاران امام به روایت اسناد ساواک، ج 10، نفس مطمئنه‌؛ شهید آیت‌الله‌ سیدعبدالحسین‌ دستغیب، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی‌ وزارت اطلاعات، ۱۳۷۸، ص 274.

[6]. صورت‌جلسات‌ شورای اقتصاد در پیشگاه‌ شاهنشاه آریامهر، گردآورنده غلامرضا نیک‌پی، تهران، وزارت فرهنگ و هنر، بی تا، ص 12 و 8.

[7]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 152، 31/6/1343، ص 3.

[8]. قیام 15 خرداد به روایت اسناد ساواک، ج 6، ص 350.

[9]. بولتن خبرگزاری پارس محرمانه، ش 152، 31/6/1343، ص 2.

[10]. روزنامه پیغام امروز، ش 1322، 29/6/1343، ص 4 و 1.